نخستین جشنواره شعر «قصه عشاق»، با محوریت یادمان شهید محسن فخریزاده، در آستانه برگزاری است. ناصر پروانی، دبیر این رویداد در گفتگو با «جوان» در خصوص برگزاری آن توضیحاتی دادهاست.
شاید این سؤال پیش بیاید که چرا شهید فخریزاده که در حوزه مهندسی فعال بودند، به عنوان محور جشنواره شعری که دانشگاه مرتبط با پزشکی آنرا برگزار میکند، انتخاب شدهاست؟
اعتقاد ما بر این است که شهیدان متعلق به همه جامعه و ملت ایران و کل جهان هستند. نمیتوان گفت که، چون یک شهید از جامعه مهندسین بوده پس فقط متعلق به مهندسان است یا همینطور یک شهید پزشک، صرفاً به جامعه پزشکی تعلق دارد. این مرزگذاری و محدود کردنها به خصوص در زمانی که بخواهیم نمادی از این عزیزان بسازیم، چندان دلپذیر نیست. به نظرم اگر قرار باشد کار برای شهید را با مرزگذاری و محدودیت انجام دهیم، انجام ندادنش بهتر از انجام آن خواهد بود.
چرا در این دوره سراغ شهید فخریزاده رفتهاید؟
شهید فخریزاده قله علمی بودند. دانشمندی بودند که در رشته علمی خودشان در دنیا مورد قبول بودند. این شهید بین ما و در همین دوره بودند و در فضای دهه ۹۰ زندگی کردند. از آن طرف قشر دانشجوی ما دهه ۶۰ و دوران دفاع مقدس را درک نکردهاست و تقریباً همه دانشجویان جنگ تحمیلی را ندیدهاند، اما در مقابل نمونهسازی از شهدایی که در میان همین نسل زندگی کردهاند برای مخاطبان میتواند ملموستر باشد.
به چه علت یک شهید محور برگزاری جشنواره شعری شده که مخاطبانش اغلب دانشجو هستند؟
من در کلمه «دانشجو» آن بخش «جو» را خیلی دوست دارم. اعتقاد همیشگی من بر این بودهاست که اگر انسانها یک کودک درون داشته باشند، قطعاً یک دانشجوی درون نیز دارند. خصلت و جنس دانشجو پویایی و تلاش برای جستن و پیدا کردن چیزهای جدید است. وقتی ما در کنار سرفصلهای درسی، خوراکهای فرهنگی جدید در اختیار دانشجو قرار میدهیم، میتواند پاسخگو به حس نوجویی دانشجو باشد. معرفی شهدا و این مفاخر علمی، بستری را آماده میکند تا دانشجویان بتوانند از انسانهای وسیعالطیفی، چون شهید فخریزاده که بسته کامل آموزشی در بحثهای اخلاقی، معرفتی و خانوادگی هستند، استفاده و بهرهبرداری کنند.
این امکان وجود دارد که در دورههای بعدی سراغ دیگر شهدای شاخص بروید؟
فکر کنم شورای سیاستگذاری تصمیمگیری خواهد کرد که جشنواره صرفاً به یاد و نام شهید فخریزاده نامگذاری شود یا در هر دورهای تغییر داشته باشیم.
اینکه دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، متولی برگزاری جشنواره شعر شدهاست، کمی تعجبآور است، چرا این دانشگاه برای ایجاد جشنواره شعر پیشقدم شدهاست؟
افشین یداللهی عزیز عضو هیئت علمی همین دانشگاه بودند. آنچه ما در سالهای اخیر شاهد آن بودیم، این است که گروه پزشکی و پرستاری، به شعر علاقه زیادی دارند. در سالهای اخیر نیز در برنامههای ادبی که برگزار کردهایم دانشجویان پزشکی و پرستاری، فیزیوتراپی و دندانپزشکی شرکت خوبی دارند، هم خوب مینویسند و هم آثار خوبی را خلق میکنند که قابل عیارگذاری است، دلیل این حجم از علاقه و استعداد هنوز هم برای خودم مشخص نیست! بسیار حیف بود که این حجم از تولیدات با کیفیت جایی جمع نشود و از آن استفاده نگردد.
این آثار قابلیت انتشار نیز دارد؟
همین امسال، کتاب «پروانهها مینویسند»، مجموعه آثار دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی را که عمدتاً هم پزشک هستند، منتشر میکنیم. به عنوان کسی که از دور دستی بر آتش دارد، میگویم کتاب خوبی است و قابلیت ارزشگذاری دارد. به همین خاطر تفکر ایجاد یک جشنواره تخصصی شعر از گذشته در دانشگاه شهید بهشتی وجود داشت.
برای کشف استعدادهای ادبی در میان دانشجویان به غیر از جشنواره «قصه عشاق»، رویداد فرهنگی دیگری نیز وجود دارد؟
بله، نمونهاش جشنواره سیمرغ است که از سالهای گذشته برگزار میشود.
به برگزاری این جشنواره هم بپردازیم، علاقهمندان تا چه زمانی امکان ارسال آثار را خواهند داشت؟
از چهارم اردیبهشت ماه جذب آثار شروع شده و تا ۲۲ این ماه ادامه خواهد داشت. سوم خرداد مراسم اختتامیه برگزار خواهد شد.
جشنواره شعر «قصه عشاق» در چه قالبهایی برگزار میشود؟
در دو دسته کلی، یک قالب کلاسیک و دیگری شعر نو نیمایی، سپید و ترانه خواهد بود. جامعه هدف هم سه گروه دانشجویان، کارکنان دانشگاههای سراسر کشور و اعضای هیئت علمی خواهد بود.
چه اساتیدی در روند داوری آثار جشنواره حضور خواهند داشت؟
استادان رضا عبدالهی، علی داودی، سعید بیابانکی و هادی خورشاهیان تا امروز در خدمتشان بودهایم و بنده هم در جریان داوریها حضور دارم. البته کار انتخاب اشعار را گروههای دانشجویی که در دورههای گذشته جشنوارههای ادبی دارای رتبه شدهاند، انجام خواهند داد.
در آینده قصد دارید که جشنواره را در دیگر قالبهای ادبی نیز گسترش دهید؟
این جشنواره تخصصی شعر است و شاید وجه تمایزش با دیگر جشنوارههای دانشجویی این باشد که آنها در قالبهای مختلف دیگر نیز فعالیت دارند، اما «قصه عشاق» صرفاً جشنواره تخصصی شعر است، اما در دورههای بعدی شاید به این نتیجه برسیم که با تکیه صرف بر شعر بخشی از مخاطبان خود را از دست میدهیم امکان تغییر این موضوع نیز وجود دارد.
مردم یعنی قشر غیر دانشجو و غیرهیئت علمی نیز میتوانند در این جشنواره حضور داشته باشند؟
بله این امکان وجود دارد، در این دوره هم یک بخش «سایر» را در نظر گرفتهایم.
بنابر این گزارش، نخستین جشنواره شعر «قصه عشاق»، با محوریت ایثار و شهادت، از سوی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، جهاد دانشگاهی، بنیاد شهید، بنیاد حفظ آثار دفاع مقدس، معاونت فرهنگی وزارت ارشاد همچنین نهاد مقام معظم رهبری، با حضور دانشجویان، اساتید دانشگاه وکارمندان دانشگاههای سراسر کشور برگزار میشود.