مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران میگوید: وفای جانبازان، بهویژه جانبازان نویسنده در انتقال فرهنگ دفاع مقدس به امروز جامعه مشهود بوده است. این صفت و ویژگی بهطور ویژه در نویسندگان جانباز برجسته است.
همزمان با روز ولادت حضرت عباس (ع) و روز بزرگداشت مقام جانباز، نشست تخصصی با موضوع «بررسی نقش نویسندگان جانباز و ایثارگر در پیشبرد ادبیات دفاعمقدس» و حضور نویسندگان جانباز دفاع مقدس در خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار شد.
علی رمضانی، مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران در این نشست گفت: «در شخصیت حضرت ابوالفضل (ع) دو ویژگی بسیار بارز است؛ یکی وفای او و دیگری بصیرت آن حضرت. جانبازان دفاع مقدس ما هم در همین دو صفت از حضرت عباس (ع) بهره بردند و میراثدار آن بزرگمرد عرصه دفاع از ولایت هستند. وفای جانبازان، بهویژه جانبازان نویسنده در انتقال آن فرهنگ و فضا به امروز جامعه مشهود بوده است. این صفت و ویژگی بهطور ویژه در نویسندگان جانباز برجسته است که تلاش کردند فضای دفاع مقدس را که نیاز امروز و هر روزه کشور و نیاز هر روزه انقلاب بعد از دفاع مقدس است به امروز منتقل کنند.» رمضانی ادامه داد: «جنگ را میتوان از زوایای مختلف بررسی کرد، اما آنچه موجب استقامت ملت ما در همان راه میشود، همان چیزی است که در آثار بیشتر جانبازان دفاع مقدس میبینیم، انتخاب قطعاتی که مورد نیاز جامعه است. در اثری مانند «دختر شینا»، نقش بانوان در پشتیبانی از جنگ و تربیت نسل ادامهدهنده راه دفاع مقدس را میبینیم.»
مدیرعامل خانه کتاب درباره اینکه تعداد اندکی از آثار ادبیات دفاع مقدس درباره جانبازان تألیف شده است، گفت: «به نظرم این مسئله دارای ظرایفی است و در واقع در ادامه ایثار این عزیزان است. البته دیگران باید روی این موضوع کار کنند. تردید بین اینکه در چنین موقعیتی، حدیث نفس مطرح است یا انتقال محتوا و مفهوم به مخاطب، خود این جانبازان را درگیر میکند که چه بنویسند. به نظرم ایثار و مقدم داشتن دیگران حتی در ثبت خاطرات نیز از سوی جانبازان ادامه دارد. مطابق آمار تعداد جانبازان بیشتر از تعداد شهدای ماست و طبیعتاً باید درباره جانبازان آثار بیشتری داشته باشیم، ولی آثاری که درباره شهدا نوشته شده بیشتر است. این مسئله یک نکته ظریف دارد و آن نکته همان مسئله ایثار این جانبازان عزیز است.»
همه نویسندگان دفاع مقدس نویسندگان بالقوه هستند
گلعلی بابایی، نویسنده و پژوهشگر تاریخ دفاعمقدس نیز با اشاره به نحوه شکلگیری ادبیات دفاع مقدس گفت: «ادبیات جنگ، مانند عرصه نبرد است. زمانی که در سال ۱۳۵۹ عراق در غافلگیری مطلق حمله کرد تا زمانی یکهتازی داشت که مردم وارد جنگ نشده بودند. پس از ورود مردم، دشمن زمینگیر شد و عقبنشینی کرد. این اتفاق تا آخر جنگ ادامه داشت و هر زمان که مردم وارد جنگ شدند ما پیروز شدیم. عرصه ادبیات هم همین است. در سال ۱۳۶۷ جنگ تمام شده بود، پس از آن در سال ۱۳۶۸ دفتر ادبیات پایداری تشکیل شد. یکسری آدمها وارد دنیای ادبیات جنگ شدند که تا آن زمان فکر نمیکردند بتوانند بنویسند. خود من در زمان جنگ خاطرات روزانه مینوشتم. روزی از طرف همان دفتر ادبیات آمدند، دفترچه مرا گرفتند و تایپ کردند. به من گفتند میخواهیم آن را منتشر کنیم که نتیجهاش شد کتاب نقطه رهایی».
وی افزود: «در این سالها و در تمام کارهایی که انجام شده، نشان داده شده است که همان رزمندگان و جانبازان، توانایی بالقوهای برای نوشتن داشتند. البته تشویقهای رهبر معظم انقلاب هم بیتأثیر نبود. آمار بالای کتابها (حدود ۲۵ هزار عنوان) نشاندهنده این است که ورود این جانبازان بیتأثیر نبوده است، اما همچنان اثر در خوری برای این بزرگواران وجود ندارد.»
لزوم آموزش نویسندگی به جانبازان فتنه ۸۸
مصطفی رحماندوست، نویسنده جانباز در نشست بررسی نقش نویسندگان جانباز و ایثارگر در پیشبرد ادبیات دفاعمقدس گفت: «کشور ما در زمینه خلق آثار ادبی و هنری بسیار خوب کار کرده است. در شرایط فعلی با توجه به اینکه منطقه درگیر جنگ است، دست ما برای تولید آثار خوب در کشور بسیار باز است. در کشور ما کتاب درباره جنگ هشتساله به خوبی تولید شده و در زمان فعلی جانبازان مدافع حرم و جانبازان فتنه ۸۸ را داریم که سن زیادی هم ندارند. این افراد قابلیت آموزشپذیری دارند. میتوانیم آنها را تربیت کنیم تا درباره جانبازیشان آثاری را تولید کنند. ما خیلی خوب توانستیم نسل جدیدی از نویسندگان را در بحث تاریخ شفاهی تربیت کنیم. تا اینجای کار هم موفق بودهایم. تعداد کسانی که قلم به دست گرفتند و نوشتند، اصلاً قابل چشمپوشی نیست.»
در بخش دیگری از این نشست حمیدداودآبادی، نویسنده و پژوهشگر دفاع مقدس با نقد بیتوجهی به ادبیات دفاع مقدس گفت: اولین کتابها در حوزه جنگ در سال ۱۳۶۹ منتشر شد، دقیقاً زمانی که جنگ پایان یافته بود و داغ جنگ هنوز احساس میشد. در آن زمان نویسندگان نوپا که رزمندههای انقلاب بودند، همچون داوود امیریان، رحیم مخدومی و من کتابهایی را نوشتیم.
