توسعه فضاي سبز در حالي كه آلودگي هوا محيط زيست شهري را در معرض تهديد قرار داده و سلامت شهروندان را به خطر انداخته است ميتواند به عنوان يك راهكار راهبردي پايدار مدنظر مسئولان شهري قرار بگيرد.
با توجه به كمبود اراضي براي توسعه فضاي سبز شهري لازم است علاوه بر حفظ باغها و فضاهاي سبز موجود از ظرفيتها براي توسعه فضاي سبز و حفظ درختان شهري استفاده بهينه به عمل آيد. در اين زمينه هر ساله در نيمه اسفندماه زمان درختكاري آغاز ميشود و شهرداري تهران با توزيع نهال، گل و گلدان بين شهروندان و كاشت آن در فضاهاي شهري، شهر را آماده استقبال از بهار ميكند.
در حقيقت سالانه چندين ميليون انواع نهال و درخت در محلههاي پايتخت توزيع ميشود اما اينكه چه تعدادي از اين نهال و درختان سبز ميماند، آمار دقيقي در دست نيست ميتوان پيشبيني كرد كه بيشتر نهالها به دليل شرايط نامناسب حمل و نقل، كاشت و مراقبت هرگز سبز نميشوند چراكه اگر اين تعداد درخت كه در سالهاي اخير شهرداري آنها را در فصل درختكاري توزيع ميكند سبز ميشد، چهره شهر بيشتر از اين بايد سبزتر ميشد. البته نبايد توسعه فضاي سبزشهري را كه حاصل عملكرد شهرداري است فراموش كرد با اين حال با توجه به شرايط ويژه پايتخت كه بيشترين روزها را در زير سايه آلودگي هوا سپري ميكند، ضروري است تا توسعه فضاي سبز علاوه بر احداث پاركهاي كوچك به درون بافتها نيز كشيده شود. در اين زمينه به شهرداري پيشنهاد ميشود امسال علاوه بر برنامههاي توزيع و كاشت نهال در باغچههاي منازل مسكوني به درختان و باغچههاي كوچك جلوي در منازل بيشتر رسيدگي كند.
در اين زمينه لازم است تا در هر محله بازديد محلهاي پلاك شود و به پلاك ضمن شناسايي باغچههاي كوچك جلوي منازل، طرح كاشت نهال و رسيدگي به اين فضاهاي كوچك سبز در اولويت كاري قرار گيرد.
بسياري از درختان و باغچههاي جلوي منازل نيازمند هرس و رسيدگي ويژهاي هستند. کندن ريشه درختان خشك شده، كاشت نهال، دادن كود و آبياري منظم ميتواند علاوه بر افزايش زيبايي محلهها و كوچهها، باغچههاي كوچك را نيز سبزتر كند و به نوعي شهروندان را كه درگير آپارتماننشيني هستند به حفظ اين فضاهاي سبز تشويق كند.
همچنين آبياري منظم با تانكر حاوي آب خام ميتواند در تشويق شهروندان به صرفهجويي آب كمك شاياني كند. به عنوان مثال اگر براي هر باغچه كوچك به طور متوسط 20 ليتر آب شرب صرفهجويي شود و شهرداري به صورت منظم به آبياري اينگونه فضاهاي سبز اقدام كند، ميزان صرفهجويي آب ميتواند با توجه به كمبود منابع آب و هزينههاي تصفيه آب كمك به درست مصرف كردن اين مايه حياتي كند. به شرط آنكه شهرداري به خصوص پيمانكاران به شكل صحيح اين اقدام را انجام دهند و نظارت سيستمي دقيقي بر حسن انجام كار در اين زمينه صورت گيرد. همچنين اقدام كاشت نهال در باغچههاي حياط منازل يكي، دو سالي است كه از سوي شهرداري انجام ميشود. بر اين اساس لازم است تا در صورت امكان با توافق مالك ساختمان، آبياري براي باغچههاي درون و بيرون حياط نيز به صورت منظم صورت بگيرد تا نتايج مدنظر كه در بالاي اين نوشته به آن اشاره شد، حاصل شود. در حقيقت اين اقدام شهرداري شايد در ابتدا با كندي و مشكلاتي همراه شود ولي در درازمدت ميتواند نتايج خوبي را براي معابر، محلهها و شهر به همراه داشته باشد و زمينه تشويق شهروندان را به انس با فضاي سبز فراهم سازد. همچنين لازم است تا نظارت دقيقي بر ساختمانهايي كه با دريافت پروانه درصدد ساختوساز هستند نسبت به حفظ درختان و فضاهاي سبز جلوي اين منازل اقدامات لازم و قانوني صورت بگيرد تا شاهد خشك شدن درختان چند ده ساله به دليل ساخت و ساز نباشيم. هر چند براي خشك شدن درختان جريمههاي ميليوني صورت ميگيرد ولي اخذ جريمه هرگز نميتواند جايگزين حفظ و حراست از درختان چند ده ساله باشد.
