
با تمام مزایایی که این آبزی ارزشمند که قیمت هر کیلوی آن بین ۱۵ تا ۲۰ دلار ارزشگذاری میشود میتواند داشته باشد، اما وجود برخی مشکلات موجب شده تا حیات آن به خطر بیفتد؛ موضوعی که کارشناسان شیلات بارها در این خصوص هشدار دادند که آخرین مورد آن مدیر شیلات و آبزیان آذربایجان غربی بود که روز گذشته اعلام کرد: «صیدغیرمجاز به همراه ترددهای غیرضرور در اطراف سد ارس موجب ایجاد استرس به شاهمیگوی ارس و تهدید ذخایر این آبزی شده است که جا دارد در این خصوص اقدام جدی انجام گیرد.»
شاهمیگو از جمله آبزیهایی به شمار میرود که، چون در آبهای شیرین رشد و پرورش پیدا میکند لذا مناطق مهمی از ایران شرایط مناسب برای پرورش این آبزی را دارد که به عنوان مثال میتوان از مناطقی همچون انزلی، همدان و از همه مهمتر سد ارس در آذربایجان غربی نام برد. در حال حاضر صید تجاری شاهمیگو از دریاچه سد ارس در استان آذربایجان غربی صورت میگیرد که به گفته کارشناسان میزان قابل برداشت از ذخایر آن از این منبع آبی در پنج سال اخیر به طور میانگین به ۲۵۰ تن در سال رسیده که ارزش دلاری آن بیش از ۵ میلیون دلار است.
این در حالی است که رونق خوب بازار این محصول سبب شده تا پرورش شاهمیگوی آب شیرین در کشورهای مختلف دنیا به روشهای مختلفی مانند پرورش در استخرهای خاکی بزرگ و کوچک، استخرهای متراکم، شالیزار، حوضچههای فایبرگلاس، مخازن پلاستیکی، حوضچههای بتنی و استخرهای قزلآلا، توأم با کپورماهیان، قفسهای توری در دریاچهها و... صورت گیرد.
رتبه اول پرورش آبزی در بین استانهای بدون ساحل
شرایط مناسب برای آبزیپروری در آذربایجان غربی از جمله دلایلی است که سبب شده این استان بتواند در این زمینه از تولیدات بالایی برخوردار باشد. در حال حاضرآذربایجان غربی با تولید ۱۷هزار تن انواع محصولات شیلات در بین استانهای غیرساحلی رتبه اول را به خود اختصاص داده است. مدیر شیلات و آبزیان آذربایجان غربی با تأیید آمار بالا میگوید: «این در حالی است که امسال این آمار بین ۱۰ الی ۱۵ درصد افزایش پیدا کرده است.»
هم اکنون بخش صنعت شیلات و آبزیپروری یکی از بخشهای مستعد رشد و شکوفایی در بخش کشاورزی آذربایجان غربی است که با ۱۱تعاونی صید و صیادی و چندین مجتمع بزرگ و ۴۶۰ مرکز و مزرعه تکثیر، زمینه اشتغال ۳۶۰۰ نفر را فراهم ساخته است. معصوم فصیح با اشاره به اهمیت سد ارس و منابع آبی استان در پرورش انواع آبزیان میافزاید: «پیشبینی میشود در سال جاری تعداد ۶ میلیون قطعه انواع بچه ماهی از چهار گونه کپورماهیان (کپور معمولی، فیتوفاک، آمور و بیگهد)، در منابع آبی استان رهاسازی شود که از این تعداد ۳ میلیون قطعه مربوط به سد ارس است.»
شاهمیگو پرسودترین پس از خاویار
به جرئت میتوان گفت که پس از ماهیان خاویاری شاهمیگو پرارزشترین آبزی است که سود بسیاری را میتواند برای کشور داشته باشد؛ موضوع مهمی که سبب شدن پرورش و تولید این آبزی در آذربایجان غربی از رونق خوبی برخوردار باشد. آذربایجان غربی یکی از قطبهای پرورش شاهمیگو به شمار میرود و سالانه ۷۰ تن شاهمیگوی در آب شیرین دریاچه پشت سد ارس در آذربایجان غربی پرورش مییابد؛ موضوعی که موجب شده سالانه ۷۰ تا ۸۰ صیاد محلی زیر نظر مدیریت شیلات استان اقدام به صید این آبزی کنند.
از آنجا که میگوی آب شیرین از ارزش غذایی و اقتصادی بالا و بازار مناسب در دنیا برخوردار است، لذا صادرات این محصول میتواند درآمد ارزی مناسبی را برای کشور داشته باشد. به گفته کارشناسان هم اکنون قیمت هرکیلو شاهمیگو بین ۱۵ تا ۲۰ دلار ارزشگذاری میشود که این مهم نقش مهمی در درآمدهای ارزی کشور دارد. مدیر شیلات و آبزیان آذربایجان غربی با تأیید این موضوع میگوید: «این مهم سبب شده تا دریاچه سد ارس به علت دارا بودن ویژگیهای لازم برای پرورش این آبزی با ارزش غذایی بالا، بهعنوان بزرگترین مرکز پرورش اینگونه ارزشمند شیلاتی محسوب شود.»
خطر انقراض در کمین شاهمیگو
صید بیرویه در کنار ترددهای غیرضرور در اطراف سد ارس که به شدت برای این آبزی استرسآور است از جمله دلایلی است که سبب شده تا کارشناسان در خصوص خطر انقراض این نوع از آبزیان با ارزش هشدار دهند. مدیر شیلات و آبزیان آذربایجان غربی با تأیید این موضوع میگوید: «از آنجا که شاه میگو به شدت نسبت به سروصدا و آلودگی حساس بوده و این عوارض برای آن مرگبار است، لذا نیاز است که این عوامل مزاحم برطرف شود.»درکنار این موضوع، نبود بازار و درآمد کم در سالهای اخیر سبب شده تا میزان برداشت و صادرات شاهمیگو به شدت کاهش پیدا کند، اما باید گفت که مشکل این صنعت تنها به این موارد ختم نمیشود چراکه به دلیل بالا بودن قیمت تمام شده به همراه عوارض زیاد حمل و نقل برخی از صادرکنندگان نمیتوانند به موقع شاهمیگوهای صید شده را به بازارهای اروپایی صادر کنند.
فصیح ضمن تأیید این مهم میافزاید: «طبق برنامهریزیهای انجام شده تصمیم بر این گرفته شد تا مشکلات موجود در این زمینه رفع شود تا مانند گذشته بتوانیم این محصول پر ارزش را به کشورهای فرانسه، آلمان، ایتالیا و ارمنستان صادر کنیم.»