جنگ جهاني سوم «نظامي» نيست!

تلاقي قدرت روسيه و امريكا به حدي رسيده است كه برخي از جنگ جهاني سوم ياد مي كنند. سوريه «فعلا» گرانيگاه اين تلاقي است. به هر جهت اين دو كشور در آينده در سطوح ديگر نظام بين الملل دچار مشكل و چالش خواهند شد زيرا در دو گفتمان كاملا متضاد قرار دارند كه غيريت را تحمل نمي كند.

در اين عرصه روسيه نگاهي امنيتي دارد و در اين فضا سعي دارد تا خواسته هايش را براي بازگشت به جايگاه بين المللي پيشين به عنوان عنصر تصميم ساز تثبيت كند. همزمان امريكا تمايلي ندارد كه چنين اجازه اي به روسيه داده شود بنابراين در رويارويي با روسيه در حال حاضر با ابزار امنيتي ورود كرده است كه البته تحريم هاي اقتصادي را چاشني آن كرده است اما عمده تقابل اين دو فعلا امنيتي است. فضايي كه اگر چه از هر دو انرژي مي گيرد و رويارويي را هر روز پر رنگ تر مي سازد اما به جنگ بين دو كشور يا همان جنگ جهاني سوم نمي انجامد. زيرا هر دو كشور مي دانند كه در چنين شرايط جنگ جهاني يعني چه.

امريكا همزمان نگران چين نيز هست. به همين دليل سعي دارد در آن حوزه جغرافيايي بيشترين فشارها را بر پكن وارد كند. واشنگتن براي اين كار بيش از هر چيز از متحدانش استفاده مي كند. اين در حالي است كه رويه و روش چين چندان امنيتي نيست بلكه بيش از هر چيز اقتصادي و سياسي است.

چين پايه تقابل خود با امريكا را اقتصاد قرار داده است. اقتصادي كه «زيربنا»يي ايجاد مي كند تا سياست بر محور آن بچرخد. در تازه ترين خبر آمده است كه پكن فضاپيماي «شنجو 11» را براي ماموريتي تازه به فضا پرتاب كرد.

دويچه وله از اين رخداد با عنوان «گام تازه چين در راه تبديل شدن به ابرقدرت فضايي» ياد كرد. اين ششمين باري است كه چين فضاپيمايي با سرنشين به فضا پرتاب مي كند.

با اين اوصاف امريكا در سطح كلان در دو جبهه مي جنگد و اگر بخواهد فضاي امنيتي را با روسيه گسترش دهد،‌ «جنگ ستارگان» چين به سراغ امريكا مي آيد و برعكس. اين نشان مي دهد كه حوزه گفتماني چين و روسيه در قبال امريكا در يك سو قرار دارد و از امريكا غيريتي ساخته است كه اين روند در طولاني مدت شكاف امنيتي – سياسي بيشتري بين مسكو و پكن با واشنگتن ايجاد مي كند.

بر اين اساس چين و روسيه سطوح تقابلي خود را با امريكا افزايش مي دهند تا از اين طريق در محدودسازي قدرت آن به موفقيت هاي بيشتري دست پيدا كنند. اين مسئله اي است كه امريكا نسبت به آن آگاهي پيدا كرده و به دنبال جلوگيري از آن است. اينكه امريكا موفق مي شود تا جلوي اين روند را بگيرد يا نه، به تصميمات و عملكردهايش در اكنون و آينده بستگي دارد.اين پرسش از سوي روسيه و چين پاسخ مشخصي دارد. به همين دليل در راه خود ثابت قدم مانده اند.

اما يكي از مهمترين عرصه هايي كه پكن و روسيه بايد آن را در نظر بگيرند كاهش مشروعيت تصميم سازي و عملكردي امريكا در حوزه رسانه هاست. امريكا تا كنون توانسته است عمده رقباي خود را در اين حوزه شكست بدهد نه در فضاي رئال.

جنگ اصلي بين گفتمان هاي متضاد شكل گرفته در حال حاضر در اين حوزه وانموده است و در اين فضا بايد به مشروعيت زايي و نشروعيت زدايي دست زد. و اما مسئله مهم اينكه روسيه و چين  نيازمند ايجاد زنجيره اي از اتحادها و ائتلاف ها هستند كه از موقعيت فكري آنها در سطح بين الملل حمايت كرده و پايگاه اجتماعي بسازد. زمينه اي كه فراهم شده و تنها نيازمند بهره برداري است.

با اين اوصاف امريكا جنگ جهاني سوم را پيش از شروع آن مي بازد و زمينه براي تغيير ساخت و نظم بين الملل فراهم مي شود. به اين معنا كه جنگ جهاني سوم «نظامي» نيست!