حامد قهرماني
فوتبال بيشك يكي از جذابترين ورزشهاي دنياست. شايد اتفاقات غيرمترقبهاي كه آن را تحت تأثير قرار ميدهد، بر هيجانش ميافزايد. اتفاقاتي كه گاه اشتباهات داوري و گاه درخشش و شگفتيسازي يك تيم يا يك بازيكن آن را رقم ميزند.
البته اشتباهات داوري، جزيي از فوتبال است. اشتباهاتي كه گاهي مرگبار و تأثيرگذار است و حتي نتيجه را تغيير ميدهد. نظير اشتباهي كه در بازي سوريه برابر استراليا رخ داد و داور بينالمللي فوتبال ايران را با تمام افتخاراتي كه دارد در مظان اتهام قرار داد و به سوژهاي سياسي براي سوءاستفاده تبديل شد. تصميمي كه جدا از درست يا غلط بودنش نميتوان آن را سواي از فوتبال دانست.
اشتباهات تأثيرگذار
يادآوري اشتباهات تأثيرگذار فوتبال كار سختي نيست. اشتباهاتي كه شايد بزرگترين آن گل مارادونا معروف به دست خدا باشد كه از چشم داور دور ماند، اما از جمله اين اشتباهات تأثيرگذار ميتوان به موارد ديگري نيز اشاره كرد كه تنها چند نمونه كوچك از اشتباهات ناخواسته داوري هستند. فرانک دي بليکر بلژيکي در دور برگشت نيمهنهايي ليگ قهرمانان اروپا در فصل 2010- 2009 تياگو موتا هافبک اينتر را در دقيقه 28 به خاطر خطاي عمد روي بوسکتس از بازي اخراج کرد و اين در حالي بود که تصاوير تلويزيوني نشان ميداد که بوسکتس هافبک بارسلونا تمارض کرده است. ويکتور کاساي مجارستاني نيز در دور رفت مرحله نيمهنهايي ليگ قهرمان 2013 اروپا گل دقيقه 49 گومز را با وجود آفسايد بودن به اشتباه صحيح اعلام كرد و دقيقه 73 گل آرين روبن را بهرغم آنكه خطاي مولر روي آلبا کاملاً مشهود بود، صحيح اعلام كرد و دو پنالتي هم براي بارسا نگرفت تا آبي و اناريها با قبول شكستي سنگين برابر بايرن از راهيابي به فينال بازبمانند! در هفته بيست و پنجم رقابتهاي سري A در فصل 2012- 2011 نيز داور در حالي که جدال دو تيم يوونتوس و ميلان با تساوي يک - يک به پايان رسيده بود، گل صحيح سولي مونتاري را آفسايد و مردود اعلام کرد. در دور برگشت يکهشتم نهايي ليگ قهرمانان اروپا هم در حالي که ديدار رئالمادريد با منچستريونايتد با تساوي بدون گل دنبال ميشد، داور ترکيهاي بازي با سختگيري هرچه تمامتر لوئيس ناني، هافبک پرتغالي شياطين سرخ را از زمين اخراج کرد و اين در حالي بود که تصاوير تلويزيوني نشان ميداد که حرکت ناني اصلاً عمدي نبوده است.
قبول يا رد اشتباه
صحنه پنالتي كه فغاني در بازي استراليا برابر سوريه براي قرمزپوشان سوري گرفت، صحنه بحثبرانگيزي بود و بارها و بارها طي روزهاي گذشته توسط بسياري رصد شده است. صحنهاي كه بسياري آن را يك اشتباه مرگبار ميدانند و برخي هم البته آن را تصميمي مغرضانه ميخوانند و به سوژهاي سياسي تبديل ميكنند. تصميمي كه ميتواند جزئي از اشتباهات ناخواسته داوري باشد، آن هم از داور توانايي كه فينال جام باشگاههاي جهان، المپيك و مسابقات جام جهاني را به خوبي سوت زده و همواره نيز سربلند از زمين خارج شده، اما حتي او هم ميتواند يك روز بد داشته باشد، هرچند كه خود فغاني معتقد است اشتباهي در اين ديدار مرتكب نشده است: «تيم داوري تلاش خود را کرد تا به دور از هرگونه حساسيت و فشاري بهترين تصميمات را در صحنهها بگيرد، اما معمولاً تيمهايي که امتياز از دست ميدهند به برخي تصميمات داور معترض ميشوند. عملکرد ما زير نظر ناظران AFC سنجيده ميشود و اگر هم موردي باشد آنها به ما ميگويند، اما تاکنون چيزي نشنيدم و فکر ميکنم قضاوت خوبي داشتيم. من فيلم بازي را ديدهام و اگر باز هم آن صحنه تکرار شود، پنالتي اعلام ميكنم. همچنين تصميم ما روي گل سالم استراليا هم کاملاً مشخص بود.» با اين حال رابي کروز، مدافع استراليا نظري كاملاً مخالف فغاني دارد: «کاملاً واضح و مشخص بود که هيچ خطاي پنالتي صورت نگرفته و به هيچ وجه آن صحنه پنالتي نبود.»
سوءاستفاده سياسي از سوژه ورزشي
ديدار رفت پليآف انتخابي جام جهاني در قاره آسيا بين استراليا و سوريه تا دقايق پاياني به سود استرالياست، اما اعلام يك پنالتي به سود تيم سوريه همه چيز را به تساوي ميكشد. نتيجهاي كه بيبيسي ترجيح ميدهد آن را به بحثي سياسي تبديل كند و پنالتي اعلام شده توسط فغاني به سود سوريه را به حمايت ايران از دولت اين کشور ربط دهد: «پنالتيهاي کمي در دقايق پاياني يک بازي حساس بدون جنجال همراه است، ولي وقتي يکي از تيمهاي حاضر در زمين مسابقه درگير جنگ داخلي و داور مسابقه هم از کشوري که يک طرف اين جنگ را حمايت ميکند باشد، ميزان جنجال بسيار زياد ميشود.»
