جعفر دهقان بازيگري است كه تقريبا تمام سه دهه اخير در سينما و تلويزيون حضور داشته است. او كه زماني به واسطه ايفاي نقش در آثار جنگي با درونمايه روايت اتفاقات دفاع مقدس نزد مخاطبان عام شهره بود در سالهاي اخير كمتر فرصت ايفاي نقش در آثار جنگي را يافته است. دهقان سال قبل اثري تاريخي به نام «روزگاري عشق و خيانت» را در جشنواره داشت كه گويا بناست با تدويني دوباره، پاييز روي پرده برود.
سنگيني كار در «معماي شاه» باعث شد در كار ديگري ايفاي نقش نكنم
دهقان درباره اوضاع و احوال روزهاي اخيرش ميگويد:«مدتي است كه درگير بازي در سريال «معماي شاه» هستم. در اين سريال نقش «رضاخان» را بازي كردهام و سنگيني گريم كار و همچنين طراحي لباس آن باعث شد كمتر پيش بيايد همزمان با آن در كاري ديگر ايفاي نقش كنم.» وي درباره درام سينمايي «روزگاري عشق و خيانت» كه آماده اكران دارد هم ميگويد:«شخصاً نسخه تدوين شده كار را نديدم اما فكر ميكنم با توجه به اينكه كار اول داوود بيدل بود نبايد كار چندان بدي شده باشد. بيدل از آن بچههاي بااخلاقي است كه به تجربه بيشتر در سينما نياز دارد تا آبديده شود.»
در حوزه سينماي دفاع مقدس كار شاقي نكردهايم
جعفر دهقان درباره دورياش از سينماي دفاع مقدس در سالهاي اخير ميگويد:«وقتي فيلم دفاع مقدسي ساخته نميشود طبيعي است كه من هم نتوانم در اين ژانر كار كنم. از آن طرف در كارهاي معدودي هم كه ساخته ميشود بيشتر به سمت جوانان ميروند و كمتر كسي است كه سراغ ما بيايد.»
وي با انتقاد از عدم پرداختن به سوژههاي بكري كه درباره جنگ وجود دارد، ميافزايد: «مگر ميشود از دل هشت سال جنگ نتوان صدها سوژه دراماتيك درآورد. متأسفم كه بگويم در اين دو دهه و نيم كه از جنگ ميگذرد كار شاقي در حوزه سينماي جنگ انجام نداديم. در دوران جنگ سينماي ما تا توانست در بعد حماسي آن كار كرد تا مردم تهييج شوند كه به جبههها بروند و از كشور دفاع كنند اما وقتي جنگ تمام شد نياز داشتيم كه با فراغ بال حرف و حديثهاي آن دوران را سينمايي كنيم كه متأسفانه اهمال كرديم.»
آن موقع در خط مقدم فيلمبرداري ميكرديم
وي با بيان خاطراتي از دوران دفاع مقدس و فيلمبرداري در نزديكي خط مقدم ادامه ميدهد:«آن زمان آنقدر عاشق كارمان بوديم كه در دل جنگ و در منطقه و به فاصله 5 كيلومتري عراقيها فيلمبرداري آثارمان را انجام ميداديم آن هم با شرايطي بسيار سخت و به لحاظ امكانات بسيار فقير اما الان كه هم سينمايمان كلي رشد كرده و هم كشور در شرايط آرام قرار دارد چسبيدهايم به فيلمهاي آپارتماني.»
سياستگذاران سينمايي ما نميخواهند فيلم جنگي ساخته شود
بازيگر آثاري نظير «حماسه مجنون»، «عمليات كركوك» و «گلوگاه شيطان» با اشاره به كم كاري سياستگذاران در تشويق فيلمسازان به سمت سينماي جنگ ميگويد:«الان وقتش است كه برويم و ببينيم در بستان و سوسنگرد در زمان جنگ چه دلاورمرديهايي رخ داد. الان است كه بايد درباره امثال جهان آرا و همت فيلم بسازيم. متاسفم كه بگويم سياستگذاران سينمايي ما نميخواهند فيلم جنگي ساخته شود و علاقهاي به اين ژانر ندارند مگر در حد سالي يكي دو عنوان تا به واسطه آن پز مديريت خويش را بدهند.»
وي ادامه ميدهد:«كارگردانان هم كه اين عدم حمايتها را ميبينند طبيعي است كه سمت سينماي جنگ نميآيند. همين حالا حداقل 10 كارگردان كاربلد را ميشناسم كه ميخواهند فيلم جنگي بسازند اما حمايتي پشتشان نيست. واقعاً چرا؟»
شبهاي عمليات فضايي حاكم بود كه واقعاً ملتهب بود و پر از تعليق سينمايي
جعفر دهقان با اشاره به برخي سوژههاي بكر دفاع مقدس ادامه ميدهد:«آنجا جايي بود كه از بچههاي 12 ساله تا پيرمردهاي 80 ساله يكدل و براي يك هدف كنار هم قرار ميگرفتند. شبهاي عمليات فضايي حاكم بود كه واقعاً ملتهب بود و پر از تعليق سينمايي. بعد از عمليات هم كه از يك طرف شيريني پيروزي بود كه درگيريها را آسان ميكرد و از طرف ديگر رساندن خبر شهادت عزيزان به والدين برحجم اضطراب ميافزود. چرا اين نمادها درست و حسابي سينمايي نميشوند؟!»
يكي از سينماييترين تصاوير دفاع مقدس
دهقان ادامه ميدهد:«يكي از سينماييترين تصاوير دفاع مقدس جايي بود كه ميان فرماندهان اختلاف نظر به وجود ميآمد و هر كدام سعي ميكرد با توجيه خود، برنامه پيشنهادياش را صائب بداند. اتفاقا در آن دوران هم بگو و مگو بود اما در نهايت همه چيز با شور و مشورت پيش ميرفت. بايد به اين تصاوير زيبا پرداخت.»
اين بازيگر ميافزايد: «اگر ميخواهيم نسل امروز بداند در دهه 60 چه دلاورمرديهايي در جبههها رخ داد بگذاريد فيلمهاي دفاع مقدسي ساخته شود. برويد ببينيد كارگردانان كاربلد اين ژانر چه كساني هستند و به آنها بودجه بدهيد. باور كنيد ضرر نميكنيد.»
هنوز هم بدهكارم به بچههاي جنگ
اين بازيگر در پايان با اظهار اميدواري نسبت به ايجاد رفرمي در سينماي جنگ ايران خاطرنشان ميسازد:«من هيچ گاه از سينماي جنگ خداحافظي نكردم و فكر ميكنم هنوز هم بدهكارم به بچههاي جنگ.اي كاش شرايطي فراهم شود تا باز هم در آثار دفاع مقدسي خوب بازي كنم. كار در آثار دفاع مقدسي كه واقعاً حرفهاي صورت ميگيرند، به لحاظ روحي به شدت بازيگر را به پالايش ميرساند.»
