حتي حالا هم كه جوانان پسوند يك وزارتخانه را به خود اختصاص دادهاند بلاتكليفند؛ چه دولت باشد و چه نمايندگان مجلس و چه كارشناسان حوزههاي اجتماعي همه بر اين باورند كه ورزش و جوانان اگرچه گاهي با هم سر و كار دارند اما آنقدر سنخيت ندارند تا در زير آرم يك وزارتخانه جاي بگيرند به همين خاطر هم هست كه وزارت ورزش و جوانان لااقل دردي از دردهاي جوانان دوا نكرد. اگرچه پيش از اين نيز نه شوراي عالي جوانان و نه سازمان ملي جوانان براي چالشهاي جوانان تدبيري نداشتند.
سال 1389 بود كه در ميان بهت و ناباوري صاحبنظران و در حالي كه همه از كوچك شدن دولت دم ميزدند، تشكيل وزارت ورزش و جوانان با 141 رأي موافق نمايندگان مجلس كليد خورد آن هم در حالي كه هنوز هيچ قانوني براي اين وزارتخانه تدوين نشده بود. به همين خاطر هم قرار شد ظرف شش ماه پس از تأسيس قانون اين وزارتخانه هم تدوين شود اما هم اكنون كه حدود چهار سال از تشكيل اين وزارتخانه ميگذرد، امور 25 ميليون جوان در بيقانوني اداره ميشود پس نبايد تعجب كرد اگر تمامي چالشهاي حوزه جوانان به قوت خود باقي است.
تاريخچه تشكيل ساختاري مختص جوانانتاريخچه تشكيل ساختاري منجسم و مختص جوانان براي پيگيري امور اين قشر از جامعه به سال 71 باز ميگردد. در آن سال به پيشنهاد شوراي فرهنگ عمومي، شوراي عالي جوانان به تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي رسيد. اين شورا متشكل از شش وزير و بيش از هفت رئيس سازمان و نهاد و فرمانده نيروي مقاومت بسيج و چهار تن از صاحبنظران به انتخاب شوراي عالي انقلاب فرهنگي است. تاكنون 35 جلسه اين شورا به رياست رئيسجمهور يا معاون اول رئيسجمهور برگزار شده است. در دولتهاي پنجم و ششم 11 جلسه، در دولتهاي هفتم و هشتم 15 جلسه و در دولتهاي نهم و دهم تا كنون ۹ جلسه برگزار نموده اما خروجي قابل تأملي نداشته است. حالا و در دولت يازدهم هم پس از سپريشدن يك سال قرار است تا امروز و در روز ملي جوان نخستين جلسه اين شورا تشكيل شود. وزير ورزش و جوانان اما درباره علت تشكيل نشدن شوراي عالي جوانان ميگويد: از زمان تشكيل دولت يازدهم كمتر از يك سال ميگذرد و از سوي ديگر من به مدت پنج ماه است كه در وزارت ورزش و جوانان مشغول به كار شدهام و به دليل كثرت برنامهها اين امر محقق نشد.
در ادامه تلاشها براي تشكيل ساختاري مختص جوانان در سال 78 مركز ملي جوانان با هدف تحقق برنامههاي كلان ساماندهي امور جوانان شكل گرفت و بر اساس ماده 157 قانون برنامه سوم توسعه، تأسيس سازمان ملي جوانان براي دنبال كردن همين هدف تصويب شد؛ سازماني كه وابسته نهاد رياست جمهوري بود و رئيس آن معاون رئيسجمهور به شمار ميآمد. اما با تشكيل اين سازمان هم دردي از جوانان دوا نشد زيرا دوباره وظايف سياستگذاري و مطالعاتي بر عهده اين سازمان گذاشته شده بود. كارنامه 11 ساله اين سازمان به رياست حجتالاسلام حاج علي اكبري و مهرداد بذرپاش هم راه به جايي نبرد و كمكم زمزمههاي ادغام اين سازمان با نهادهاي ديگر همچون مركز زنان و خانواده رياست جمهوري و تشكيل وزارت زنان و جوانان يا ادغام با سازمان تربيت بدني و تشكيل وزارت ورزش و جوانان شنيده ميشد كه هر يك موافقان و مخالفاني را در مقابل يكديگر قرار ميداد.
جدايي ورزش از جوانانحالا اما جدايي ورزش و جوانان از همديگر آنقدر جدي شده كه معاون ساماندهي امور جوانان وزارت ورزش و جوانان وقتي ميخواهد به وضعيت تدوين قانون اين وزارتخانه پاسخ دهد، قوت گرفتن احتمال اين جدايي را هم لحاظ ميكند. محمود گودرزي، وزير ورزش و جوانان هم در اين باره ميگويد: انجام اين امر زمانبر است و اميدواريم بتوانيم به گونهاي فعالتر به اين موضوع بپردازيم و در اين جهت شوراي راهبردي در وزارتخانه تشكيل شده است.
جوانان فراموش شدهاند؟!قطع شدن وام اندك ازدواج هم يكي ديگر از چالشهاي حوزه جوانان است، آن هم در شرايطي كه آمار ازدواج در سراشيبي كاهش قرار دارد و به تبع آن رشد جمعيت كشور نيز به سمت چاله جمعيتي در حال سقوط است و جامعه هم رو به پيري ميرود. به گفته وزير ورزش و جوانان با احتساب سه ميليون نفر در صف دريافت وام ازدواج، ميزان بودجه لازم براي پرداخت اين وام 4هزار و 500 ميليارد تومان است و تأمين اين رقم براي دولت دشوار است. اما وزير اظهار اميدواري كرده است تا شايد امروز و در جلسه ستاد ملي ساماندهي امور جوانان گرهي از اين ماجرا باز شود. اين در حالي است كه گرايش به تجردگرايي در شرايط كنوني جامعه روند و رشدي نگرانكننده دارد و به گفته امانالله قراييمقدم، جامعهشناس اين گرايش بزرگترين تهديد جامعه محسوب ميشود. به باور وي موضوع ازدواج، وام ازدواج و اشتغال جوانان را نميتوان در وزارتخانهاي كه اسم ورزش را به دنبال دارد، پيگيري كرد؛ همچنين بايد گفت مشكل اصلي جوانان امروز اشتغال است نه ورزش و وضعيت موجود حاكي از فراموششدن مشكلات جوانان است.
