ريشه کشاورزي در بدعهدي بيمه‌ها مي‌خشکد

با اينکه بيمه‌ها در همه جاي دنيا به عنوان ضامن توليد شناخته مي‌شوند اما هنوز جايگاهشان در ايران مشخص نشده است. چرا که بدعهدي‌هاي مکرر آنها در پرداخت خسارات وارده، اعتماد اصناف را از آنها سلب کرده و منجر به بي‌رغبي مردم شده است. در اين راستا مي‌توان به حمايت ناقص بيمه‌ها از بخش کشاورزي اشاره کرد که علي رغم اينکه ايران در رديف کشورهاي حادثه‌خيز به لحاظ کاهش يا افزايش شديد دما و بارندگي‌هاي گاه و بيگاه است باز هم کشاورزان از بيمه محصوللاتشان امتناع مي‌‎کنند. اين نيز دليلي جز ناکارآمدي مکرر بيمه‌ها ندارند که طي سال‌هاي گذشته افزايش نارضايي کشاورزان اغلب استان‌ها، بخصوص خوزستان و لرستان را به همراه داشته و اکنون تقاضا براي تمديد بيمه‌ها را به شدت کاهش داده است.

نويسنده: ميترا شهبازي

بیمه جزو مهمترين ابزارهایی هست که کشاورزان را به تولید دلگرم و امیدوار مي‌کند. چرا که اشتغال به کشاورزی بسیار پرریسک است و همواره در معرض حوادث طبیعی و تنش‌های محیطی زیادی قرار دارد. به‌گونه‌ای که هر آن ممکن است آسیب‌های چشمگیری به مزارع و باغات وارد شود. از اين رو باید ابزاری وجود داشته باشد که به کشاورزان اطمینان دهد، سختی کشت و تولید را به جان بخرند و اگر حادثه‌ای پیش بینی نشده و ناگوار رخ داد تولیدکننده متحمل خسارات سنگين نشود. با اين حال روز به روز از شمار متقاضيان بيمه محصولات کشاورزي در کشور کاسته مي‌شود و اين نيز دليلي جز ناکارآمدي بيمه‌ها ندارد. به طوري که گويي کشاورزان اکنون به تغييرات آب و هوايي و طبيعت بيش از بيمه‌هايي که عنوان حمايت را با خود به يدک مي‌کشند، اعتماد دارند.

وقفه طولاني بيمه‌ها براي پرداخت غرامت

در اين راستا مي‌توان به کشاورزان خوزستاني اشاره کرد که سال گذشته، با اينکه يکسال از زمان برداشت گندم سال 94 مي‌گذشت، اما غرامت آنها پرداخت نشده بود و اين تاخير طولاني نيز چيزي جز بي‌اعتمادي کشاورزان به بيمه‌ها را در بر نداشت. در اين خصوص عبدالرحیم رحیمی نیا، رئیس انجمن صنفی کشاورزان شهرستان شوش، مي‌گويد:« پرداخت نشدن غرامت کشاورزان از سوی صندوق بيمه کشاورزي، موجب کاهش رغبت آنها نسبت به بیمه کردن محصولاتشان شده است و این نيز می‌تواند برای کشاورزی و کشاورزان که از ارکان اساسی اقتصاد مقاومتی هستند، مشکلات زيادي را ایجاد کند.»

همچنين با توجه به اينکه اکثر خوزستاني‌ها که چه در بحث کشت گندم و چه در بحث توليد خرما ديگر رغبتي به بيمه‌کردن محصولاتشان ندارند، صندوق‌هاي بيمه لرستان هم امسال با ريزش شديد شمار بيمه‌کنندگان مواجه شده‌اند. در اين خصوص مدیر بیمه کشاورزی لرستان با اشاره به اينکه استقبال مردم از بيمه‌ها کم شده است، مي‌گويد:« در حوزه کشاورزی باید به بیمه کشاورزی توجه شود و این امر را به صورت فرهنگ‌سازی در بین کشاورزان نهادينه کنيم.»

فتح‌الله رفیعی در خصوص عملکرد صندوق بيمه کشاورزي در لرستان مي‌افزايد:« تنها 33 درصد از تعهدي که بيمه‌ها نسبت به کشاورزان داشته‌اند محقق شده است و در این زمینه به شدت عقب هستيم.»

علاوه بر تمام آنچه که گفته شد، مدیر بیمه کشاورزی لرستان درحالي از کاهش تمايل کشاورزان نسبت به بيمه کردن محصولاتشان ابراز نگراني مي‌کند که در بخشي ديگر از صحبت‌هايش در خصوص وقفه طولاني و 2 ساله براي پرداخت غرامت کشاورزان خسارت ديده مي‌گويد. بنابراين با اين اوصاف دور از انتظار نيست که حتي يک کشاورز هم تمايلي به بيمه کردن محصولاتش نداشته باشد. چرا که اين آنها علي رغم پرداخت به موقع اقساط بيمه‌ها، در زمان متضرر شدن، دست خالي مي‌مانند و نهايتا صندوق‌هاي بيمه کشاورزي با وقفه چندساله معوقات آنها را مي‌پردازند.

البته همانطوري که گفته شده است، بدعهدي بيمه‌ها فقط به اين دو استان نامبرده ختم نمي‌شود و کشاورزان اکثر نقاط کشور با درصدهايي از ديرکرد و بدعهدي بيمه‌ها مواجه هستند. از اين رو اگر همين روال ادامه يابد، زمان زيادي نمي‌گذرد که صندوق بيمه کشاورزي به طور کامل ناکارآمد اعلام شود. بنابراين توجه ويژه مسئولان براي حمايت از کشاورزان و احياي صندوق‌هاي بيمه کشاورزي به امري ضروري تبديل شده است.