رهبر انقلاب در سال 73 بر اين كتاب يادداشتي را به اين شرح مرقوم كرده بودند: «بسم الله الرّحمن الرّحيم، من هم همين قصّه را هميشه تعريف ميكردم! حيف كه خيليها آن را باور نداشتند. حالا خوب شد، شاهد از غيب رسيد! راوي اين حكايت كه خود همه چيز را به چشم خود ديده، حكايت تنتن و سندباد را چاپ كرده است. حالا ديگر كار من آسان شد! همين بس است كه نسخه اين كتاب را به همه بچهها بدهم.» اين يادداشت نشانه اهميت كتابي است كه از آن به عنوان كتابي استراتژيك در حوزه ادبيات نوجوان ياد ميشود.
در معرفی کتاب تنتن و سندباد آمده است: «تنتن در ادامه ماجراجوييهايش با همراهي دوستان هميشگي خود، يعني ميلو، كاپيتان هادوك و پروفسور تورنسل به سفري ديگر آمدهاند. آنها پس از سفر به نقاط مختلف جهان و خلق داستانهاي گوناگون، حالا به عنوان جهانگرد، ميهمان مردم شرقي ميشوند، اما پس از مدتي مشخص ميشود هدف آنها يافتن افسانههاي شرق و غلبه بر آنها است، تا با تعريف اين قصه جديد، خود به عنوان افسانههاي جديد جهان مطرح و الگوي جوانان و نوجوانان شوند. تنتن و دوستانش به هر نقشه و وسيلهاي ميخواهند در اين داستان جديد پيروز شوند، اما در اين ميان سندباد با همراهي افسانههاي شرقي به مقابله با مهاجمان برميخيزد. تنتن كه خود را در حال شكست ميبيند به ناچار مجبور ميشود تا از ديگر قهرمانهاي غربي كمك بخواهد و پاي افسانههايي مثل سوپرمن، تارزان و كينگ كنگ نيز به داستان باز ميشود. در آخر اما اين مشرقيان هستند كه با استفاده از قدرت عقل و خودباوري، موفق ميشوند مهاجمان را شكست دهند، اما گروه شكستخورده در حالي به غرب باز ميگردند كه در فكر حملهاي مجدد به مشرقزمين هستند.»
ادبيات كودك در راستاي انقلاب حركت نميكنددر مراسم روز گذشته تني چند از نويسندگان و صاحبنظران حوزه ادبيات كودك و نوجوان به سخنراني پرداختند. محمدرضا سرشار، نويسنده پيشكسوت ادبيات كودك در اين مراسم گفت: هر نظام عقيدتي بايد روي نسل آيندهاش سرمايهگذاري كند. هنر و ادبيات يكي از اين زمينههاي مهم سرمايهگذاري است. زماني كه امام در سال 42 فرمودند سربازان من هماكنون در گهوارهها هستند، تنها بودند، اما ميبينيم كه در 15 سال بعد، انقلابي به همراهي همين سربازها رخ ميدهد كه بزرگترين انقلاب قرن است.
وي به جلسهاي كه با رهبر معظم انقلاب در دهه 70 پيرامون ادبيات كودك و نوجوان شكل گرفت، اشاره كرد و افزود: از اين جلسه، جملهاي تاريخي به ياد دارم. ايشان خطاب به نويسندگان حوزه ادبيات كودك و نوجوان فرمودند كه اگر به اهميت كاري كه انجام ميدهيد، واقف بوديد، حتي از خواب شبتان هم ميزديد.
سرشار با بيان اينكه پيش از انقلاب تمركز روي ادبيات ترجمهاي از ادبيات كودك و نوجوان بود اما در سالهاي بعد از انقلاب رويكرد توليد در ادبيات كودك بيشتر شد به نحوي كه نگارش بر ترجمه پيشي گرفت، گفت: متأسفانه امروز بايد بگوييم كه با كاهش ميزان تأليف مواجه هستيم، به طوري كه تنها 37 درصد آثار در حوزه تأليف هستند و مابقي يعني 74 درصد به صورت ترجمه منتشر ميشود؛ يعني به دوره جاهليت قبل از انقلاب بازگشتهايم و اين نگرانكننده است. به عنوان نمونه، حجم عظيم كتابهاي علمي براي كودكان و نوجوانان به صورت ترجمه منتشر ميشود و ما در اين زمينه با كاستي همراهيم.
اين نويسنده كودك و نوجوان ادامه داد: ما در كشور مراكز متعددي براي حوزه ادبيات كودك و نوجوان داريم كه هيچكدام به دليل بدنههايي كه همراه اين مراكز هستند و كمتوجهي مسئولان، در جهت آرمان انقلاب كار نميكنند. ما به مركزي نياز داريم تا خارج از سياستهاي جناحها و رفت و آمد دولتها، با يك مباني به رصد انقلاب بپردازد و اين نيازها را به نويسندگان منتقل كند تا در اين زمينهها آثار متعددي منتشر شود و حوزه ادبيات كودك از حوزه دلبخواهي خارج شود.
ادبيات كودك زماني در خدمت انقلاب بود ولي ادامه پيدا نكردمحسن مؤمني شريف، رئيس حوزه هنري از جمله سخنرانان مراسم نيز با اشاره به وضعيت ادبيات كودك و نوجوان گفت: ما امروز مدعي هستيم كه صاحب مكتب ادبي انقلاب اسلامي شدهايم كه معمار اصلي آن رهبر معظم انقلاب اسلامي است. در ديداري كه در ارديبهشت 92 به محضر ايشان رفته بوديم، فرمودند كه شما كشور را از ادبيات وارداتي بينياز كرديد. ايشان آثار هنرمندان را تحسين ميكنند كه برخي از آنها تاكنون منتشر شده است البته تشويقهاي ايشان ويژه هنرمندان است و تذكرات براي مديران است كه من نيز از اين تذكرات بينصيب نبودم. همچنين در حوزه سينما ايشان توجه به آثار توليد شده دارند كه براي مثال كار «يك حبه قند» را ستايش كردند.
وي افزود: ما يك دوره خيلي خوب در ادبيات كودك و نوجوان پس از انقلاب داشتهايم كه به واقع در خدمت فرهنگ انقلابي بوده است، ولي اين روند ادامه پيدا نكرد و از يك دورهاي رو به افول گذاشت كه خود بخشي از آن ناشي از سياستهاي توسعهاي در دهه 70 بوده كه فرهنگ نيز از آن بينصيب نماند. رئيس حوزه هنري گفت: در سند چشمانداز 1404 انتظاري كه از ادبيات ميرود اين است كه مردمي مؤمن، فعال، ايثارگر و برخوردار از روحيه اسلامي و انقلابي داشته باشيم كه اين اتفاقات را ادبيات ميتواند رقم بزند، اما ادبيات ترجمهاي مغاير با فرهنگ ما است.
او در پايان گفت: محمد ميركياني در رمان «تن تن و سندباد» دو جهان را كنار هم قرار داده و مخاطب ايراني به آن گرايش پيدا خواهد كرد، جهان رمان ميركياني يك جهان توحيدي است و بر اين باورم كه ادبيات بدون آرمان ادبيات نيست.
محسن پرويز، سخنگوي انجمن قلم و معاون وزير ارشاد در دولت نهم نيز گفت: فضاي ادبيات كودك و نوجوان به طور كلي سالم است و در اينجا نگاهمان به كلان حوزه است كه پس از انقلاب اسلامي پايهگذاري شده و اين فضاي سالم تجربهپذير است. توجه ناشران متعهد را نيز به اين مسئله جلب ميكنم كه آثار خوب را بينالمللي كنند و آنها را به مخاطبان خارجي معرفي كنيم.
در پايان اين مراسم محمد ميركياني، نويسنده كتاب« تن تن و سندباد» ضمن تشكر از رهبر انقلاب در نگارش تقريظ بر اين كتاب گفت: تصورم اين است كه آنچه رهبر انقلاب درباره اين اثر گفتهاند، فراتر از شأن من است. ايشان در اوايل دهه ۷۰ به مسئله تهاجم فرهنگي اشاره كردند. در آن دوران من فعاليتهايي در زمينه ادبيات كهن و كودك و نوجوان داشتم و به خاطر مسئوليتي كه در صداي جمهوري اسلامي داشتم، بايد هر هفته قصهاي مينوشتم تا در راديو خوانده شود. به همين خاطر فضايي مناسب برايم ايجاد شد تا با اسطورهها آشنا شوم و بر اساس احساس نيازي كه در اين زمينه داشتم، اين كتاب را نوشتم.
وي افزود: جهان امروز به سمت يكسانسازي فرهنگي در حال حركت است كه اگر اين مسئله محقق شود، ما درواقع به سمت ايستايي فرهنگي ميرويم كه حاصلش از بين رفتن انديشه و تسليم شدن بيچون و چرايمان به فرهنگ بيگانه است. من در اين كتاب هدفم ترسيم اين ايستادگي بوده است. ميركياني همچنين گفت: من در اين اثر سعي كردم بخشهاي بيروني از پيامم را لذتبخش كنم و البته ابعاد پنهاني را نيز در كار قرار دهم تا در آينده درك شود. لازم به ذكر است كتاب « تن تن و سندباد» توسط انتشارات قدياني منتشر شده است.
باسلام
