نام امریکای لاتین در ادبیات سیاسی با واژه «حیاط خلوت ایالات متحده امریکا» مترادف است. جیمز مونروئه رئیسجمهور وقت امریکا، ۲۰۰ سال پیش امریکای لاتین را به عنوان حیاط خلوت ایالات متحده اعلام کرده (که به دکترین مونروئه مشهور شد) و عملاً به حضور مؤثر اروپاییها در امریکای جنوبی خاتمه داده شد. بر اساس این دکترین، منطقه کارائیب (و بلکه نیمکره غربی) به عنوان منطقه نفوذ ایالات متحده دارای اولویت بسیار بالای امنیتی بوده و سرنوشت کشورهای این منطقه به سرنوشت ایالات متحده گره خورده است و حضور هر یک از کشورهای جهان در این منطقه تهدید ایالات متحده محسوب شده و با حضور مقتدرانه، سرنوشت ساز و ممانعت ایالات متحده روبهرو خواهد شد.
امریکای لاتین علاوه بر اینکه دارای منابع غنی انرژی از نفت و گاز و اورانیوم و سایر زمینههای سرمایهگذاری است، از منظر ژئوپلیتیکی، ژئواستراتژیکی و ژئواکونومیکی نیز از اهمیت ویژهای برای ایالات متحده برخوردار بوده و از همین رو از سال ۱۸۲۳ میلادی نفوذ و سلطه خود را بر امریکای لاتین در دستور کار قرار داده و طی ۲۰۰ سال گذشته تاکنون، این دکترین از طرف هیچ کشوری (حتی شوروی سابق و چین) به جز جمهوری اسلامی ایران با چالش مواجه نشده است. اولین چالش جدی جمهوری اسلامی ایران با امریکا در دریای کارائیب و حیاط خلوت امریکا به انتقال محموله بنزین به ونزوئلا باز میگردد که با وجود مخالفت سرسختانه و تهدیدآمیز امریکا، برای اولین ایران بر انحصار ۱۹۷ ساله امریکا در این منطقه خط بطلان کشید.
توسعه روابط جمهوری اسلامی ایران با کشورهای امریکای جنوبی، که در گذشته بر اساس سلایق دولتهای پیشین با فراز و فرودهایی مواجه بوده، به سال ۱۳۸۴ و در دولتهای نهم و دهم باز میگردد که با یک خیز بلند در مواجهه در توسعه روابط اقتصادی مواجه شد. این خیز بلند در دولت روحانی با نوعی رکود مواجه شد و به سبب نوع نگاهی که دولت روحانی به روابط بینالملل داشت، جز در موارد خاصی مشتاق گسترش این روابط به سطوح و عرصههای گوناگون نبود و حاضر به چالش با امریکا در منطقه کارائیب نبود. و، اما دولت سیزدهم با تغییر گفتمانی و اعمال تغییرات در ساختارهای سیاست خارجی و ورود به حوزه دیپلماسی اقتصادی، گسترش روابط با این کشورها را در دستور کار قرار داده و از ورود به منطقه کارائیب و چالش با امریکا ابایی ندارد. به همین دلیل است که رئیسجمهور در دیدار با دبیرکل اتحادیه بولیواری ملل امریکای ما، شامل کوبا، ونزوئلا، نیکاراگوئه و بولیوی، بر ضرورت تقویت بیش از پیش مناسبات سیاسی و اقتصادی ایران با کشورهای عضو این اتحادیه تأکید میکند و در دیدار با سفیر جدید کوبا در تهران نیز بر بهرهگیری کشورهای مستقل از ظرفیتهای بالقوه یکدیگر به منظور بیاثر کردن تحریمها و نیازهای یکدیگر تأکید میکند.
توسعه عمق راهبردی جمهوری اسلامی به امریکای لاتین و به چالش کشیدن دکترین مونروئه برگرفته از الگوی سختافزاری و نرمافزاری امام راحل عملیاتی شده است. مقام معظم رهبری در سی و چهارمین سالگرد ارتحال امام خمینی صفحات کاغذ و نوارهای ضبط صوت را تنها عوامل سختافزاری امام برای رساندن پیامها و سخنانشان به مردم برشمرده و تأکید کردند «آنچه امام را (با دست خالی) به آن فعالیتهای معجزهآسا قادر ساخت، دو عامل مهم نرمافزاری یعنی ایمان و امید بود». سختافزار و نرمافزار امام خمینی برای سه تحول بزرگ از چشمان نخبگان بینالمللی پنهان نمانده است. میشل فوکو جامعهشناس پست مدرن فرانسوی از حرکت امام خمینی و انقلاب ایران با عنوان «انقلابی با دستهای تهی» یاد میکند.
حضور ایران در منطقه کارائیب که با هراس، عصبانیت و مواضع آشفته و تهدیدآمیز غرب و به ویژه امریکا همراه شده است، علاوه بر اینکه نشانه اقتدار جمهوری اسلامی برای تحقق سومین مرحله از تحول بزرگ مورد نظر حضرت امام خمینی از یکسو و پایان حیاط خلوت و هژمون منطقهای امریکا بر منطقه کارائیب از سوی دیگر تلقی شده است، در داخل کشور نیز به عنوان موفقیت تبعیت از رویکرد انقلابی امام راحل در برابر تفکر سازشکار غیر انقلابی خودنمایی میکند.
