ارتباط ایران و اسرائیل در دوره سلطنت پهلوی دوم، در زمره مهمترین مدخلهای پژوهش تاریخی، درباره این مقطع از تاریخ معاصر ایران به شمار میرود. سوگمندانه در این باب و به اندازه اهمیتی که دارد، پژوهشهای درخور صورت نگرفته و ماهیت موضوع، چنان که باید شفاف نشده است! اثری که هم اینک در معرفی آن سخن میرود، در زمره اندک آثاری است که نورتاباندن بر زوایای این ارتباط ناشناخته را در دستور کار خویش قرار داده است. «امریکای کوچک» توسط رضا زارع فاروغی تألیف شده و مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، آن را به زیور طبع آراسته است. مؤلف در دیباچه این کتاب، در باب موضوع آن و نیز کیفیت طرح مسئله در این پژوهش، چنین آورده است:
«کتاب ارتباط ناشناخته -که به بررسی روابط رژیم پهلوی و اسرائیل میپردازد- در سال ۱۳۸۴ به همت مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران در ۴۵۰ صفحه انتشار یافت و در برخی از همایشها، مقام اول تا سوم را کسب کرد. این کتاب در پاورقی روزنامه کیهان قبل از چاپ و در پاورقی روزنامه جمهوری اسلامی بعد از چاپ، به طور کامل منتشر شد و قرار است به زودی چاپ جدید آن انتشار یابد. اما از آنجایی که حجم کتاب نسبتاً زیاد است، مسئولان مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، به نگارنده پیشنهاد کردند تا کتاب را برای جوانان به ویژه دانشجویان عزیز، خلاصه کند.
کتاب پیش رو تحت عنوان امریکای کوچک، افزون بر خلاصه کتاب ارتباط ناشناخته، دو فصل جدید دارد که آن را از کتاب مورد اشاره متمایز میکند. یکی فصل اول، تحت عنوان چگونگی پیدایش صهیونیسم و اشغال سرزمین فلسطین که به سه مقطع زمانی و تلاش صهیونیستها با حمایت قدرتها برای دستیابی به عناصر اصلی تشکیلدهنده یک کشور، یعنی سرزمین، جمعیت و دولت میپردازد و دیگر، فصل پایانی که تحت عنوان امریکا و شیطان کوچک، به موضوعاتی از جمله: دلایل نگاه شاه به اسرائیل به عنوان امریکای کوچک و نگاه پس از انقلاب اسلامی به پدیده اسرائیل به عنوان شیطان کوچک، دلایل علاقهمندی اسرائیل به ارتباط با ایران، پیروزی انقلاب اسلامی بزرگترین گام استراتژیک در حمایت از فلسطین و محورهای آسیبپذیری اسرائیل و در انتها، به پیشبینی حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری درباره آینده اسرائیل مبنی بر اینکه اسرائیل ۲۵ سال آینده را نخواهد دید، اشاراتی خواهد داشت. روابط ۳۰ ساله ایران و اسرائیل به اندازهای ناشناخته است که میتوان آن را از اسرارآمیزترین و ناشناختهترین روابطی دانست که با هیچ یک از کشورهای دیگر خاورمیانه، قابل مقایسه نیست. یعقوب نیمرودی به عنوان یکی از فعالترین نمایندگان اسرائیل در تهران- که به مدت ۱۳سال در ایران بوده است و این دوران را شادترین دوران زندگیاش میداند- در این باره اظهار میکند: اگر روزی به تو اجازه دهند از کارهایی که ما در تهران انجام دادهایم، آگاه شوی، از آنچه میشنوی وحشتخواهی کرد و حتی نمیتوانی آن را تصور کنی! بنابراین، با توجه به مواضع ایران اسلامی در برابر اسرائیل و جایگاه ویژه فلسطین در نزد مسلمانان و بحرانآفرینی رژیم صهیونیستی و لزوم دشمنشناسی، ضرورت شناخت و فهم دقیق و عمیقتر شیطان کوچک از زوایای مختلف، به منظور تصمیمگیری و اتخاذ سیاستهای راهبردی و رفتار مناسب در برابر آن، در حال حاضر و آینده، امری بدیهی و آشکار است. در پایان بر خود فرض میدانم از زحمات مسئولان محترم مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران و متصدیان مؤسسه فرهنگی- هنری مطالعات مرودشتشناسی -که نقش ویژهای در به انجام رساندن پژوهش حاضر داشتند- قدردانی و تشکر کنم.»
