بنزينهاي پاك هم دواي درد آلودگي تهران نشد؛ همه فرافكنيها و حملات يكطرفه به «بنزين وطني» و توليدي پتروشيميها اين روزها در آلودگي هوا محو شدهاند و مدعيان و پيامآوران پاكيزگي حالا تنها يكي از موارد آلودگي هواي تهران را بنزين عنوان ميكنند. اما آنچه براي مردم مهم است، محو شدن كوههاي تهران از مقابل ديدگان تهرانيها است كه به نوعي خط سياهي روي سلامتشان كشيده ميشود.
معصومه ابتكار، رئيس سازمان حفاظت از محيط زيست در جديدترين اظهارات خود درباره آلودگي شهر تهران مدعي شده است كه بنزين يكي از دلايل اين پديده است. همين «يكي از دلايل» روزگاري متهم اصلي آلودگي هواي تهران و بهانه اصلي واردات بود و به محض ياري رساندن بادها براي صاف شدن هواي تهران، همه نظرها به همكاري منحصر به فرد اين سازمان و وزارت نفت براي توزيع بنزين پاك وارداتي در شهر تهران جلب شد.
آن روزها با جمع شدن بنزين پتروشيميها و واردات بنزين، آلودگي هواي تهران به كما رفت و اين روزها همان بنزينهاي وارداتي تنها «يكي از دلايل» آلودگي هوا شدهاند و بايد به مسائل ديگر توجه كرد!
سؤال آنجاست كه چه شده كه «يگانه راه برون رفت» از آلودگي هوا در سال گذشته توقف بنزينهاي پتروشيمي بود و اين روزها يكي از علل آلودگي است؟ آيا در آن دوران گفته نشد كه بنزينهاي پتروشيمي به هيچ عنوان در تهران توزيع نشده است و بنزينهاي وارداتي در كاهش آلودگي تهران تأثير چنداني نداشته است؟
متأسفانه بايد پذيرفت كه مدعيالعمومهاي سلامت شهروندان تهراني غرق در سياست شدهاند و با تغيير مكرر بازي در اين باره سعي در پيشبرد اهداف خود دارند، به طوري كه پس از شكست جريان حاميان واردات بنزين و بيتأثير بودن آن در كاهش آلودگي هوا، بازي در جبهه ديگري آغاز شده است. اگر سياسيكاري، واژه غيرمأنوسي در اين جريان تلقي شود، بايد به به راه انداختن جنجال عليه تنها نهاد در دست اصولگرايان اشاره داشت كه به طور كامل نشان ميدهد «هواي پاك»، رسانههاي اصلاح طلب و نزديك به دولت طي هفتههاي گذشته با كليدواژه «تراكمفروشي» سعي در متهم كردن شهرداري تهران و سرپوش گذاشتن بر توجيه ضرورت واردات بنزين دارند. البته كسي منكر اين نيست كه در اقتصاد و توسعه پايدار به بهبود و حفظ محيط زيست بايد توجه داشت اما نبايد آن را حربهاي براي مطامع سياسي و اقتصادي جريانهاي سياسي كرد.
جريان سياسي كه اين روزها ميگويد:« در اقدامات كلان متأسفانه در مديريت شهري اقدامات خوبي انجام نشده است، تراكمفروشي تهران را آلوده ميكند، متأسفانه افزايش تراكم جمعيت در اين شهر سبب افزايش اتومبيل و ترافيك ميشود و آينده تهران را به گره كور محيط زيستي تبديل ميكند؛ شهرداري بايد از فروش تراكم شهرتهران خودداري كند؛ در آمارهاي جهاني تهران دو برابر شهرهاي همرديف خود تراكم دارد؛ فروش تراكم، تهران را به گره كور زيستمحيطي تبديل ميكند؛ اعتراض استاندار به شهردار تهران درباره فروش تراكم و آلودگي هوا و...»
نگاهي به سياسيكاريهاي مدافعان واردات بنزين يا بهتر بگوييم منتقدان اصولگرايان به خوبي نشان ميدهد كه آنها دو هدف اصلي را در موضوع بنزين و آلودگي هواي تهران دنبال ميكنند. آنها در ابتدا با مطرحكردن آلودگي بنزين پتروشيميها و سرطانزا بودن آن، موفق به توقف توليد ريفرميت شدند تا برخيها واردات بنزين غيراستاندارد به ميزان 10ميليون ليتر در روز را آغاز كنند و پس از محقق شدن اين موضوع و بعد از اثبات سياسي بودن ادعاها، هجمهها عليه شهرداري تهران آغاز شود.
در اين سناريو، موضوع فروش آرم طرح ترافيك و دامن زدن شهرداري به آلودگي هوا، در دستور كار قرار گرفته است؛ نكته قابل تأمل در سخنان اين كارشناسان، معرفي عوامل مختلف در آلودگي هواست اما به هيچ عنوان به واكاوي اين عوامل نپرداخته و روي فروش تراكم تأكيد دارند. در واقع اهداف سياسي با «ژست كارشناسي» با رسانههاي اصلاح طلب گفت و گو كرده و خود را مستقل معرفي ميكنند اما بيش از آنكه به موضوع خودروهاي غيراستاندارد و بنزين غيراستاندارد وارداتي بپردازند، تراكم فروشي در تهران و قطع درختان را بولد ميكنند. البته بايد پذيرفت كه شهرداري تهران از زمان كرباسچي كه تراكم فروشي را به عنوان منبع اصلي شهرداري تهران كرده بود تا كنون نيز در آلودگي هواي تهران مقصر بوده است اما نه به اندازه بنزين وارداتي بيكيفيت و خودروهاي غيراستاندارد. بر فرض درست بودن ادعاي فوق ابهام اينجاست كه اين موضوعات چرا سالها پيش كه آلودگي هوا بسيار مهلكتر بوده است مطرح نشد؟ چرا در آن زمان فقط بنزينهاي آلوده به عنوان متهم آلودگي تهران معرفي شد و امروز علاوه بر بنزين، به عوامل ديگري پرداخته ميشود كه آغشته به سياست بازي هستند؟ چرا سازمان حفاظت از محيط زيست انتقاد چندان محكمي از خودروسازان نميكند كه نقش مهمي در آلودگي تهران دارند؟
به نظر ميرسد گره كور مسئله بنزين و آلودگي تهران همچنان ادامه داشته و قرار است نهادهاي غيردولتي ديگري را نيز همراه خود كند اما به مسئولان توصيه ميكنيم بيش از آنكه به تعهدات حزبي و شايد اقتصادي خود پايبند باشند به سلامتي مردم بينديشند.
