
محمدتقی شجاعی جشنواره ربع قرن کتاب دفاع مقدس بالاخره پس از کش و قوسهای فراوان در برگزاری و یا عدم برگزاری آن روز یکشنبه با معرفی برگزیدگان و تقدیر از 85 اثر به کار خود پایان داد. کتابهای این دوره از جشنواره در 6 گروه موضوعی ادبیات، تحقیق و پژوهش، ادبیات و تاریخ مستند، هنر، ترجمه و بخش جانبی بررسی و داوری شدند. معرفی برگزیدگان این دوره از جشنواره با واکنشهای تندی از سوی برخی از فعالان ادبی کشور همراه بود. از جمله این افراد سمیرا اصلانپور بود که در گفتوگو با یکی از خبرگزاریها، برگزارکنندگان جایزههای ادبی دفاع مقدس را متهم به سیاسی کاری کرده است. وی در بخشی از مصاحبه گفته است: توفیقهای نسبی که یک اثر در حوزه دفاع مقدس داشته، از عوامل دیگری متأثر بوده است که به اعتقاد من، به جوایز ادبی دفاع مقدس ربطی ندارد. مسائلی مثل توانمندیهای فردی نویسنده، تبلیغات گسترده و فروش آثار به نهادهای دولتی برای تجهیز میتواند از عواملی باشد که به مراتب در موفقیت یک اثر بیش از جوایز نقش داشته است. وی در بخش دیگر سخنان با انتقاد از نحوه انتخاب داوران اینگونه از جشنوارهها گفته: گاهی انتقادهایی که به عدم اعتبار جوایز این حوزه وارد میشود ناشی از سازوکار و رویکردهایی است که در انتخابها صورت میگیرد، برگزارکنندگان این جشنوارهها کار فرهنگی انجام نمیدهند، بلکه سیاسیکار میکنند. داورانی هم که برای داوری کتابها و آثار شرکت کننده در جشنواره انتخاب میشوند عمدتاً فاقد تجربه و تخصص کافی در حوزه مربوطه هستند. دکتر محمدرضا سنگری، دبیر جشنواره ربع قرن کتاب دفاع مقدس در واکنش به صحبتهای اصلانپور و انتقاد از نحوه برگزاری جشنواره در گفتوگو با «جوان» تصریح کرد: اگر قرار است کسی درباره ماهیت برگزاری جشنواره ربع قرن کتاب دفاع مقدس داوری و اظهارنظر کند بهتر است اصل کار و کسانی که آثار را داوری کردند، مورد ارزیابی قرار دهد. وی با اشاره به اینکه برخی از این افراد منتقد در ابتدای شروع کار برگزاری جشنواره به داوری آثار دعوت شدهاند، افزود: «دوستانی که به داوری آثار خرده میگیرند و از نحوه داوری انتقاد میکنند در ابتدای کار به همکاری در امر داوری دعوت شدهاند، اما به دلیل اینکه معتقد بودند که نباید آثار را داوری کرد و نتیجه کار عدهای مشخص است و نیاز به داوری نیست در میانه راه از همکاری با جشنواره انصراف دادند. سنگری با بیان اینکه این انتقادها ناشی از مسائل نفسانی است، اظهار داشت: جشنواره ربع قرن کتاب دفاع مقدس از چند جنبه قابل بررسی است؛ اول داوران باسابقه است که در جشنواره به داوری آثار پرداختند، چند روز قبل از برگزاری اختتامیه اسامی داوران در
6 شاخه مختلف جشنواره معرفی شدند تا شبهاتی از این دست به وجود نیاید. نکته دوم بررسی آثار برگزیده جشنواره است که اگر کمی در آثار برگزیده تأمل کنیم میبینیم که برگزیدگان متعلق به طیف خاصی نبوده و هیچگونه حب و بغض و فشارهای سیاسی در کار داوری تأثیرگذار نبوده است. وی ادامه داد: نکته سوم اینکه اگر شناختی از برگزارکنندگان جشنواره ربع قرن وجود داشت به خوبی متوجه میشدند که برگزاری این دوره از جشنواره کار اول و آخر من و دیگر همکارانمان در برگزاری جشنوارههای ادبی نخواهد بود و حتی کتابهای ما از داوریها حذف شده بود. وی در پایان خاطرنشان کرد: انتقادهایی که از برگزاری جشنواره ربع قرن کتاب دفاع مقدس میشود ناشی از دقت و جهتگیریهای معنوی و علمی نیست، بلکه حاصل مسائل نفسانی است که روزی باید در پیشگاه خداوند جواب دهند.