در آستانه پيروزي نيروهاي عراقي بر تروريستهاي داعش، مقامات اقليم كردستان ادعا ميكنند عزم خود را براي برگزاري همهپرسي استقلال جزم كردهاند. مسعود بارزاني گفت كه مردم اقليم كردستان تصميم دارند از طريق گفتوگو و راههاي مسالمتآميز به استقلال و حقوق خود دست يابند. رئيسجمهور عراق نيز از تقسيم اين كشور به دو اقليم حمايت كرد.
در شرايطي كه عراقيها اين روزها خود را براي پيروزي نهايي بر تروريستهاي داعش آماده ميكنند، كردها بار ديگر ساز تجزيهطلبي خود را كوك كردهاند. مسعود بارزاني رئيس اقليم كردستان كه در سالهاي اخير همهپرسي استقلال اين منطقه از عراق را مطرح كرده است همچنان بر اجراي اين طرح پافشاري ميكند. به گزارش شبكه سومريه نيوز، دفتر رياست اقليم كردستان عراق روز چهارشنبه با انتشار بيانيهاي اعلام كرد مسعود بارزاني ميزبان سركنسول كشورهاي عربستان، كويت، امارات، فلسطين، سودان، اردن و مصر بود. طبق اين بيانيه بارزاني در اين ديدار با اشاره به حساسيت مرحله پساداعش بر لزوم ممانعت از تكرار عوامل ظهور داعش تأكيد كرد. رئيس اقليم كردستان در اين ديدار درباره همهپرسي استقلال اين اقليم گفت: «همهپرسي حقي مشروع و طبيعي براي شهروندان كردستان است و همه طرفها بايد به خواستهها و حقوق مردم كردستان احترام بگذارند. مردم كردستان تصميم دارند از راه گفتوگو و راههاي مسالمتآميز به عنوان تنها راه ضامن عدم تكرار مشكلات و درگيريهاي خونين به استقلال و حقوق خود دست يابند.»
مشغول شدن دولت مركزي عراق به مبارزه با داعش اين فرصت را در اختيار كردها قرار داده است تا بيش از هر زمان ديگري بر برگزاري همهپرسي استقلال از عراق تأكيد كنند، غافل از اينكه استقلال كردستان عراق يك مسئله داخلي نيست. بارزاني به خوبي ميداند كه اجراي همهپرسي بدون توافق همه احزاب كردي، موافقت دولت مركزي و رضايت همسايگان و قدرتهاي بينالمللي ممكن نيست و به همين دليل گمانهزنيها حاكي از اين است كه بارزاني و كردها با استفاده از «رمز همهپرسي استقلال» در پي گرفتن امتيازاتي از دولت بغداد هستند تا موقعيت خود در دوره پساداعش را مستحكمتر كنند. از سوي ديگر، بر اساس اطلاعات به دست آمده، اقليم كردستان در نظر دارد قبل از پايان كار كابينه حيدر العبادي مشكلات موجود با بغداد را حل و فصل كرده و تصميم نهايي خود را اعلام كند. به گزارش خبرگزاري روداو، اميد صباح سخنگوي رياست اقليم كردستان ديروز در اين باره گفت: «مذاكرات آينده با بغداد با آنچه پيشتر انجام شده است، كاملاً متفاوت خواهد بود. پيش از اين گفتوگوها در خصوص حقوق كردها و اقليم كردستان بر اساس قانون اساسي عراق بوده است، ليكن قالب مذاكرات آتي بعد از آنكه مردم كردستان در 25 سپتامبر رأي مشروع خود را اعلام كرد، متفاوت خواهد بود.»
فؤاد معصوم رئيسجمهور عراق هم كه تاكنون از اظهارنظر درباره استقلال اقليم خودداري ميكرد، روز چهارشنبه در مصاحبه با روزنامه «عكاظ» عربستان، با بيان اينكه برگزاري همهپرسي استقلال اقليم كردستان ضرورتاً به معناي تأسيس كشور كردي در روز بعد از اين همهپرسي نيست، پيشنهاد كرد كه عراق به دو اقليم يكي كردي و ديگري اقليمي براي ديگر اقوام عراقي تقسيم شود و هر دو اقليم تحت نام كشور عراق باقي بمانند. معصوم تأكيد كرد: «من به مناسبت عيد فطر از وحدت عراق سخن گفتم و سوگند يادكردم كه از وحدت و استقلال، آسمان، زمين و درياي عراق محافظت كنم، اما اكنون ميبينم كه مردم كردستان عراق و اكثر احزاب كردستاني علاقهمند به برگزاري همهپرسي استقلال يا باقي ماندن در وضعيت كنوني هستند.» رئيسجمهور عراق با بيان اينكه استقلال خواست اكثريت است، افزود: «تأسيس كشور بايد قابليتهاي خود را داشته باشد و شرايط ويژه خود و شرايط بينالمللي را ميطلبد، چراكه بدون موافقت و حمايت كشورهاي بزرگ، تأسيس چنين كشوري امكانپذير نخواهد بود.»
تلاش كردها براي تجزيه عراق درحالي است كه بسياري از جريانهاي سياسي اين كشور با اين پروژه مخالف هستند. ائتلاف ملي شيعيان عراق كه در دولت مركزي قدرت را در دست دارند از هم اكنون اقدام به تشكيل يك گروه هفت نفره براي مذاكره با اقليم كردستان كردهاند و قصد دارند به اقليم كردستان اعلام كنند برگزاري اين همهپرسي غيرقانوني بوده و كردها نبايد موجب از هم پاشيدن وحدت عراق شوند. عبدالله زيد مسئول هيئت گفتوگو با اقليم كردستان در گفتوگو با روداو اعلام كرد: «در قانون اساسي عراق موضوعي تحت عنوان برگزاري همهپرسي براي جدايي و استقلال وجود ندارد و همهپرسي تنها در موضوعاتي همچون مناطق مورد مناقشه پيشبيني شده است.
