نويسنده: محمدرضا سوري
افزايش تعداد خودروها وموتورسيكلتها كه
بعضا عمربالا داشته و فرسوده هستند ،
دركنار وجود كارخانجات صنعتي كه با گسترش شهرها در كنار اين مكانها قرار گرفته اند
ووجود سوختهاي غير استاندارد و بي توجهي به حفظ درحتان وفضاي سبز ازجمله
دلايلي است كه به شدت هواي شهرها خصوصا در مناطق پرجمعيت وصنعتي راآلوده كرده است.
يكي از كارشناسان سازمان محيط زيست دراين خصوص
به "جوان " مي گويد: «گردو خاك دركنارمواد آلاينده كه بر اثرسوختهاي
فسيلي ايجاد مي شودازجمله دلايل آلودگي شهرهاي بزرگ وصنعتي است.» محمد عرب مي افزايد:«دركنار اين منابع وجود
كارخانجات صنعتي كه بعضا به دليل عمر بالا فرسوده هستند از جمله دلايل آلودگي هوا
در شهرهاي صنعتي به شمار مي روند.
وي ادامه مي دهد:« طبق آمار سازمان حفاظت از محيط زيست در حال حاضر نزدیک به 3000 واحد
صنعتی آلاینده بزرگ در اطراف شهرها مستقرندكه نقش مهمي در بالا رفتن آلودگي ها دارند.»
گردوخاك وآلودگي هوا قاتل
انسانها
به گفته كارشناسان ، وجود پديده گردوخاك كه به
شدت انتقال دهنده انواع بيماري هاي تنفسي وويروسي هستند در كنار آلاينده هاي ناشي
از سوختن سوختهاي فسيلي كه مقدار قابل توجهي سرب در خود دارند ازجمله عواملي است
كه مي تواند به راحتي مرگ انسانها خصوصا كودكان وبزرگسالان را رقم بزند. عضو هیات علمی پژوهشکده محیط زیست دانشگاه
علوم پزشکی تهران دراين رابطه مي گويد:«طبق آمارهاسازمان بهداشت جهاني تنها در سال
2016 ، 33هزارنفر درجهان جان خودرا براثر
آلودگي هوا از دست دادند . »
صادق حسنوند مي افزايد:« براساس مطالعات انجام گرفته 10درصد از مرگ و میرهای موجود در ایران بر
اثر آلودگی هوا اتفاق میافتدواين بدان معنا است كه از هر ۱۰ ايراني كه بر اثر حوادث مختلف درطول سال جان خود را از دست مي دهند،
یکی ازآنها براثرآلودگی هوا فوت كرده است. » وي ادامه مي دهد:«آلودگي هوا براثراستنشاق دود
وگرد وخاك نقش مهي دربالارفتن اينگونه مرگ وميرها داشتند به طوري كه در سال 94، 12 هزار و ۸۹۷ ایرانی در اثر آلودگی هوا جانشان را از دست داند.
غلظت ذرات معلق سه برابر استاندارد جهاني
درحالي كه بسياري از كشورها كه در سالهاي قبل
داراي بالاترين ميزان آلودگي هوا بوده اند با بكار گيري روشهاي نوين توانسته اند
تا حد بالايي از ميزان آلايندگي هواي شهرهاي بزرگ خود را كاهش دهند ، اما اين مهم
در ايران هموارهئ مورد غفلت قرار گرفته است. يكي از كارشناسان "سلامت هوا"
مرکز محیط و کار وزارت بهداشت دراين خصوص مي گويد:« درحال حاضر با توجه به استانداردهاي جهاني در خصوص استاندارد ميران
آلايندگي هاي هوا دركشور، میانگین غلظت آلایندهها نسبت به استاندارد جهانی سه
برابر است.»
عباس شاهسونی با اشاره به وضعيت آلودگي در
سال 94مي افزايد:« درحالي كه بر اساس
اعلام سازمان بهداشت جهانی میزان استاندارد ذرات معلق درهوا ۲.۵ میکرون است، ولی میانگین ذرات معلق ۲۵ شهر ایران در سال ۹۴ به ۳۱.۷ میکروگرم رسیدكه سه برابراستانداردها بود.» وي با اشاره به اينكه بالاترين آسيب ديدگي
هاي ناشي از هواي آلوده متعلق به مبتلایان بیماریهای قلبی وعروقی است ادامه مي
دهد:«اين مهم موجب شد تنها در سال 95 ، ۴۸۱۰ نفربراثر آلودگی هوا
در تهران جان خودرا ازدست بدهند .»
آلوده ترين استانهاي
كشور
مراكز صنعتي وترددخودروها وموتورسيكلت ها
بالاترين ميزان آلايندگي را به كلانشهرها به ارمغان مي دهند ،لذا هرچه اين
تعدادعوامل آلوده كننده بيشتر باشد ميزان آلايندگي نيز افزون ترمي شود. درحالي كه طبق آمارسازمان حفاظت از محيط
زيست ، طي اولين ماه از فصل زمستان كلانشهرهاي ،قم، تبریز، اصفهان، ارومیه، اهواز
و مشهد به ترتیب آلوده ترین شهرهای ایران با شاخص های آلودگی ، ۱۵۸، ۱۴۸، ۱۴۸، ۱۴۲، ۱۴۰، ۱۳۵ و ۱۱۰ جزء آلوده ترين شهرهاي كشور بودند ، اما جديدترين آمارها طي روزهاي
آغازين بهمن ماه نشان مي دهد استانهاي ،همدان، كردستان ، بوشهر وهرمزگان
نير با شاخصهاي 110 تا 148 بالاترين ميزان آلودگي ناشي از آلايندگي گردوخاك
وسوختهاي فسيلي را به خود اختصاص دادند.
كاهش آلودگي كلانشهر همدان به نصف
با وجود اينكه استان همدان تا سال گذشته
جزء آلودن ترين كلانشهرهاي كشور به شمار مي رفت ، اما به كفته رييس سازمان محيط
زيست اين استان با تمهيدات به كار رفته ميزان آلودگي هاي هوا به نصف كاهش پيدا
كرده است .
سیدعادل
عربی دراين خصوص مي گويد:« با وجود اينكه وجود برخي صنايع وخودروها موجب شد تا
آلايندگي هوا طي سالهاي اخير به شدت افزايش يابد ، اما بكاركيري بكارگيري برخي
تمهيدات سبب شد تا تعداد روزهای ناسالم
همدان نسبت به سال گذشته 50 درصد کاهش پيدا كرده است .»
وي مي افزايد:«درحالي كه تا در سالهاي قبل
تنها آلودگي هوارال داشتيم ، اما با ادامه دار شدن خشكسالي ها پديده گرد وخاك نيز
به اين مهم افزوده شده است كه جاي دارد قانون هوای پاک هرچه زودتر تدوين واجرايي
شود.» رييس سازمان محيط زيست ادامه مي دهد:«بابكارگيري
تمهيدات ويژه واستفاده از موارد قانوني درحال حاضر تعداد واحدهای آلاینده استان همدان نسبت به سال گذشته به نصف رسيده
است.»
