سال جديد اگرچه در بسياري از حوزههاي محيطزيست با ميمنت و مباركي همراه بود، اما اين سال براي حوزه محيطزيست طبيعي، به ويژه زيربخش حيات وحش، سالي متشنج و ناخوشايند بود، چراكه طبق آمار در 20روز اوليه سال چهار پلنگ ايراني كه در رتبه حيوانات نادر، طبقهبندي شدهاند، به طرز وحشيانهاي كشته شدند.
با اين مقدمه به بخشي از گفتوگوي آقاي اسماعيل مهاجر، رئيس پارك ملي گلستان نقبي ميزنيم كه روز گذشته در گفتوگو با يكي از خبرگزاريها از تلف شدن حيوانات اين پارك گلايه كرده بود. وي صراحتاً عنوان كرده كه هر سال حداقل چهار الي شش قلاده پلنگ كه گونه جانوري كم و حمايت شده است، در اين جاده تلف ميشوند. همچنين هرساله تلفات دو الي سه خرس را نيز در اين جاده داريم. علاوه بر آن هرساله تعداد زيادي خوك، روباه، آهو و... نيز در اين جاده تلف ميشوند و به اتومبيلها و مسافران آنها نيز خسارت وارد ميشود.
گفتني است كه تلف شدن حيوانات اين پارك به واسطه كشيدن ناشيانه جادهاي در دل زيستگاههاي حيواني صورت ميگيرد كه طبق گفته اين مقام مسئول جادهاي كه از ميان پارك ملي گلستان ميگذرد، به يكي از بزرگترين معضلات تبديل شده است زيرا پارك ملي گلستان زيستگاه بسياري از گونههاي جانوري است كه در اين منطقه تردد ميكنند و متأسفانه به دليل اينكه يك طرف جاده را ديواري بتني ساختهاند، اين جانوران پس از عبور از جاده به ديواره بتني بر ميخورند و دوباره بازميگردند و در حين اين رفت آمدها با اتومبيلها برخورد ميكنند و تلف ميشوند. با اين اوصاف آقاي مهاجر راهحل اين معضل را تغيير مسير جاده به بيرون پارك عنوان كرده است. اين در حالي است كه هزينه احداث جاده جديد هزار ميليارد تومان برآورد شده است. در حالي كه بودجه سالانه كل استان گلستان به 200ميليارد تومان هم نميرسد.
آنچه مسلم است اين است كه در چنين بازه زماني كه كشور با مشكلات و معضلات عديده اقتصادي روبهرو است، تأمين اين هزينه تقريباً كاري غيرممكن است اما بنابر فرض محال، اگر به سرعت هزينه هزار ميليارد توماني احداث جاده هم تأمين شود، آن وقت مدت زماني بالغ بر چهار سال نياز است كه جاده جديد احداث شود.
بنابراين آقاي اسماعيل مهاجر تنها راه را توافق هستهاي و به پايان رسيدن تحريمهاي 20ساله عنوان و اظهار اميدواري كرده كه با روبهراه شدن اوضاع اقتصادي عمليات احداث جاده جديد هم آغاز و به تبع آن كشت و كشتار حياتوحش خاتمه يابد.
حال چند نكته به ذهن متبادر ميشود كه در ادامه به اهم آنها خواهيم پرداخت؛ اول آن كه اگر توافق هستهاي هم به سرعت صورت بگيرد و خزانه كشور پرو پيمان شود، در دولت آنقدر سمن هست كه ياسمن گم است! و در اين ميانه تا بودجهاي براي احداث جاده به مسئولان خدوم پارك ملي گلستان برسد، بعيد است كه ديگر حيواني مانده باشد كه بهخاطر آنها بخواهند مسير جاده را به بيرون پارك بكشند.
دومين نكته اين است كه با نگاهي به برخي كشورها كه به ناچار جاده را در زيستگاههاي حيوانات كشيدهاند، راهي زير گذر يا روگذر براي تردد حيوانات در نظر گرفتهاند و دو سوي جاده را با فنسكشي محدود كردهاند. بنابراين تنها راه، لزوماً نميتواند پرهزينهترين راه باشد.
سوم آنكه با كارهاي اوليه و دلسوزانهاي چون ايجاد سرعتگيرهايي در جاده مورد بحث، ميشود سرعت خودروها را به حدي معقول رساند كه در اين راهگذر جان حيوانات به مخاطره نيفتد. چهارمين نكته هم دعايي است كه بايد با استدعا از خداوند طلبيد كه دعاي شريف
«قو علي خدمتك جوارحي» را در خدمت صادقانه به قلب مديران و مسئولان ما، بيشتر از پيش جاري و ساري سازد تا تمام اعضا و جوارح آنان در خدمت به مردم و خداي مردم به كار گرفته شود. آمين
