
آیتالله محمدعلی توسلی از نامهایی است که اگرچه در لبنان، شناخته شدهاست اما در ميهن خود ايران و در استان خود يعني مازندران و حتی در شهر خودبابلسر نیز شخصیتی گمنام است.مجاهدی خستگیناپذیر که برای انجام رسالت دینی خود عازم کشورهای سوریه، لبنان، افغانستان و پاکستان شد و سرانجام درهمین مسیر جاویدالاثر شد. آنچه که از نظرتان میگذرد نتیجه نشست صمیمی با محمدابراهیم توسلی فرزند دوم و پسر ارشد این روحانی جاويد الاثر است.
آقای توسلی! پدربزرگوارتان تحصيل علوم ديني را از كي و كجا آغاز كرد؟
پدرم آیتالله محمدعلی توسلی متولد سال 1300 در بخش کلهبست بابلسر بوده و در یک خانواده اصیل ومأنوس با علم و فضیلت به دنیاآمد پدرش ملاابراهیم و مادرش فاطمهالنساء هر دو از خانواده علما بودند،. بواسطه استعدادی که پدر در زمینه کسب علوم دینی داشت درس حوزه رانزد عمویش حاج شیخ قنبرعلی توسلی شروع کرد و بعد به مدرسه مولانا بابل به سرپرستی محقق بهشتی رفت و پس از آن عازم حوزه علمیه قم شد.
ویژگیهای بارز شخصیتی ایشان چه بود؟
پدر فردی بسیار مهربان، خوش برخورد، صبور و اهل گذشت بود. بسیار به صله رحم اهتمام داشت ودرمدت زمان کوتاهی که به ایرا ن میآمدند،هموارهسعی میکرد با همه بستگان و آشنایان دیدار کند.بسیار ساده،بیریا و دارای خلوص نیت بود و کار را برای رضای خدا انجاممیداد، نسبت به مسائل دنیوی بیاهمیت بود و همیشه با یک ساک کوچک و سادهکه محتویات آن یک دست لباس و یک کتری کوچک بود سفر میکرد و تمام سفرهایشرا با هزینههای شخصیاش که از فروش محصولات کشاورزی بدست میآمد انجاممیداد.
سفرهای تبلیغی ديني ايشان بهكدام مناطق بود؟
فعالیتهای تبلیغی و فرهنگی پدر قبل از انقلاب شروع شد. پدر عمدتاً درلبنان و سوریه فعالیت داشت.سابقهرفاقت پدر با امام موسی صدر در نجفاشرف و ارتباط امام موسی صدر با مجلس شیعه لبنان، موجب شد تا پدر درلبنان و در منطقه وادی ابوجبل مقیم شود و امامت جماعت مسجدی به نام امامحسین(ع) را در آنجا بپذیردالبته در سایر کشورهای اسلامی مثل افغانستان،پاکستان، سوریه، لبنان و عربستان نیز به کار تبلیغی پرداختند.
طی این سالها شما چگونه با پدر در ارتباط بودید؟
ارتباط ما با پدر بیشتر از طریق مکاتبه و نامه بود و ایشان فقط سالیدوبار میآمدند و مدت کوتاهی میماندند و بعد از برداشت محصول دوباره عازم سفر میشدند.
آثار مکتوبی از ايشان بر جاي مانده است؟
آثارش دستنوشتهها و اشعاری است که درحال حاضر در دست ما است و تقریراتدرسی خارج فقه مرحومآیتالله بروجردی است که به آقاي سلطانی که از شاگردانممتاز و از بستگان آیتالله بودند تحویل میداد و این دستنوشتهها درکتابخانه شخصی آنها وجود دارد. کتابی را هم در خصوص اخلاق و خانواده دردست چاپداریم که بزودی منتشر می شود. البته بیشتر آثار پدرهمراه بااشعارش را به سرقت بردند.
در مورد اتفاقی که برای آیتالله توسلی در لبنان افتاد توضیح دهید؟
در فروردین سال 62 پدر توسط فالانژهای لبنان که به آنها کتائب هممیگفتند، اسیر شد و در دارالحرب حزبکتائب زندانی شد و مورد آزار وشکنجه قرار گرفت و هر چه بزرگان شیعه لبنان از جمله شیخ شمسالدین، نائبرئیس مجلس اعلای شیعیان لبنان که بعد از امام موسی صدر کارهای او راانجام میداد و شیخ عبدالامیر قبلان،مفتی مذهب جعفری لبنان تلاش کردندموفق به آزاد كردن ایشان نشدند و اکنون در وضعیت نامشخصی به سرمیبرند وهیچ نشانی از ایشان در دست نیست