در حالي كاروان كشورمان در المپيك ريو با كسب 3 مدال طلا، يك نقره و 4 برنز و كسب مقام بيست و پنجمي به كارش پايان داد كه نسبت به المپيك چهار سال گذشته در لندن يك سقوط هشت پلهاي در جدول را تجربه كرد و تعداد مدالهاي كاروان ايران از 12 مدال به 8 مدال كاهش پيدا كرد. هر چند به گفته كارشناسان نميتوان عملكرد ايران در المپيك برزيل را منفي ارزيابي كرد اما افت نتايج تيمهاي ورزشي كشورمان نسبت به المپيك گذشته سبب شده تا نوك انتقادات به سمت برخي رشتهها كه نتوانستند در ريو انتظارات را برآورده كنند، نشانه برود. با اين وجود مصطفي هاشميطبا، رئيس اسبق سازمان تربيت بدني و كميته ملي المپيك در مجموع عملكرد كشورمان در المپيك 2016 را خوب ارزيابي ميكند، هر چند او انتقادهايي را نيز به عملكرد كاروان وارد ميداند. در گفتوگوي «جوان» با هاشميطبا نقاط منفي و مثبت ايران در ريو مورد نقد و بررسي قرار گرفته است.
آقاي هاشميطبا المپيك ريو با نزولي 8پلهاي در جدول مدالها به پايان رسيد. ارزيابيتان از نتيجه ايران در ريو چيست؟ اين نتيجه را نسبت به نتيجه تاريخي در المپيك لندن چطور ميبينيد؟در مجموع اگر بخواهيم بررسي كنيم نتيجهاي كه ورزشكاران كشورمان در المپيك ريو گرفتهاند، نسبتاً خوب بود و نميتوان با توجه به نزول در جدول مدالها، كارنامه كاروان را منفي دانست. به هر حال آن چيزي كه بديهي است ما در المپيك چهار سال گذشته در لندن توانستيم يك نتيجه تاريخي بگيريم و شرايط بهتري نسبت به ريو داشتيم اما اين باعث نميشود با توجه به آن نتيجه، در ريو به كاروان ايران نمره قبولي ندهيم. البته برخي رشتهها دور از انتظار بودند و نتوانستند برخلاف پيشبينيها نتيجه بگيرند اما در مجموع بخواهيم بررسي كنيم، عملكردي كه ايران در المپيك ريو گرفت، با يك نتيجه خوب همراه بود.
اشاره كرديد كه برخي رشتهها نتوانستند انتظارات را برآورده كنند و رشتههايي مانند تكواندو و كشتي فرنگي را ميشود در اين رديف قرار داد، رشتههايي كه اميد زيادي به آنها بود!قبل از المپيك به اين دو رشته به عنوان رشتههايي كه در ريو شانس مدال دارند، نگاه ميشد اما نتيجهاي كه در برزيل رقم خورد، كاملاً متفاوت با پيشبينيها بود. رشتهاي مانند تكواندو با حذف سه ورزشكارش در بخش آقايان كاملاً ناموفق بود. اين در حالي بود كه مسئولان و مربيان تكواندو از كسب مدال و وضعيت خوب تيم صحبت ميكردند. در فرنگي هم همه ابراز اميدواري ميكردند اما اين رشته هم تنها توانست دو برنز بگيرد، البته نتيجه تاريخي كشتي فرنگي كه 3 مدال طلا كسب كرد، نتيجهاي بود كه تكرار نميشود اما حداقل دو طلا انتظار ميرفت كه فرنگيكاران به دست بياورند. ضعف اين دو رشته را علاوه بر برنامهريزي كه براي آمادهسازيشان صورت گرفت، بايد در ضعف تكنيكي ورزشكاران ديد. در رشتهاي مانند تكواندو، تكواندوكاران از اجراي تكنيك عاجز بودند، در فرنگي هم نديديم كه يك كشتيگير فن بزند و علت آن را بايد در نوع تمرينات ديد. علاوه بر اين در كشتي فرنگي ضعف بدني بچهها هم مشهود بود. چنين شرايطي مطمئناً منتهي به موفقيت نميشود و نتيجهاي مانند ريو رقم ميخورد.
البته كاروان كشورمان در ريو از ناداوري هم ضربه خورد. خيليها اين مسئله را به خاطر سياست تقسيم مدالها در برخي رشتهها ميدانند كه نميگذارند يك تيم بيشتر از يك حد مدال بگيرد؛ مانند وزنهبرداري كه پس از دو طلا، آن بلا سر بهداد سليمي آمد. شما به عنوان عضو سابق كميته بينالمللي المپيك رابطه ناداوريها و سياست تقسيم مدالها را تأييد ميكنيد؟اين مسئله متأسفانه حقيقت دارد و كشورهاي مختلف با لابيها و پول خرج كردن به دنبال كسب جايگاه يا مدال در ورزش جهان هستند. اين مسئله در ريو هم اتفاق افتاد و ناداوريهايي كه در كشتي و وزنهبرداري ديديد، در راستاي همان سياستي است كه توجهي به رقابت سالم ندارد و با استفاده از رابطهها نتايج را تعيين ميكنند. در كشور ما هم با توجه به اينكه از اين كارها نميكنيم و مانند برخي كشورها از طريق ناسالم و پول خرج كردن دنبال نتيجه نيستيم، ضربه هم ميخوريم. هر چند معتقدم كه در المپيك 2016 وجه غالب داوريها براي ايران منصفانه بود اما خب متأسفانه در مورد بهداد سليمي و برخي كشتيگيران حقخوريهاي آشكاري صورت گرفت.
درست است كه در ايران نميخواهيم از طريق ناسالم در ورزش دنيا عرض اندام كنيم اما به نظر شما نداشتن كرسي و نفوذ در كميته بينالمللي المپيك و فدراسيونهاي جهاني در اين حقخوريها بيتأثير نيست؟قطعاً تأثير دارد. در مجامع تصميمگيري ورزش دنيا نفوذ نداريم و اين مسئله خب در مواقعي مانند برخي داوريها در جريان المپيك به ضررمان تمام ميشود. براي اينكه بتوانيم جلوي چنين مسائلي را بگيريم بايد شخصيتهاي پر نفوذي در مجامع بينالمللي ورزش داشته باشيم. البته در اينكه مديري از كشورمان در فدراسيونهاي جهاني حضور ندارد، به خودمان هم برميگردد و بعضي مواقع خودزنيهايي كه در داخل صورت گرفت باعث شد تا نتوانيم يك كرسي بينالمللي بگيريم؛ جايگاهي كه ميتوانست خيلي به ورزش كشورمان در مناسبات كمك كند. به عنوان نمونه در ماجراي انتخاب دبيركل كنفدراسيون وزنهبرداري آسيا، اختلافات داخلي سبب شد تا جايگاهي كه داشتيم را هم از دست بدهيم.
يكي ديگر از مشكلاتي كه در المپيك ريو هم خودش را بيشتر نشان داد، ناكامي مطلق كشورمان در رشتههاي پايه و پر مدال بود. براي اينكه سهمي در اين مدالها داشته باشيم چه كار بايد بكنيم؟اين به ضعف ما در كارهاي پايهاي ورزش برميگردد، اينكه براي رشتههايي مانند دووميداني، شنا و ژيمناستيك كه مدالهاي زيادي در آن توزيع ميشود، برنامه خاصي نداريم. بايد آموزش اين رشتهها از مدارس آغاز شود و با توسعه اين ورزشها از ردههاي پايه و شناسايي استعدادها براي آينده ورزش پشتوانهسازي كنيم.
به آيندهنگري در توجه به ردههاي پايه اشاره كرديد اما متأسفانه مديران ورزش كشورمان براي المپيك هم تنها چند ماه قبل يا حداكثر يك سال قبل برنامه ميريزند و خبري از برنامه بلندمدت نيست. براي المپيك به عقيده من نه يك پروژه چهار ساله، بلكه بايد يك برنامهريزي 12 ساله داشته باشيم و در اين مدت ورزشكاران آماده شوند. همچنين از نظر اعتباري هم نبايد برخلاف امروز كه مربيان و ورزشكاران گلايههاي زيادي از كمبودها دارند، دغدغهاي وجود داشته باشد. امروز يك مدير دنبال پول از اين و آن است و همواره از نظر مالي زير فشار است. اين فشارها بايد برداشته شود و با سرمايهگذاري و تأمين اعتبارات سعي شود كه يك مدير يا يك مربي بدون دغدغه بتواند براي ورزشكار برنامهريزي و سرمايهگذاري كند تا موفقيت در المپيكهاي بعدي بيشتر شود.
يكي از نقاط روشن كاروان ايران در ريو، حضور پررنگ بانوان و كسب اولين مدال تاريخ بانوان بود؛ اين موفقيتها چقدر در خنثي كردن تبليغات منفي غربيها عليه كشورمان درباره زنان تأثير دارد؟طبيعتاً وقتي افكار عمومي جهان اين درخشش و اين حضور را كنار تبليغات معاندان جمهوري اسلامي قرار ميدهد، به دروغ بودن ادعاي دشمنان پي ميبرد و اين تبليغات خنثي خواهد شد. البته براي نيروهاي معاند اين حضور تأثيري در روندشان ندارد و بانوان 100 مدال هم بگيرند، آنها به مهمل بافيشان درباره زنان ايراني ادامه خواهند داد، هر چند با حضور بانوان كشورمان در مسابقات بينالمللي نقشهشان نقش بر آب ميشود.
