در حالي كه با آزادسازي موصل از چنگ داعش حضور داعش در عراق به شهر تلعفر محدود شده و به نظر ميرسد پرونده اين گروه در عراق رو به مختومه شدن است، نماينده امريكا در ائتلاف ضد داعش سخناني به زبان راند كه نشان از عزم واشنگتن براي رقم زدن فتنه ديگري در عراق دارد. مك گورك تأكيد كرد كه واشنگتن به اراده و تصميم كردها درباره همهپرسي استقلال به رغم ملاحظاتي كه درخصوص آن دارد، احترام ميگذارد.
به گزارش سومريه نيوز، نيچروان بارزاني، نخستوزير اقليم كردستان عراق با برت مكگورك، نماينده امريكا در ائتلاف ضد داعش ديدار و درباره جنگ آزادي موصل گفتوگو كرد. مكگورك در اين ديدار درباره شجاعت مردم كردستان و پيشمرگها در مقابله با تروريستهاي داعش و همكاري و هماهنگي ميان پيشمرگها و ارتش عراق در جنگ آزادي موصل صحبت كرد. وي ابراز اميدواري كرد كه مشكلات موجود ميان اربيل و بغداد از طريق مذاكره جدي حل شود و بر آمادگي واشنگتن براي كمك به حل اين اختلافات تأكيد كرد. گورك درباره همهپرسي استقلال كردستان عراق گفت: ما به اراده مردم كردستان به رغم ملاحظاتي كه درباره اين مسئله داريم، احترام ميگذاريم. اوضاع و مشكلات منطقه و عراق نياز به مذاكره بيشتر دارد. اين اولين اظهارنظر غيرمستقيم مقامهاي امريكا در حمايت از آن چيزي است كه مقامهاي اقليم آن را همهپرسي استقلال كردستان مينامند. بارزاني نيز از حمايت مداوم امريكا از اقليم كردستان عراق قدرداني و بر آمادگي اين اقليم براي برگزاري مذاكرات بيشتر جهت حل مشكلات موجود تأكيد كرد. وي درباره همهپرسي گفت: تعيين سرنوشت مردم كردستان يك حق قانوني و طبيعي است.
عدم پايبندي دولت عراق به قانون اساسي امكان شراكت را از بين ميبرد. حل مشكلات نياز به مذاكره و نشستهاي بيشتر دارد و ما از امريكا ميخواهيم در موفقيت اين مذاكرات نقش داشته باشد. مكگورك شنبهشب در كنفرانس مطبوعاتي در ساختمان سفارت امريكا در بغداد گفته بود: ما به صورت واضح با برگزاري همهپرسي استقلال مخالفت كرديم. ما خواهان مذاكره و متمركز شدن بر شكست داعش هستيم.
اردوغان: رفراندوم اشتباه است
رئيسجمهور تركيه در مصاحبهاي مطبوعاتي اظهار كرد: به بارزاني گفتهايم كه برگزاري رفراندوم استقلال امري اشتباه است و تاوان سختي خواهد داشت. وي مدعي شد صلاح الدين دميرتاش رئيس حزب دموكراتيك خلقها و نماينده پارلمان تركيه يك تروريست است. رجب طيب اردوغان، پس از اتمام اجلاس سران كشورهاي گروه 20 در هامبورگ آلمان با شركت در مصاحبه مطبوعاتي اعلام كرد: برگزاري رفراندوم استقلال در شمال عراق براي آينده اين كشور بسيار آزاردهنده است. رفراندوم استقلال دولت محلي شمال عراق اشتباه است. به بارزاني گفتهايم، اين يك راه غلط است، از اين راه منصرف شويد. مقاومت اقليم كردستان عراق در برگزاري رفراندوم باعث شكست آنها خواهد شد. براي ما تماميت ارضي عراق بسيار مهم است و استقلال شمال عراق امري ممكن نيست.
وي در ادامه اظهارات خود در پاسخ به سؤال يك خبرنگار كه در خصوص آزادي صلاح الدين دميرتاش، رئيس مشترك دربند حزب دموكراتيك خلقها پرسيده بود، گفت: فردي كه از آن حرف ميزنيد يك تروريست است؛ تروريستي كه كردها را به خيابانها ريخته و باعث كشته شدن 53 شهروند كرد شده است. فردي است كه صراحتاً اعلام كرده ما دلگرم به پ. ك. ك و ي. پ. گ هستيم. نظر ما در اين خصوص همان چيزي است كه دستگاه قضا در خصوص وي اعلام ميكند. اردوغان در ادامه سخنان خود با اشاره به عدم صدور مجوز سخنراني وي در جمع تركهاي ساكن آلمان نيز خاطرنشان كرد: دولت آلمان تحمل سخنراني بنده براي تركهاي آلمان را ندارد. در عجبم اين مسئله را با كدام بخش از آزادي بيان ميتوان سازگار دانست. به رئيسجمهوري كه 52 درصد از آراي ملت تركيه را كسب كرده است اجازه سخنراني داده نميشود. اينها نميتوانند از آزادي حرفي بزنند. اين مانند عملكرد بومرنگ خودشان را خواهد زد. رئيسجمهور تركيه افزود: پ.ك.ك و شاخههاي آن در اروپا هر ساله پول جمع آوري ميكنند. تروريستهاي جماعت گولن كه از كشورمان فرار كردهاند اروپا را به ساحل امن خود تبديل كردهاند. اين اقدامات ملت ما را رنجيده خاطر ميكند. ما بر اشتباه بودن اين رفتار تأكيد كردهايم. ما در مقابل مسلح كردن گروههاي تروريستي در مرزهايمان ساكت نخواهيم ماند.
نگراني تركيه از لورنس كردستان
در همين حال روزنامه حريت چاپ استانبول نوشت: مك گورك جزو ديپلماتهاي محبوب ايالات متحده در آنكارا نيست؛ دليل اين امر نيز نقش وي در همكاري بين فرماندهي مركزي ايالات متحده (سنتكام) و يگانهاي دفاع از خلق (YPG) به عنوان نيروي اصلي ارتش دموكراتيك سوريه (SDF) در مبارزه زميني عليه داعش است. ورود وي مك گورك به آنكارا در روز 30ژوئن براي گفتوگو با مقامات وزارت خارجه و دفاع تركيه همزمان بود با تماس تلفني دونالد ترامپ، رئيسجمهور ايالات متحده، در مورد مسائل مربوط به سوريه، مبارزه با داعش و ديگر امور خاورميانه، از جمله بحران ادامهدار قطر. همچنين اين ديدار همزمان با سفر خالد بن محمد العطيه، وزير دفاع قطر، از آنكارا برگزار شد. بنا به گزارش وزارت امور خارجه امريكا در روز 29 ژوئن، پس از بازرسيهاي مك گورك از شمال سوريه و عكسهايي كه وي به همراه اعضاي يگانهاي دفاع از خلق گرفت و عصبانيت شديد تركيه را به همراه داشت.
وي اعلام كرده است كه « ازهمه اعضاي ائتلاف خود براي برگزاري نشستهايي در سطح مديران سياسي در ماه جولاي استقبال خواهيم كرد تا بتوانيم مراحل بعدي مبارزه جهاني را سازماندهي كنيم.» از نظر آنكارا اين اظهارات بدين معني است كه اعضاي حزب اتحاد دموكراتيك/حزب كارگران كردستان براي گفتوگوهاي سياسي ماه جولاي به واشنگتن سفر خواهند كرد. دولت تركيه مك گورك را مقامي فعال ميشناسد كه براي دادن خودمختاري به كردهاي سوريه – تحت كنترل پ ك ك- و پس از شكست داعش تلاش ميكند. اين اتفاق منجر به تشكيل يك منطقه خودمختار كردي در شمال سوريه مهمتر از همكاري كردهاي عراق با حمله ايالات متحده در سال 2003 و تشكيل دولت اقليم كردستان در عراق است. اردوغان هفته گذشته صراحتاً اعلام كرد تلاش براي دلداري دادن به تركيه با وعده بازپس گرفتن سلاحهاي تحويل شده به يگانهاي دفاع از خلق بيفايده است و مدعي شد كه تأمين اين سلاحها بر خلاف توافقنامههاي ناتو بوده است. از نظر مقامات تركيه، نقش مك گورك در تمام اين اتفاقات همانند نقشي است كه «تي اس لارنس» يا «لورنس عربستان» در 100 سال پيش ايفا كرد. برخي مك گورك را همچون «لورنس كردستان» ميبينند. لورنس كه در ظاهر يك باستان شناس انگليسي بود، در عملياتهاي نظامي، يورشها و كمينها عليه حكومت عثماني مشاركت داشت. قيام عربي كه با يورش به پادگانهاي تركيه در نزديكي عقبه در سال 1916 آغاز شد، در اول اكتبر 1918 با تسخير دمشق پايان يافت. پس از آن دولت عثماني قرارداد مودروس آرميستايس را امضا كرد و در پايان همان ماه شكست در جنگ را پذيرفت. به نوشته حريت ديلي بياعتمادي متقابل بين تركيه و ايالات متحده وجود دارد كه به طور پيوسته و به دليل مسائل مختلف روز به روز شديدتر ميشود. اين وضعيت نشانه خوبي براي آينده كل منطقه نيست، چراكه در اين بخش از تاريخ جهان هرگز چيزي محدود به گذشته نيست.
