دانشجو مدتها براي مسابقه تلاش ميكند، روزها تمرين ميكند يا براي ساخت چيزي وقت صرف ميكند، شور و هيجان جواني اينجاست كه اتفاق ميافتد. اما چقدر مسابقات دانشجويي مفيدند؟ همه رقابت علمي را مفيد ميدانند، رقابتي كه ديد دانشجو را نسبت به درسها و مطالب علمي كاربرديتر ميكند، سطح علمي او را بالاتر ميبرد، فرد را به جستوجو و كسب اطلاعات ترغيب ميكند و انگيزهاي ميشود براي ياد گرفتن بيشتر و در يك كلام استعدادشان را شكوفا ميكند، اما اين ويژگيها را تنها در مسابقهاي ميتوان يافت كه ذاتا علمي و تخصصي باشد و دانشجو براي پيروزي در آن به دنبال علم و مهارت برود. با قرار گرفتن دانشجو در چنين فضايي نشاط و رقابتطلبي در او زنده ميشود. علاوه بر اين ديدن زحمات ديگران به فعال كردن روحيه تلاش و فعاليت علمي در او كمك ميكند.
كيفيت يا كميت در مسابقات دانشجويي
تعداد مسابقات دانشجويي روز به روز در حال زياد شدن است اما آيا اين افزايش كمي، افزايش كيفي را هم به دنبال خواهد داشت؟
نظر برخي از دانشجويان اينگونه است كه زياد بودن شمار مسابقاتي كه در كشور برگزار ميشوند، به دانشجو حق انتخاب ميدهد اما برخي ديگر از دانشجويان بر اين عقيده هستند كه با وجود ايـنكه تعداد مسابقات دانشجويي زياد است اما در واقع اندكي از آنان هستند كه از اعتبار و سطح علمي خوبي برخوردارند و رشد عددي آنها ارزش و سطح علمي مسابقات را پايين ميآورد. لذا در مواجهه با موضوع افزايش تعداد مسابقات، بايد مسئله كيفيت نيز در نظر گرفته شود تا از اتلاف وقت و هزينه جلوگيري شود.
كمبودها و بايدهاي مسابقات دانشجويي
سرگرمي، ويژگي جذبكننده مسابقه است، اما اگر جنبه سرگرمكنندهآن جنبه علمياش را كمرنگ يا حذف كند، ديگر نميتوان خاصيتهاي يك رقابت علمي را از آن انتظار داشت. تكرار هر ساله مسابقههايي با موضوعات گذشته و قديمي، پيشرفت نكردن سطح علمي آنها و كاربردي نبودن از مهمترين مشكلات مسابقات و رقابتهاي علمي در دانشگاههاست. هر سال دوباره همان خرپاي ماكاروني درست ميشود، همان برنامهها نوشته ميشود، همان روباتها ساخته ميشود، ولي تحولي ديده نميشود. فعاليتهايي كه شايد در دنياي واقعي و زندگي كاربردي نداشته باشد و شايد به همين خاطر است كه هيچ وقت نگاهي جدي به اين مسابقات نميشود. رقابتي در دانشگاه ايجاد ميشود، بدون آنكه هدفي را دنبال كند و دانشجو را به سمت يك علم كاربردي هدايت كند. اين باز هم رسيدن به همان مشكل هميشگي دوري صنعت از دانشگاه و كاربردي نبودن علوم دانشگاهي است.
يكي از دانشجويان رشته مهندسي كامپيوتر دانشگاه اميركبير اينگونه اظهار نظر ميكند: «اين مسابقات، موضوعاتي كه قابل استفاده در صنعت باشند را ندارند. اگر صاحبان شركتها و كارخانهها با توجه به نياز علمي و فناوري كشور در زمينه صنعت، اقدام به ايجاد مسابقاتي در فضاي دانشگاه كنند و موضوعات متناسب با نياز كشور مطرح شود اين مشكلات از بين ميرود.» اين دولت و بخش خصوصي و صنعتي هستند كه بايد نقش متقاضي را براي توليد علم ايفا كنند و دانشگاه از اين طريق در جهت به وجود آوردن دانش مورد نياز پيش رانده شود. اين امر علاوه بر رفع نيازهاي كشور در زمينههاي صنعتي و... انگيزه دانشجويان را نيز افزايش داده و بر مهارت آنان ميافزايد، زيرا در اين حالت، طرحها و ايدههايشان جامه عمل پوشيده و اجرايي ميشود و اين احساس مفيد بودن يك طرح براي دانشجوي مبتكر، بهترين تشويق است.
رهبر معظم انقلاب در خصوص برقراري ارتباط ميان صنعت و دانشگاه در هفتمين نمايشگاه ملي نخبگان جوان بيان فرمودند:«اينكه شما اينجا بنشينيد كار علمي و تحقيقاتي بكنيد براي نيازي كه فلان دستگاه علمي دنيا يا فناوري دنيا پيدا كرده و با قيمت ارزان اين را از شما ميگيرد، اين هنر نيست. بايد نگاه كنيد ببينيد نياز داخلي چيست.» همچنين ايشان در ديدار با رئيسجمهور و اعضاي هيئت دولت در شهريور ماه ۹۲ بيان كردند:«اگر بتوانيم اين رابطه صنعت و دانشگاه را، صنعت و مراكز تحقيق را يا به معناي عام صنعت و علم را به صورت كامل برگزار كنيم، نتيجه به اين صورت خواهد بود كه هم دستگاههاي علمي رشد پيدا خواهند كرد، در حل مسائل خودشان مراجعه به دانشگاهها خواهند كرد... هم دانشگاههاي ما جريان پيدا خواهند كرد.»
مسئله مسابقات دانشگاهي، مانند ديگر مشكلات موجود در فضاي دانشگاه، نيازمند بازنگري و كار جهادي در اين زمينه است و علاوه بر توجه اساتيد و مسئولان دانشگاهي و همكاري صنايع و بخش خصوصي، تلاش انجمنهاي علمي و دانشجويان خلاق، نخبه و مبتكر را نيز ميطلبد.
