شهید مطهری در مورد اهمیت عمل در تعلیم و تربیت اسلامی میگوید: تکیهگاه تعلیم و تربیت اسـلامی عمل است. اسلام بشر را متوجه این نکته میکند که هر چه هست عمل است. سرنوشت انسان را عمل او تشکیل میدهد.
کتاب احیای تفکر اسلامی از پنج سخنرانی شهید مرتضی مطهری تحت همین عنوان تشکیل شده است. ایشان در سال ۱۳۴۹ این سخنرانیها را در حسینیه ارشاد ایراد کردهاند. شهید مطهری سخنرانی نخست را به مناسبت یادبود مصلح بزرگ اسلامی، اقبال لاهوری درباره «اقبال و احیای فکر دینی» ایراد کرد. تفکر دیروز و امروز مسلمین درباره میزان تأثیر عمل در سعادت انسان، تفکر زنده و تفکر مرده، تفکر اسلامی زهد و ترک دنیا و فلسفه زهد در تفکر اسلامی از جمله موضوعاتی است که در سخنرانیهای بعدی شهید مطهری مورد اشاره قرار گرفته است. شهید مطهری درباره ریشههای آسیبدیدگی طرز تفکر اسلامی بیان میکند: «ما مسلمانان اگر بخواهیم تفکر خودمان را تصحیح کنیم، باید به سوابق و گذشته و تاریخ خودمان مراجعه کنیم چراکه ریشههای این آسیب بسا که از زمانهای خیلی دور باشد. البته مختلف است، بعضی دو قرن و بعضی سه یا چهار یا پنج قرن و بعضی از آنها ممکن است ۱۳ قرن سابقه داشته باشد.» ایشان در مورد اهمیت عمل در تعلیم و تربیت اسلامی تأکید میکند: «تکیهگاه تعلیم و تربیت اسلامی عمل است. اسلام بشر را متوجه این نکته میکند که هرچه هست عمل است. سرنوشت انسان را عمل او تشکیل میدهد. این یک طرز تفکر واقعبینانه و منطقی و منطبق با ناموس خلقت است.» شهید مطهری در کتاب خود اندیشه و تفکر اسلامی را مورد توجه قرار داده است. پرداختن به این موضوع مقدمهای برای فهم بسیاری از مفاهیم دینی است. به طور کلی تفکر جایگاه بسیار مهمی در اندیشه دینی دارد. توصیههای قرآن به اندیشیدن نشاندهنده این امر مهم است.
