اعتياد از جمله مسائل روز و اجتماعي مهمي است كه بسياري از افراد در جامعه با آن درگير هستند و اخيراً كارشناسان دريافتهاند كه حتي يك بار تجربه مصرف مواد مخدر و تركيبات ناشي از آمفتامينها هفت تا هشت سال در بدن باقي ميماند و اعتيادآور است. لذا در اين رابطه بايد آگاهيها درست به مردم ارائه شود و براي مقابله با آن مشاركتهاي مردمي افزايش يابد.
آمفتامينها نوعي از مواد مخدر تحريككننده و محرك هستند و اثراتي شبيه به كوكائين دارند. اين مواد با تأثيرگذاري بر پيامرسانهاي عصبي مغز، ابتدا سرعت ارتباط بين مغز و بدن را افزايش ميدهند اما بعد از آن بدن را دچار عوارضي ميكنند كه تشنج و مرگ بخشي از آنهاست.
چندي پيش قائممقام دبيركل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اعلام اينكه درصدي از دانشآموزان حداقل يكبار محرك شيشه مصرف كردهاند، گفته بود: «براساس آمار شيوعشناسي انجام شده 1/1 درصد دانشآموزان قرص اكستازي مصرف كرده و 4درصد دانشآموزان كه اغلب آنها 16 تا 17 سال سن داشتهاند براي يكبار محرك شيشه را مصرف كردهاند. اين در حالي است كه بيشترين مصرفها در شب امتحان رخ داده است.»
عليرضا جزيني با اعلام اينكه ميزان خطرپذيري دانشآموزان از نيم درصد به يك درصد افزايش يافته است، تأكيد كرد: «در ميان دانشجويان نيز مصرف روانگردانهاي جديد وجود داشته و مصرف اين قرصها از سوي دانشجويان دختر بيشتر از پسران است. اين قشر نااميدي از آينده، نداشتن اوقات فراغت و كمبود اعتماد به نفس را از عوامل گرايش به روانگردانها اعلام كردند.»
فراخواني براي ياري گرفتن از مردمدكتر پورخسرو، متخصص اعصاب و روان با اشاره به اينكه آمفتامين در همان ابتداي مصرف خسارات جبرانناپذيري را به مغز وارد ميكند كه افت حافظه، پرخاشگري و تهاجم، رفتارهاي جنونآميز و آسيبهاي قلبي و مغزي از عوارض مصرف آن است، گفت: «شيشه يكي از مواد مخدر صنعتي است كه متأسفانه اخيراً در ايران شايع شده است، اين ماده كه به صورت كريستالهاي كوچك شيشهاي مانند توزيع ميشود سبب تشديد احساسات فرد، خستگيناپذيري، بيخوابي، بياشتهايي و لاغري ميشود.»
در همين رابطه روز گذشته مديركل آسيبهاي اجتماعي سازمان بهزيستي كشور با اعلام اينكه مصرف حتي يكبار آمفتامينها اعتيادآور است و آثار سوء يكبار مصرف مواد مخدر صنعتي هشت سال در بدن ميماند، گفت: «دولت در مبارزه با مواد مخدر وظايف سياستگذاري، برنامهريزي، هدايت، هماهنگي و نظارت را به عهده دارد، اما در اجرا به تنهايي قادر به انجام اين وظايف در امر مقابله با اعتياد نيست و بايد از مشاركت فكري و عملي مردم در قالب تشكلهاي سازمانيافته استفاده كرد.» فرهاد اقطار با اشاره به اينكه سازمانهاي مردمي مهمترين عنصر در مبارزه با مواد مخدر صنعتي و روانگردانها محسوب ميشوند، ادامه داد: «در اين راه نبايد از مشاركت خيران و نيكوكاران غافل شد، آنان ميتوانند با سرمايهگذاري در امر آموزش، پيشگيري و درمان اعتياد بسيار كمككننده باشند.» وي مردم را بهعنوان سرمايه اصلي توسعه كشور دانست و تأكيد كرد: «اعتياد به مواد مخدر صنعتي و روانگردانها سلامت بخشي از سرمايه انساني كشور را از بين ميبرد و بهعنوان مانع توسعه به شمار ميرود، ضروري است براي رفع آن مردم را در قالب سازمانهاي مردمي و انجمنها به مقابله با اعتياد فرا بخوانيم.» بالا رفتن مصرف مواد مخدر صنعتي در بين نوجوانان و جوانان به شدت نگرانكننده است. مواد محرك بسيار قوي حتي در دوزهاي كم نيز باعث هيجانزدگي، بيتابي، بيخوابي، افزايش فعاليتهاي فيزيكي، كاهش اشتها، اضطراب، بدبيني، خشونت و مشكلات قلبي و عروقي ميشود. در اعتياد به آمفتامينها، نشانههايي از رفتارهاي خشن در مصرفكنندگان بروز ميكند و در صورت ادامه مصرف بعد از مدت طولاني، علائم افسردگي و علائم اختلال حركتي مثل پاركينسون نيز قابل مشاهده است.
مواظب نوجوانان باشيدقائممقام دبيركل ستاد مبارزه با مواد مخدر به نتيجه مطالعات شيوعشناسي انجام شده در ميان دانشجويان اشاره كرد و با بيان اينكه60 درصد مصرفكنندگان مواد مخدر گفتهاند كه شروع مصرف آنها از دوره دانشآموزي بوده است، شيشه را يكي از توهم زاترين مواد مخدر معرفي كرد و گفت: «برخي داروها كه در شب امتحان توسط دانشآموزان و دانشجويان مصرف ميشود و همچنين موادي كه تحت عنوان قرصهاي لاغري عرضه ميشوند، همگي مقدمهاي بر اعتياد هستند.» وي در ادامه با بيان اينكه قصد داريم امسال با هماهنگي آموزش و پرورش مطالعات شيوعشناسي مجددي را انجام دهيم، اظهار كرد: «يك درصد دانشآموزان ما مواد مخدر مصرف ميكنند كه به معناي اعتياد نيست بلكه به صورت تفنني گزارش شده است. اكنون با مصرف شيشه و روانگردانها نيز كه رو به فزوني است روبهرو هستيم و بايد از طريق پيشگيري اوليه از آن جلوگيري كنيم.»
جزيني تأكيد كرد: «تمام اقشار جامعه بايد در امر پيشگيري از مصرف مواد مخدر سهم داشته باشند. مربيان، مديران، والدين دانشآموزان كه ارتباط نزديكي با آنها دارند ميتوانند به عنوان يك الگو مطرح شوند. اكنون دانشآموز 15 هزار ساعت را در مدرسه ميگذراند و اين فرصت مناسبي براي فرهنگسازي است. بايد عوارض مواد مخدر را تبيين كنيم.»
كارشناسان معتقدند موضوع اعتياد در برخي از جوانان سه تا چهار سال نمايان نيست. اگر والدين مشاهده ميكنند كه فرزندشان منزوي شده است بايد آنها بهطور دقيق بررسي كنند. همچنين همكلاسيهاي يك فرد كه دچار تغييرات جسمي و روحي ميشود بايد وي را مورد توجه قرار بدهند و از او مراقبت كنند.
