منابع ديپلماتيك فاش كردند از يك هفته پيش نشستهاي محرمانهاي ميان قطر، عربستان و امارات براي محاصره مصر و ضربه زدن به اقتصاد و امنيت اين كشور برگزار و تصميماتي اتخاذ شده است. يك مقام دولتي مصر هم گفته اين كشور در پي تحريم نفتي عربستان، ماهانه 200 هزار بشكه نفت ديگر از عراق ميخرد.
پس از مدتها دوستي عربستان و مصر، الان پنهان كردن اختلافات روزافزون و علني دو طرف دشوار است تا جايي كه به گفته كارشناسان ماه عسل بين قاهره و رياض به پايان خود رسيده است. در شرايطي كه عربستان براي مقابله با نفوذ ايران با دلارهاي نفتي به دنبال بسيج اعراب عليه تهران است اما يارگيري منطقهاي رياض و قاهره اختلافات در جهان عرب را تشديد كرده است. نشريه المنار روز جمعه در خبري نوشت: «منابع ديپلماتيك ميگويند بيش از يك هفته است كه نشستهاي محرمانهاي ميان مقامات امنيتي، سياسي و اقتصادي كشورهاي قطر، عربستان و امارات در رياض برگزار ميشود كه در آن مقامات چگونگي محاصره و ضربه زدن به اقتصاد مصر را بررسي ميكنند.» اين منابع ديپلماتيك به المنار تأكيد كردهاند كه در يكي از اين جلسات مقام امنيتي ارشد سعودي انتقادات شديدي را متوجه طرف اماراتي كرده و از اين كشور خواستهاند از رقابت با عربستان در تحولات مصر دست بردارد و صرفاً بهخاطر جلب رضايت رهبران مصري به اين كشور كمك نكند. قطر نيز تصميمات اتخاذ شده براي تنبيه مصر در اين جلسات محرمانه را به اطلاع آنكارا و همچنين رهبران اخوانالمسلمين رسانده است.
مصر اخيراً در قبال تحولات سوريه، عراق، يمن و ليبي مواضعي مخالف مواضع سعوديها، امارات و قطر اتخاذ كرده است؛ امري كه خشم اين كشورها را به شدت برانگيخت. مشكلات اقتصادي مصر به برگه فشار رياض تبديل شده تا از آن به عنوان اهرمي براي اجبار قاهره به تغيير مواضع خود استفاده كند. منابع ديپلماتيك فاش كردهاند اعمال فشارهاي اقتصادي و افزايش عمليات تروريستي در درون شهرهاي مصر از طريق حمايت از برخي گروهها از جمله تصميمات اتخاذ شده در اين جلسات بوده است. همچنين مجتهد، افشاگر عربستاني روز پنجشنبه در صفحه توئيتر خود نوشت «اطلاعاتي به دست آورده كه نشان ميدهد صدور نفت عربستان سعودي به مصر متوقف شده است.» در همين حال، «شبكه روداو نت» به نقل از يك مقام دولتي مصر گفته است اين كشور قصد دارد در پي تحريم نفتي عربستان، ماهانه 200 هزار بشكه نفت ديگر از عراق بخرد تا ميزان واردات نفت مصر از عراق به يك ميليون بشكه در ماه برسد. از سوي ديگر، وزارت خارجه عراق روز جمعه در بيانيهاي در پاسخ به سخنان اخير عادل الجبير، وزيرخارجه سعودي، اعلام كرد كه گروه بسيج مردمي عراق «حشدالشعبي» باعث افتخار مردم عراق است و در پيروزيهاي دولت و مردم عراق عليه گروه داعش سهيم است. وزارت خارجه عراق افزود: «اين گروههاي تروريستي از آن سوي مرزها ميآيند و همگي ميدانند از لحاظ مالي و فرهنگي از سوي چه كشورهايي تغذيه ميشوند.»
اختلاف بر سر سوريه اختلاف نظر ميان رويكردهاي قاهره و رياض پس از آن تشديد شد كه سامح شكري، وزير خارجه مصر در حاشيه نشست اخير مجمع عمومي سازمان ملل درباره راهحل بحران سوريه گفت كه موضعگيري عربستان بر لزوم تغيير نظام سوريه و رهبري آن استوار است در حالي كه مصر چنين موضعگيرياي ندارد. مدتها بود رهبران مصر و سعودي با وجود علاقهاي كه به همكاريهاي امنيتي در منطقه از خود نشان ميدادند اما در مورد سوريه به يك راهحل مشترك دست نمييافتند. درحالي كه رياض تأكيد بر حذف بشار اسد به عنوان راهحل بحران سوريه دارد، قاهره با ارائه راهكار سياسي، حذف بشار اسد از رياست جمهوري سوريه را زمينهساز قدرتگيري جريانهاي تكفيري و بنيادگرا عنوان ميكرد و به همين منظور موضع خود را به روسيه نزديك كرده است. در جريان رأيگيري هفته گذشته بر سر قطعنامه پيشنهادي روسيه در شوراي امنيت درباره بحران سوريه، نماينده مصر به آن رأي مثبت داد و اين مسئله اختلافات پيشين مصر با عربستان را بر سر سوريه علني كرد. علاوه بر اين، حمايت عربستان از اخوانالمسلمين در سوريه به معني وجود متحد تركيه و قطر نيز به نوبه خود نه تنها به معني حمايت از اخوانالمسلمين در مصر بلكه به معني فشار بر نقش منطقهاي مصر است كه به تشديد اختلافات رياض- قاهره دامن ميزند.