حضرت امیرمؤمنان علی(ع) فرمودند: با
صدقه
دادن، روزی را به سوی خدا نازل کنید و کسی که به گرفتن عوض از جانب خداوند
تعالی، باور داشته باشد، به بخشیدن و عطا کردن، سخی و جوانمرد است و در آن بخل
نمیورزد.
* صدقه بر پنج قسم است:-
اول: صدقه مال، که همان بذل و تصدق و انفاق است.
-
دوم: صدقه جاه و مقام، که شجاعت و واسطه شدن است (برای رفع حوائج و مشکلات
دیگران).
- سوم: صدقه عقل و نظر، که همان مشورت و شور دادن
است.
از پیامبر اکرم(ص) نقل شده که فرمودند: صدقه بدهید بر برادرانتان با
علمی که او را راهنمایی کند و رأی و نظری که او را استوار سازد و آموزش را اصلاح
نماید.
- چهارم: صدقه علم، و آن بذل علم به اهلش و نشر و
گسترش آن بذل علم به اهلش و نشر و گسترش آن بر مستحق آن است.
حضرت محمد(ص)
در این رابطه فرموده اند: از صدقه اینکه آدمی علم را به مردم تعلیم دهد و فرمود:
زکات علم، یاد دادن آن به کسی که نمیداند.
-پنجم: صدقه
زبان، که همان اصلاح و وساطت بین مردم و کوشش در خاموش کردن چیزهایی که موجب
افروختن کینهها و خصوصیاتهاست و اصلاح و آشتی دادن میان افراد.
از رسول
خدا(ص) نقل شده که فرمودند: با فضیلتترین صدقه، صدقه زبان است. عرض کردند: یا
رسولالله صدقه زبان چیست؟
فرمودند: شفاعتی که به واسطه آن، اسیری(بیچاره و
مظلومی) را آزاد کند و از ریختن خونی مانع گردد و به برادر خویش خیری رساند و بدی و
ناخوشایندی را از او دفع نماید.
*
منابع:1-نهجالبلاغه، ص 494، حکمت 137 و 138
2-بحارالانوار، ج
75، ص68
3-کافی، ج 4، ص 3
4-مشکاةالانوار، ص 70
5-آموزههای اخلاقی در
کلام معصومین، ص 260 – 249 – 250
6-بحارالانوار ، ج 73 ، ص 138
7-عدةالداعی،
ص 71 – 72
8- بحارالانوار ، ج 93، ص 137