«حقیقت این است: تبعیض نژادی در امریکا وجود دارد. بیگانهستیزی در امریکا وجود دارد. یهودستیزی، اسلامهراسی و... وجود دارند. رسیدگی به بیعدالتی هر کجا که باشد، فعالیت پیش رو است.» این نه حرف یک روزنامهنگار است و نه یک فعال مدنی یا حقوق بشری بلکه حرف معاون اول رئیسجمهور امریکا، کاملا هریس است که بیپرده از واقعیت موجود جامعه امریکایی میگوید. البته هریس این حرف را ۹ ماه قبل زده بود و از این جهت حرف تازهای نیست، اما بازنشر اخیر آن از سوی کاخ سفید باعث شده جر و بحثی بین جمهوریخواهان منتقد و دموکراتهای مدافع سر بگیرید. مدافعان دموکرات سعی کردند بازنشر این حرف را یک اتفاق عادی جلوه دهند، اما در نزد منتقدان آن مخصوصاً در بین جمهوریخواهان سرسخت، این کار به معنای ضعیف نشان دادن دموکراسی امریکایی و حتی «اقدامی شرمآور از سوی معاون رئیسجمهور» تلقی شد. در هر صورت، این حرف هریس اعتراف یکی از ارشدترین مقامهای امریکا به واقعیتی است که در جامعه امریکا جریان دارد.
شاید زندهترین و جدیدترین تصویر از حرف هریس در ویدئویی دیده شد که در روزهای اخیر منتشر شد و مربوط به نحوه برخورد پلیس امریکا با دو نوجوان امریکایی است. اصل ماجرا مربوط به تعطیلات آخر هفته در یکی از مراکز خرید در نیوجرسی میشود که دو نوجوان در این مرکز با یکدیگر دعوا میکنند. یکی از این دو سفیدپوست و دیگری سیاهپوست بودند و چند لحظه بعد، دو مأمور پلیس برای جدا کردن دو نوجوان و رسیدگی به موضوع به محل میآیند. تصاویر این ویدئو آشکارا نشان میدهد که این دو مأمور چگونه رفتاری نژادپرستانه در قبال این دو نوجوان دارند، زیرا اجازه میدهند نوجوان سفیدپوست به راحتی روی کاناپه لم بدهد و نظارهگر برخورد این دو مأمور با نوجوان سیاهپوست باشد. هر دو مأمور سفیدپوست هستند و نوجوان سیاهپوست را با خشونت تمام روی زمین میخوابانند تا اینکه به دستش دستبند بزنند و این کار را در حالی انجام میدهند که یکی از این دو مأمور زانوی خود را پشت سر نوجوان و نزدیک به گردن او قرار میدهد. نکته طنز ماجرا اینجا است که نوجوان سفیدپوست چند باری از جای خود بلند شده و به نحوه رفتار این دو مأمور اعتراض میکند، اما با اشاره نرم یکی از مأموران مجبور به نشستن روی کاناپه میشود. این ویدئو به سرعت در شبکههای اجتماعی منتشر شد و دست کم چهار شبکه تلویزیونی نیز آن را روز چهار شنبه ۱۶ فوریه پخش کردند و شبکه اقدام ملی به عنوان مؤسسهای قابلتوجه در امر مبارزه با نژادپرستی در امریکا چهارشنبهشب بیانیهای را منتشر کرد و گفت که از مشاهده این ویدئو بهشدت پریشان شده و برایش محرز است که در واکنش پلیس یک پیشقضاوت نهفته است.
نژادپرستی ساختاری
مجله امور بهداشتی (Health Affairs) یکی از نشریات مطرح امریکا در زمینه مطالعات بهداشتی است تا جایی که روزنامه مشهور واشنگتنپست روز چهار شنبه ۱۲ ژانویه ۲۰۰۵ از این نشریه به عنوان انجیل سیاست بهداشتی، (the bible of health policy) یاد کرد. این نشریه امور بهداشتی در شماره اخیر خود به موضوع وضعیت زنان سیاهپوست در بخش مراقبتهای بهداشتی و تحقیقی پرداخته که از سوی دانشگاه مینهسوتا در این زمینه انجام شده است. این تحقیقات نشان میدهد با وجود اینکه جمعیت زنان سیاهپوست بیشتر از دیگر گروههای جمعیتی در بخش مراقبتهای بهداشتی مشغول به کار هستند، اما دستمزد آنها پایینتر از سایر گروهها است و حتی با خطرات بیشتری در محیط کار درگیر هستند. این تحقیقات نشان داد که زنان سیاهپوست نزدیک به ۷ درصد از نیروی کار امریکا و حدود ۱۴ درصد از نیروی کار در بخش مراقبتهای بهداشتی این کشور را تشکیل میدهند، به نحوی که حدود ۶۵ درصد از زنان سیاهپوست در مشاغل پرستاری یا کمک بهداشتی کار میکنند، اما میزان حقوق آنها به مراتب کمتر از دیگر گروههای اجتماعی شاغل در این بخش است. رفتار تبعیضآمیز نسبت به این زنان آن قدر آشکار است که نویسندگان این گزارش تأکید کردند: «نژادپرستی ساختاری در بازار کار که با میراث تاریخی بردهداری مرتبط است، تأثیر بسزایی بر شکلگیری نیروی کار مراقبتهای بهداشتی داشته است.» نتایج این تحقیقات جدای از آماری است که پیش از این در مورد تلفات انسانی ناشی از همهگیری ویروس کرونا منتشر شده بود. آن آمار نشان میداد که میزان مرگ و میر سیاهپوستان بر اثر همهگیری شش برابر آمار سفیدپوستان است و کارشناسان دلیل این تفاوت فاحش را در اولویت قرار دادن سفیدپوستان نسبت به دیگر گروههای نژادی برای مراقبتهای پزشکی میدانند. این آمار نشان میدهد که ساختار نژادپرستانه در جامعه امریکا چگونه خود را در حیاتیترین عرصه از زندگی امریکاییها و بهخصوص سیاهپوستان نشان داده است.
نژادپرستی دولتی
جو بایدن به محض ورود به کاخ ریاست جمهوری فرمانی صادر کرد و به همه سازمانهای فدرال دستور داد در بازنگری در سیاستهای خود، گزارشی را درباره «نژادپرستی ساختاری» ارائه دهند. شکی نیست که این فرمان در پی بروز تنشهای نژادی در سالهای اخیر و به خصوص با توجه به قتل فجیع جورج فلوید در ۲۵ مه ۲۰۲۰ صادر شد تا اینکه بایدن به افکار عمومی امریکا نشان بدهد خواستار برخورد با نژادپرستی ساختاری در جامعه امریکا است. با این حال، گزارش تحقیقات واشنگتنتایمز در اوایل نوامبر گذشته نشان داد که فرمان او نهتنها تأثیری در برطرف کردن یا دست کم کاهش نژادپرستی ساختاری نداشته بلکه نگرانیها نسبت به رفتار نژادپرستانه دولت با رنگینپوستان همچنان ادامه دارد. برای مثال، وزارت کشاورزی متهم شد به اینکه حاضر نیست به کشاورزان سیاهپوست کمک کند و برخی از سازمانهای امریکایی از جمله سازمان حمایت از محیط زیست و وزارت آموزش نیز از بیان اقداماتشان برای مقابله با نژادپرستی خودداری کردهاند. رفتار نژادپرستانه دولت در زمینه واکسیناسیون نیز بروز کرد چنان که تحقیقات این نشریه امریکایی نشان داد که در آوریل گذشته، ۳۸ درصد سفیدپوستان و ۲۴ درصد سیاهپوستان در امریکا واکسینه شدند که این آمار حکایت از اختلاف ۱۴ درصدی نژادی دارد. بازنشر سخنان هریس از سوی کاخ سفید میتواند نمایش دیگری از مبارزه دولت بایدن با نژادپرستی ساختاری در جامعه امریکا باشد، اما این آمارها نشان میدهد که همین دولت نیز همانند دولتهای سابق امریکا تابع این ساختار است و به آن دامن میزند.
