چهار روز پس از شروع حملات هوايي جنگندههاي روسي به داعش در سوريه برخي منابع از شروع عمليات زميني ارتش و مقاومت خبر ميدهند و گزارشهاي منتشر شده حاكي از پيشروي اين نيروها در ساعات اوليه شروع عمليات است، در پي اين تحولات كه جبهه مقابل خود را بازنده ميبيند، جنگ رواني گستردهاي را به ويژه عليه حملات هوايي روسيه آغاز كرده است.
عصر روز شنبه برخي منابع خبري گزارش دادند عمليات تهاجمي نيروهاي مقاومت در ادلب و حمص شروع شده است. واحدهاي ارتش سوريه به همراه رزمندگان حزبالله در منطقه اكرب حماه و همچنين در سمت شمالغربي حمص دست به پيشروي زدند. صبح روز شنبه بالگردهاي ارتش سوريه با ريختن كاغذهايي از ساكنان خواسته بود اين مناطق را ترك كنند. تحليلگران هدف اوليه اين عمليات را «از بين بردن مواضع شورشيان بين حمص و حما» عنوان كردهاند. اين پيشروي پس از حملات هوايي روسيه و شليك توپخانهاي ارتش سوريه صورت گرفت. پيشتر منابع لبناني به رويترز گفته بودند حما و حمص اولين هدف نيروهاي مقاومت و ارتش سوريه است. در گزارش روز گذشته روزنامه «جوان» گفته شد كه جنگ با تروريسم در سوريه به خوبي برنامهريزي شده و وظايف تقسيم شده است كه بر اساس آن وظيفه پيشروي زميني به عهده نيروهاي مقاومت گذاشته شده و جنگندهاي روسي نيز پشتيباني هوايي از اين نيروها به عمل ميآورند.
روز شنبه وزارت دفاع مسكو اعلام كرد نيروي هوايي روسيه در ۲۴ ساعت گذشته ۲۰ پرواز در سوريه انجام داده است. بنابر گفته سرگئي شايگو وزير دفاع روسيه در اين حملات دو انبار و هفت مركز تجهيزات نظامي داعش منهدم شدند. علاوه بر اين جنگندههاي روسي يك مركز فرماندهي تروريستهاي داعش در رقه سوريه را نابود كردهاند. بنابر گفته مقامات روسي همچنين در پي حملات هوايي حدود600 شبهنظامي به داخل خاك سوريه فرار كردهاند.
اشك تمساح غربحملات غافلگيرانه جنگندههاي روسيه عليه مواضع گروههاي تروريستي در سوريه كه معادلات ميداني و محاسبات حاميان مخالفان را بههم ريخته با واكنش «عاجزانه» رسانهها و مقامات غربي و بعضي كشورهاي عربي مواجه شده است. باراك اوباما رئيسجمهور امريكا شب جمعه با اشاره به اينكه «دولت امريكا با روسيه در حملاتش به مخالفان دولت بشار اسد همكاري نخواهد كرد» هشدار داد، اين شيوه ايران و روسيه را به باتلاق ميكشاند. رئيسجمهوري امريكا همچنين گفت كه حملات هوايي روسيه در حمايت از بشار اسد، مخالفان ميانهرو او را از صحنه خارج خواهد كرد و گروه داعش را تقويت ميكند. رجب طيب اردوغان، رئيسجمهوري تركيه كه طي يك سال گذشته اسناد غيرقابل انكاري از همكاري اين كشور با گروههاي تروريستي از جمله داعش و جبهه النصره منتشر شده به الجزيره گفت كه «مداخله نظامي روسيه در سوريه موضوع را پيچيده و آن را وارد مرحله سختي كرده است.» مايكل فالون، وزير دفاع انگليس به روزنامه سان گفت: «سرويسهاي اطلاعاتي انگليس بررسي كردهاند كه تنها 5 درصد از حملات هوايي روسيه در خاك سوريه مواضع داعش در اين كشور را هدف قرار داده است و اكثر كشته شدگان را غيرنظاميان و نيروهاي مخالف دولت دمشق تشكيل ميدهند.» وي در ادامه افزود: «شواهدي داريم مبني بر اينكه آنها از مهمات غير هدايتشونده در مناطق غيرنظامي استفاده ميكنند و اين باعث كشته شدن غيرنظاميان ميشود و حتي اين مهمات را عليه نيروهاي مخالف دولت به غير از داعش نيز مورد استفاده قرار ميدهند.» درهمين حال، فرانسوا اولاند، رئيسجمهوري فرانسه نيز اعلام كرد جنگندههاي روسي تنها بايد مواضع داعش را در سوريه هدف قرار دهند. وي پس از نشستي با ولاديمير پوتين، همتاي روس خود پيش از مذاكرات اوكراين اين صحبتها را مطرح كرد و گفت: آنچه من به پوتين گفتم اين است كه اين حملات بايد داعش را هدف قرار دهد. همزمان با اين اظهارات رسانههاي وابسته به اين محور با جنجال درباره حملات هوايي روسيه ميگويند كه اين حملات باعث افزايش درگيريهاي فرقهاي خواهد شد. گاردين به نقل از حسن حسن كارشناس طرفدار مخالفان سوريه آورده است كه «كارزار روسيه احتمالاً منجر به تقويت بيشتر گروههاي تروريستي مانند جبهه النصره خواهد شد.»
رياكاري غرباما تحليلگران اين ادعاي حاميان مخالفان را به چالش كشيده و اين مواضع را «رياكارانه» توصيف كردند. حيدر الخويي محقق ارشد در مؤسسه چتمهاوس با اشاره به اينكه امريكا و عربستان سعوي ميگويند حملات هوايي روسيه «تنها منجر به افزايش بيشتر راديكاليسم» خواهد شد، در صفحه توئيتر خود نوشت: «آيا حملات هوايي عربستان با حمايت امريكا در يمن منجر به تقويت ميانهروها خواهد شد؟» از سوي ديگر، تأكيد مقامات غربي و عربي مبني بر حمايت از نيروهاي ميانهرو مخالف بشار اسد در حالي است كه امريكا اخيرا اذعان كرده برنامه آموزش مخالفان سوري به دليل نبود نيروهاي ميانهرو با شكست مواجه شده است. در همين حال، سرگئي لاوروف، وزير امور خارجه روسيه ديروز در دومين روز از حملات هوايي نيروهاي كشورش به سوريه از اين حملات دفاع كرده و گفته بود ما همان گروه تروريستهايي را هدف قرار دادهايم كه امريكا و متحدانش به آنها حمله ميكنند. در همين حال يك كاربر خبري از عراق در صفحه توئيتر خود نوشت: «تانكرهاي قاچاق نفت داعش كه براي امريكاييها قابل رؤيت نيستند، ناگهان توسط جنگدههاي روسي مشاهده شدند و هدف قرار گرفتند.»
فشار به اوبامادر پي تحولات اخير كه موازنه قوا به نفع نيروهاي دولتي سوريه و محور مقاومت برگشته بعضي مقامات غربي تلاشهاي جديدي براي مقابله با اين تحولات به كار گرفتهاند و تلاش دارند با تحقير اوباما وي را مجبور كنند در مقابل حملات روسيه دست به عمل متقابل بزند.
لينسي گراهم سناتور جمهوريخواه امريكايي كه نامزد انتخابات رياستجمهوري امريكا هم است، حملات هوايي روسيه عليه گروههاي تروريستي در سوريه را سيلي مسكو و تهران به صورت رئيسجمهوري امريكا تعبير كرده است. به گزارش فاكسنيوز، گراهام همچنين رئيسجمهور امريكا را فاقد صلاحيت توصيف كرده و گفته سياستهاي وزير خارجه كشورش در خاورميانه هم متوهمانه است. خبرگزاري مطرح انگليسي در گزارشي با اشاره به مواضع تهران و مسكو در قبال دمشق نوشت: «در حالي كه امريكا و متحدانش در سوريه با كمبود گزينهها مواجهند، روسيه و ايران در سوريه قدرتنمايي ميكنند.» خبرگزاري رويترز هم با اشاره به «قدرتنمايي روسيه و ايران» آورده است: «سؤالي كه همگان دارند آن است كه آيا امريكا و متحدان اروپايي و سني منطقهاي او براي متوقف كردن رئيسجمهور ولاديمير پوتين مداخله خواهند كرد؟» اين خبرگزاري مينويسد: «بسياري ميگويند نمايش كنوني نتيجه بيعملي ادامهدار غرب و عقبنشيني امريكا در لحظات حساس در اين درگيري غيرقابل كنترل است؛ درگيرياي كه ابعاد منطقهاي آن به سرعت در حال جهاني شدن است. هيچ كسي در خاورميانه روي باراك اوباما رئيسجمهور امريكا حساب نميكند بلكه پيشبيني آن است كه جنگ بد و بدتر شود.» انديشكده واشنگتن نيز از اوباما خواست كه از طريق ايجاد منطقه پرواز ممنوع و حمايت از شورشيان با اقدامات روسيه و دولت سوريه مقابله كند.
