
رپورتاژ آگهی/ تقاضای طلاق از طرف مرد به این معنا نیست که میتواند بدون طی کردن مراحل قانونی از زنش جدا شود. طلاق به هر شکلی که باشد نیاز است حق و حقوق زن و مرد در آن مشخص شود.
تکلیف حقوق زن مانند مهریه و جهیزیه و اجرت المثل و نفقه را یا خود زن و مرد تعیین میکنند. یا قانون درباره آنها تصمیم میگیرد. هیچ دادگاه خانوادهای بدون مشخص شدن این حقوق گواهی عدم امکان سازش را برای زن و مرد صادر نمیکند. مگر این که زن از حق و حقوق خود بنا بر هر دلیلی بگذرد.
قانون حق طلاق را به مرد داده است. در گذشته زن و مرد بدون حضور در دادگاه میتوانستند در دفاتر اسناد رسمی از هم طلاق بگیرند. موانع زیادی با هدف منصرف کردن زوجها از طلاق بر سر راه آنها قرار گرفته است. اما آمارها نشان از این دارد که تأثیری بر کاهش آن نداشته است.
تقاضای طلاق از طرف مرد مانند دیگر انواع طلاق نیاز به طی کردن مراحل آن دارد. در مرحله اول مرد باید در سامانه طلاق ثبت نام کند. در مرحله بعد زن و مرد موظف هستند در جلسههای مشاوره شرکت کنند. شرکت در مشاورههای پیش از طلاق اجباری است. زن و مردهای بسیاری با طرح و بررسی مشکلاتشان با مشاور مسیر طلاق را نیمه رها کردهاند.
در صورتی که مرد در سامانه طلاق ثبت نام نکند، میتواند دادخواست خود را به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی بدهد. همه مدارک شناسایی به علاوه کپی برابر اصل سند ازدواج برای ثبت دادخواست در این دفاتر لازم هستند. بعد از آن دادگاه خانواده زمانی را برای رسیدگی پرونده به زن و مرد اعلام میکند.
تمام مدارک در دادگاه خانواده بررسی میشود. دادگاه زن و مرد را برای داوری دعوت خواهد کرد. داور باید فردی متأهل از میان فامیل باشد. در صورتی که زن و مرد در انتخاب داور به نتیجه نرسند، دادگاه به جای آنها تصمیم خواهد گرفت. در نهایت، اگر داوری هم نتواند آنها را از طلاق منصرف کند، دادگاه گواهی عدم امکان سازش را صادر میکند. مرد با در دست داشتن این گواهی میتواند برای جاری کردن صیغه طلاق به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کند. اگر زن نسبت به رأی دادگاه شکایتی داشته باشد، تا دادرسی مجدد این گواهی اعتباری ندارد.
وجود وکیل در کنار مرد در همه این مراحل برای او کمک کننده خواهد بود. وکیل میتواند به جای موکلش در همه جلسههای دادگاه حضور پیدا کند. وکیل مرد را با همه حق و حقوقی که قانون برای او تعیین کرده است آشنا خواهد کرد.
در صورتی که تقاضای طلاق از طرف مرد به جدایی منتهی شود، حق و حقوق زن باید پرداخت شود. اگر زن و مرد درباره این حقوق به تفاهم برسند که بسیار عالی است. در غیر این صورت، دادگاه بر اساس شروط ضمن عقد و مستندات ازدواج درباره این حقوق تصمیم میگیرد. مهریه و جهیزیه و اجرت المثل و نفقه مهم ترین حقوق زن هستند. حضانت فرزندان هم از مهم ترین مواردی است که دادگاه درباره آن براساس قانون رأی خواهد داد. مگر این که زن و مرد خودشان توافقاتی با هم کرده باشند.
در صورتی که مرد برای طلاق از زن دلیل محکمه پسندی داشته باشد شرایط متفاوت خواهد شد. مثلاً با ثابت کردن عدم تمکین زن، اعتیاد او یا سوء رفتارش، دادگاه رأی دیگری درباره حقوق زن خواهد داد. حتی زندانی بودن زن در طولانی مدت هم او را از حق و حقوقش ساقط میکند. با وجود چنین شرایطی مرد فقط موظف به پرداخت مهریه است. یعنی دیگر نیازی به پرداخت نفقه و اجرت المثل و نحله و نفقه ندارد.
میزان نفقه نیز بر طبق شئونات اجتماعی و خانوادگی زن معین میشود. اجرت المثل هم بابت زحماتی که زن در خانه مرد کشیده و وظیفه اون نبوده داده میشود. اما باید ثابت کند که این کارها را در خانه به دستور مرد انجام میداده است. بدون این که شرع وظیفهای بر عهده گذاشته باشد. کارهایی که در عرف برای انجام دادن آنها مزد پرداخت میشود.
اگر مرد توان پرداخت مهریه زن را نداشته باشد، میتواند به دادگاه تقاضای اعسار از پرداخت بدهد. اعسار مرد نیز در دادگاه باید به اثبات برسد. اگر برای دادگاه ثابت شود که مرد نمیتواند مهریه را یکجا پرداخت کند، راه حل قسط بندی مهریه را جلوی پای او میگذارد.