در هر سفر دولت به استان اردبيل بحث پتروشيمي جزو اهم موارد بود و درجلسات هيات دولت جزو مصوبات اصلي بود اما هر بار پس از گذشت اندك زماني به دست فراموشي سپرده مي شد. هر چند وقت يكبار وعده شروع عمليات اجرايي و صحبت درمورد پرداخت اعتبار و تامين نياز ارزي شنيده ميشود اما در همين حد باقي مي ماند.
**
تا 7 سال پس از گلنگزني پتروشيمي اردبيل، خبري از آغاز عمليات نبود، كار تقريباً متوقف شده بود و پروژه فقط 10 درصد پيشرفت فيزيكي داشت. تنها نشانهاي كه در اين پروژه وجود داشت سولهاي در 17 كيلومتري شهر اردبيل بود كه با گذشت مدتي تبديل به انبار محصولات كشاورزي مازاد شد و همين مسئله باعث شد كه مسئولان استان در خصوص اين پروژه هم پيگيري كنند و در سال 92 مذاكرات با پتروشيمي شازند و سرمايه گذاران طرح از سرگرفته شد. همان زمان نماینده مردم اردبیل، نمین، نیر و سرعین در مجلس شورای اسلامی و نایب رییس کمیته پتروشیمی مجلس نهم از شروع مجدد عملیات اجرایی پروژه پتروشیمی اردبیل خبر داد. کمال الدین پیرمؤذن اعلام كرد: با پیگیری نمایندگان استان نسبت به دریافت مبلغ 545 میلیون دلار ارز تخصیصی به این پروژه از محل صندوق توسعه ملی اقدام ميشود. همچنين با مفاد تفاهم نامه اولیه مقرر شد تا نمایندگان و مسئولان استانی نسبت به تأمین آب، برق، گاز و سایر نیازهای زیرساختی پروژه، اقدامات عملی انجام دهند.
وی ابراز امیدواری کرد: پروژه پتروشیمی اردبیل با تلاش مسئولان و نمایندگان استانی حداکثر ظرف سه سال به مرحله بهره برداری برسد. اين در حالي بود كه در زمان کلنگزنی پروژه، مسئولان اجرایی پیش بینی کرده بودند که این طرح در شرایط عادی ۳۶ ماهه آماده بهره برداری میشود! بر اساس پیش بینیهای صورت گرفته، مجتمع پتروشیمی اردبیل قرار بود با ظرفیت تولید روزانه یک میلیون و ۱۰۰ هزار تن اوره و ۶۰۰ هزار تن آمونیاک احداث شود. تأسیسات تخصصی این مجتمع پتروشیمی توسط شرکتهای خارجی نصب شد که در این خصوص نيز رایزنی و مذاکره با شرکتهای آلمانی و ایتالیایی صورت گرفته بود و در کنار احداث تأسیسات، مقدار ۱۰میلیون متر مکعب آب نیز برای راهاندازی این واحد مورد نیاز بود که از سد یامچی اردبیل تخصیص یافته بودند.
انبار سيب زميني به جاي پتروشيمي
همه اين برنامه ريزي ها و اقدامات انجام شده بود اما در عمل پروژه پيشرفتي نداشت و متوقف بود. تنها نتيجه اي كه احداث پتروشيمي اردبيل داشت تبديل شدن به انبار سیب زمینیهای تولیدی روی دست مانده کشاورزان اين شهر بود! پتروشیمی اردبیل به عنوان یک پروژه بزرگ برای صنعتی کردن اردبیل کليد خورد اما با گذشت زمان و عدم توفيق در كار ، مسئولان استان توجیه داشتن یا نداشتن پروژه را پیش کشیدند و بر روي محوریت کشاورزی اردبیل تاكيد كرده و از توقف طرح حرف ميزدند.خردادماه امسال رئیس اتاق بازرگانی استان اردبیل اجرای این پروژه را طرح اشتباه خواند و اعلام کرد: این پروژه نمیتواند به فرجام برسد، چراکه پتروشیمی یک طرح اشتباه بود که از سوی دولت مصوب شد و امروز نباید بر روی آن مانور داد.
اين در حالي است كه نماینده اردبیل در این مورد گفت: من مسئولیت پیگیری اعتبار ۵۴۵ میلیون دلاری برای تسهیلات پتروشیمی را داشتم که با تمامی بانک های کارگزار در میان گذاشتم.حقیقت پور افزود: در این مرحله مسئولیت از بنده سلب شده و پتروشیمی اراک معادل یک سوم این مبلغ را باید از تجهیزات، ماشین آلات و ساختمان هزار میلیارد ریالی خود در تهران تامین کند.از طرفي ديگر مسئولان اردبيلي از عدم اجراي كار توسط پتروشيمي شازند گله داشتند و به نوعي آنها كار را رها كردهاند. رئیس هیئت مدیره پتروشیمی اراک در سال 92 از شروع عملیات اجرایی این پروژه خبر داد و گفت: 85 درصد نیاز ارزی مجتمع پتروشیمی اردبیل تامین شده که امیدواریم در پرداخت آن تسهیل صورت گیرد.دانشيان اعلام كرد: کار سنگین و سختی را پیشرو داریم اما با همکاری مسئولان و نمایندگان استان اردبیل انتظار میرود پتروشیمی اردبیل در 3.5 سال آینده تکمیل شده و به بهرهبرداری برسد.
تغيير در ماهيت پروژه
در ابان ماه سال جاري نماینده مردم اردبیل، نیر، نمین و سرعین در مجلس شورای اسلامی اعلام كرد: پروژه احداث واحد صنعتی پتروشیمی در اردبیل گرفتار بخشی نگری بوده و همچنان پا در هوا است.مصطفی افضلی فرد افزود: زمانی گفته میشد پتروشیمی توجیه ندارد و مقرونبهصرفه نیست اما در حال حاضر استانهایی با شرایط بهمراتب بدتر از اردبیل موفق شدند پتروشیمی خود را دایر کنند اما اردبیل هنوز بعد از سالها موفق نبوده است.منصور حقیقت پور ديگر نماينده اين استان در مجلس شوراي اسلامي گفت: در مقطعی شرکت پتروشیمی شازند اراک برای اجرا انگیزه نداشت و حتی بانکها نیز راغب به تخصیص وام نبودند.وی با بيان اینکه اجرای این پروژه دولت یازدهم تاكيد داشت افزود: دولت قول مساعد داده با تغییر خط تولید خوراک را افزایش دهد و ۳۰ درصد نیز تخفیف قائل شود و تلاش دیگر ما کاهش سهم پتروشیمی اراک به ۱۹.۵ درصد بود.حقیقت پور اعلام کرد: در حال حاضر سهام این مجموعه در حال انتقال است و بهمحض انتقال در همین زمستان امسال عملیات اجرایی آن آغاز میشود.
