اخیراً رئیسجمهور در بیست و نهمین سفر استانی خود به استان مرکزی، بزرگترین خط تولید پنل خورشیدی کشور را افتتاح کرد. این خط تولید که عنوان نخستین واحد تولید سلول خورشیدی کشور را هم یدک میکشد، میتواند سالانه به اندازه توان تولید برق دو نیروگاه بزرگ گازی و اتمی پنل بسازد. رئیس این سایت در گفتگو با «جوان» این مجتمع را نماد خنثیسازی تحریمها دانست و از راهاندازی خط تولید سیلیکون ویفر (ماده اصلی ساخت چیپهای کامپیوتری) در آینده نزدیک خبر داد.
ماههای آخر دولت دوازدهم چالشهای جدی در صنعت برق وجود داشت که عمدتاً به دلیل سرمایهگذاری نکردن و مدیریت نامناسب در صنعت برق بود. به طوری که کمبود حدود ۱۵هزار مگاواتی برق شکل گرفت که ۲۰ درصد از تقاضای کشور را شامل میشد. این موضوع منجر به خاموشیهای سراسری و نارضایتیهای عمومی و تعطیلی کارخانجات شد. به همین دلیل دولت سیزدهم ارتقای تولید، توسعه و بهبود زیرساختهای برق را در دستور کار خود قرار داد.
دولت سیزدهم تصمیم دارد تا سال ۱۴۰۴ حداقل ۳۵ هزار مگاوات نیروگاه جدید راهاندازی کند. از این میزان فقط ۱۵ هزار مگاوات تحت مدیریت وزارت نیرو توسط بخش خصوصی و مالکیت دولتی به شکل نیروگاههای بزرگ راه اندازی میشود. حدود ۱۰ هزار مگاوات برق هم از سوی صنایع بزرگ و ۱۰ هزار مگاوات هم نیروگاه تجدیدپذیر مثل تولید برق خورشیدی راهاندازی خواهد شد.
احداث ۱۰ هزار مگاوات انرژی تجدیدپذیر در یک دوره چهارساله از برنامههای اولویتدار دولت سیزدهم است که ۴ هزار مگاوات آن هم از طریق نیروگاه خورشیدی تأمین میشود. به همین دلیل تمامی استانها موظف شدهاند مکانهایی برای نیروگاههای تجدیدپذیر درنظر بگیرند.
بنا به طرح تعریف شده از سوی دولت، صنایع بزرگ میتوانند از طریق احداث نیروگاههای خورشیدی برق را به شبکه تزریق کنند و وزارت نیرو معادل این انرژی را به صنایع تحویل داده و و تضمین میکند که در هیچ شرایطی برق این صنایع قطع نشود.
در همین راستا به تازگی بزرگترین خط تولید پنل خورشیدی کشور در شرکت دانشبنیان مانا انرژی پاک از سوی رئیسجمهور افتتاح شد. حسین احسانی، رئیس سایت این شرکت دانشبنیان در این زمینه با «جوان» به گفتگو نشست.
فعالیت شرکت شما از چه زمانی شروع شد و فناوری خود را چگونه به دست آوردید؟
شرکت ما در زمینه ایجاد زیرساختهای تمام انرژیهای تجدیدپذیر به خصوص انرژی خورشیدی از ۱۵ سال قبل کار خود را شروع کرد. در همان سالهای اولیه راهاندازی شرکت، ایجاد خط تولید سلول و پنل خورشیدی با ظرفیت تولید ۵۰۰ مگاوات در سال در دو فاز اجرایی در دستور کار قرار گرفت. با اتکا به تیمی از مهندسان و تکنسینهای جوان و خلاق، قراردادهای ساخت و خرید تجهیزات خط تولید با فناوری آلمان هم آغاز شد.
تحریمها در فعالیت شما چقدر تأثیر داشت؟
ما نماد خنثیسازی تحریمها هستیم و نمونه آن ساخت بزرگترین مزرعه خورشیدی کشور برای تولید سالانه ۱۰۰ مگاوات برق است.
شرکت شما عنوان نخستین واحد تولید سلول خورشیدی کشور را یدک میکشد؛ بومیسازی این فناوری را چگونه ایجاد کردید؟
ویفرسیلیکون ماده اولیه تولید سلولهای خورشیدی است که تا به حال با واردات تأمین میشد. ما مطالعات روی خط تولید ویفر سیلیکون را به عنوان نخستین شرکت در غرب آسیا از دو سال قبل شروع و با خرید تجهیزات خط تولید از آلمان، کار در این خصوص را شروع کردیم.
ظرفیت تولید شما چقدر است و آیا با نیاز صنعت برق در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر همگام است؟
ظرفیت تولید ما ۹۰ هزار قطعه سلول خورشیدی در روز یا به عبارتی ۳۲ میلیون قطعه سلول خورشیدی در سال است. هم اکنون دو فاز خط تولید سلول و پنل خورشیدی داریم. حمایتهای دولت موجبشده فاز سوم هم در حال راهاندازی باشد تا افزایش ظرفیت تولید ما به یک گیگاوات انرژی در سال برسد.
برنامههای دولت در حوزه انرژیهای خورشیدی را چگونه ارزیابی میکنید؟
دولت برنامههای واقعبینانهای دارد و یکی از دلایل توسعه دستاوردهای ما هم استمرار حمایتهای دولت در خصوص خرید برق تضمینی نیروگاههای خورشیدی است.
با توجه به برنامه تولید یک گیگاوات انرژی، فضای کافی در سایت خود برای این برنامه دارید؟
در حال حاضر ۳۰ هکتار زمین در اختیار و به ۱۰۰ هکتار زمین دیگر نیاز داریم که وزیر صمت در اینباره قول همکاری دادهاست.
وضعیت رعایت استاندارد HSE (بهداشت، ایمنی و سلامت) در سایت شما که در زمینه حساس تولید برق است، چگونه جریان دارد؟
در زمینه HSE به قدری توانمند شدهایم که رکورددار کار بدون حادثه هستیم. عملکرد حرفهای پرسنل ما موجب شده تا با بلوغ در زمینه ایمنی و سلامت، ثبت رکورد یک میلیون نفر - ساعت کار بدون ثبت هیچ حادثهای را در کارنامه خود داشته باشیم.
گفتنی است سلول خورشیدی یا سلول فتوولتائیک، یک قطعه الکترونیکی است که انرژی نور خورشید را مستقیماً به الکتریسیته تبدیل میکند. هر سلول تقریباً به اندازه کف دست و به شکل هشت ضلعی و به رنگ تیره است. سلولهای خورشیدی معمولاً به هم میپیوندند و واحدهای بزرگتری را به نام «ماژول خورشیدی» (Solar Module) میسازند. با قرار گرفتن تعداد مشخصی از ماژولها هم «پنل خورشیدی» (Solar Panel) ساخته میشود.
جنوب ایران در هر مترمربع توان دریافت ۶ کیلو وات انرژی خورشیدی را در هر ساعت دارد. در باقی نقاط ایران این میزان ۵ کیلو وات است. بیشترین میزان قدرت جذب انرژی خورشید جهان هم متعلق به جنوب عربستان سعودی با عدد ۷ کیلو وات ساعت در هر مترمربع است.
در برنامه ششم توسعه مصوب شده بود سالی هزار مگاوات انرژی تجدیدپذیر وارد مدار شود. همچنین تا پایان برنامه باید ۵ هزار مگاوات ظرفیت برق کشور از محل انرژی تجدیدپذیر باشد. این در حالی است که ظرفیت نصبشده حداکثر ۱۰ درصد میزان تعیین شده در برنامه ششم بود.