ویژگیهای عمومی برای ملاکهای ازدواج
ملاکهای ازدواج باید سه ویژگی عمومی داشته باشند: ۱) جامعیت: ابعاد مختلف شخصیتی، خانوادگی، فرهنگی، ظاهری، اقتصادی، سنی، تحصیلی و مذهبی با یکدیگر تطابق داشته باشد. ۲) سنجشپذیری: برای سنجشپذیری معیارها، باید هرکدام با جزئیات تشریح شود. ۳) دارای اولویتبندی: به موضوعات مهم توجه بیشتری شود.
سن مناسب
سن مناسب برای ازدواج یک بازه زمانی بین کاملاً هیجانی و منطقی بودن است که در آن فرد نه تنها توانایی عشق ورزیدن دارد، بلکه به لحاظ جسمی، شناختی و روانی بالغ شده به ثبات مالی رسیده، ارزشها و اهداف روشنی برای خود تعیین کرده است و همچنین میتواند روابط خوب و منعطفی با خانواده خود و همسر آیندهاش برقرار کند. موضوع دیگر در این ملاک اختلاف سنی است. براساس نظر برخی روانشناسان در اختلاف سنیهای بیش از ۱۰ سال باید محتاطانه عمل کرد. نکته دیگر اینکه عامل اختلاف سنی در بافت رابطه و براساس نگرش افراد معنا و اهمیت مییابد.
فرهنگ خانوادگی
هویت، ملاک و آرمانهای افراد و خانوادههایشان تا حد زیادی تحت تأثیر همان فرهنگی است که در آن زندگی کردهاند. در رفتوآمدهای خانوادگی دقت کنید تا چه میزان در ارزشهای فرهنگی و آداب و رسوم خانوادگی شباهت دارید و در صورت کمبودن این شباهتها تا چه حد میتوانید به توافق برسید؟
تحصیلات و جایگاه اجتماعی
چنانچه تفاوت سطح تحصیلی دارید به چند نکته در انتخاب همسر دقت کنید:
- احساس خود را درباره این تفاوت شناسایی کنید. داشتن حس حقارت به سبب تحصیلات کمتر یا حس قدرت و برتری به سبب تحصیلات بیشتر، ظرفیت تعارض در زندگی مشترک را ایجاد میکند.
- آیا میتوانید بر سر موضوعات مختلف گفتگو کنید و لذت ببرید؟
- آیا جایگاه اجتماعی، سبک زندگی، آرزوها و اهداف شخصی طرف مقابل برای شما ارزشمند است؟
شخصیت طرف مقابل
در فرآیند آشنایی متوجه بعضی از خصایص میشوید. مثلاً مسئولیتپذیر، اجتماعی، درونگرا یا برونگراست؟ تا چه اندازه انعطافپذیر یا خشک رفتار میکند؟ چقدر میتواند هیجاناتش را شناسایی، ابراز و مدیریت کند؟ عموماً شاد است یا غمگین؟ با این حال، ویژگیهای مهم دیگری نیز هستند که شناسایی و تشخیص آنها فقط از عهده متخصصان این حوزه برمیآید؛ مثل مشکلات یا اختلالات روانی که میتواند تأثیرات مخربی بر زندگی مشترک داشته باشد.
صفات شخصیتی منفی که زندگی زناشویی را آسیبپذیر میکند، عبارتند از: خشونت و پرخاشگری کلامی و فیزیکی، منفی گرایی بیش از حد، بیمسئولیتی، سرزنشگری و انتقاد بیش از حد، سلطهجویی و کنترلگری، وابستگی و عدم استقلال، انزواطلبی افراطی و بیتفاوتی عاطفی، عدم ابراز عواطف یا ابراز عواطف منفی
صفات شخصیتی مثبت که به ثبات زندگی زناشویی کمک میکند عبارتند از: اعتماد به نفس و احترام به خود، جرئتمندی، آرامش، انعطافپذیری، لذت از تعاملات اجتماعی، توانایی شناخت و ابراز سالم هیجانات، احساس رضایت و شادمانی از زندگی.
فکر هرگونه تغییردادن طرف مقابل را از سر بیرون کنید و به این سؤال پاسخ دهید که آیا میتوانید او را همانگونه که هست بپذیرید؟ ازدواج رابطهای برای تغییر یا درمان شخصیت نیست، بلکه رابطهای صمیمانه است و باید تغییرات لازم از درون فرد، به خواست خودش ایجاد شود.
جذابیت ظاهری
در انتخاب همسر سلیقه خود را ملاک قرار دهید، زیرا ظاهری که از نظر شما نازیباست تا آخر همین خواهد ماند و در شرایط تنشزای رابطه ممکن است برای شما بدتر به نظر برسد. این شما هستید که قرار است با همسر خود زندگی کنید. پس فردی را انتخاب کنید که برای شما جذاب باشد. زوجها باید در ابتدای رابطه تا اندازهای برای یکدیگر جذابیت داشته باشند. برای آنکه در توجه به ملاک ظاهر در دام افراط و تفریط نیفتید، پیشنهاد میکنیم با پنج نفر متأهل گفتگو کنید و درباره میزان تأثیر زیبایی در کیفیت زندگی مشترک نظرسنجی کنید.
ملاک اقتصادی
بلوغ اقتصادی؛ داشتن شغل سالم و توانایی پول در آوردن است نه صرفا پولداری!
در تعیین ملاک اقتصادی چند نکته را فراموش نکنید: ملاکها و توقعات خود را متناسب با شرایط و وضع اقتصادی خود و خانوادهتان در نظر بگیرید. انتظاری را که از شرایط شغلی و حداقل درآمدی همسر آیندهتان دارید، مشخص کنید. در مورد نوع شغل، میزان درآمد، سبک خرجکردن، پسانداز کردن و نگاه خود به پول با طرف مقابل با شفافیت گفتگو کنید. واقعیتها و شرایط مالی و شغلی کنونی طرف مقابل را در نظر بگیرید.
ملاک اعتقادی و مذهبی
طبق پژوهشها، تفاوت مذهبی شدید زوجها پیشبینی کنندهای قوی برای طلاق است. در تعیین ملاک مذهبیتان به چند نکته مهم توجه کنید: رویکرد مذهبی فرد صرفاً برای مخالفت با خانواده در تضاد با آنها نباشد. فرد خود به هویت مذهبی نسبتاً ثابتی رسیده و جهتگیری مشخصی داشته باشد. باورها و رفتارهای مذهبی شما و طرف مقابل تا حد زیادی شبیه به یکدیگر باشد.
ملاک خانوادگی
مطالعات نشان داده که شباهت دو خانواده و حمایت و پذیرش آنها عاملی مهم در افزایش رضایت زناشویی است. در تعیین ملاک خانوادگی این موارد را مورد توجه قرار دهید: شیوه برقراری ارتباط اعضا، نحوه حل مشکلات و اختلافنظرها در خانواده، سبک تصمیمگیری، نوع نگاه به جنسیت افراد، سبک تربیت فرزندان، جمعیت خانواده، حمایت و پذیرش خانوادهها از ازدواج فرزندان، شباهت فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و اعتقادی خانوادهها.
این موارد از طریق گفتگو، رفتوآمد خانوادگی، تحقیق از دوستان، همسایگان و همکاران و نیز کمک گرفتن از روانشناس و مشاور پیش از ازدواج قابل بررسی است.
نمرهدهی برای مشخصکردن همسر مطلوب
برای این کار میتوانید طبق مراحل پیشنهادی زیر عمل کنید:
مرحله اول: فهرستی از ملاک و معیارهای خود تهیه کنید.
مرحله دوم: ملاکها را اولویتبندی کنید.
مرحله سوم: به خودتان نمره دهید.
مرحله چهارم: به طرف مقابل نمره دهید.
مرحله پنجم: نمرات را محاسبه و مقایسه کنید.
برای آنکه در توجه به ملاک ظاهر در دام افراط و تفریط نیفتید، پیشنهاد میکنیم با پنج نفر متأهل گفتگو کنید و درباره میزان تأثیر زیبایی در کیفیت زندگی مشترک نظرسنجی کنید.
فکر هرگونه تغییردادن طرف مقابل را از سر بیرون کنید و به این سؤال پاسخ دهید که آیا میتوانید او را همانگونه که هست، بپذیرید؟ ازدواج رابطهای برای تغییر یا درمان شخصیت نیست، بلکه رابطهای صمیمانه است و باید تغییرات لازم از درون فرد، به خواست خودش ایجاد شود.