هر چند سايه جنگ از آسمان سوريه كنار رفته است و به نوعي فضاي ديپلماسي در قبال آن حاكم شده است اما سوريه همچنان از اصليترين كانونهاي تحولات منطقه است كه نه تنها بر محيط منطقهاي بر صحنه بينالملل نيز تأثيرگذار بوده است. نمود عيني اين امر را ميتوان در نشست سازمان ملل متحد مشاهده كرد، به گونهاي كه بخش عمدهاي از سخنرانيها به مسئله سوريه اختصاص يافت.
سوريه در حالي از كانونهاي اصلي تحولات جهاني شده كه در حال اجراي تعهدات خود درباره تسليحات شيميايي سوريه است. بر اساس طرحي كه روسيه و امريكا بر سر آن توافق كردند، در ازاي عدم حمله امريكا، طرح نظارت و انهدام تسليحات شيميايي سوريه اجرا شد. در همين چارچوب سوريه نيز بيشترين همكاري را با سازمان ملل داشته و بر اجراي طرح مذكور تأكيد كرده است. سرانجام بر همين مبني نيز قطعنامهاي در شوراي امنيت تصويب شد كه صرفاً بر لزوم نظارت بر تسليحات شيميايي سوريه تأكيد داشت و در آن هيچ سخني از خواست غرب مبني براي اجراي بند 7 منشور سازمان ملل متحد به ميان نيامده بود. بازرسان سازمان ملل براي انهدام تسليحات شيميايي سوريه وارد اين كشور شدند در حالي كه برخي از كشورها نظير روسيه نيز بر همكاري در اين عرصه تأكيد كردند.
مجموع اين تحولات در حالي اتفاق افتاد كه در رفتارهاي صورت گرفته در قبال سوريه يك اصل اساسي الزام آور به نظر ميرسد و آن تضمينهاي عيني براي تأمين امنيت سوريه پس از انهدام اين سلاحها ميباشد.
آنچه جهانيان به آن اذعان دارند اين است كه سلاحهاي شيميايي سوريه براي مقابله با رژيم صهيونيستي بوده و به نوعي قدرت بازدارندگي دمشق در برابر دشمن قلمداد ميشود. سازمان ملل رسما اذعان كرده كه سوريه از سلاح شيميايي عليه شهروندان استفاده نكرده و اين سلاحها صرفا جنبه دفاعي در برابر تهديدات خارجي دارد و اجراي طرح نظارت سازمان ملل بر اين تسليحات نيز اقدامي داوطلبانه از سوي سوريه بوده است.
اكنون در حالي طرح نظارت بينالمللي مطرح شده كه در وراي آن دو اصل بايد اجرايي شود. نخست آنكه دشمنان سوريه تسليحات شيميايي در اختيار گروههاي تروريستي در سوريه قرار دادهاند كه نتيجه آن نيز كشتار دسته جمعي مردم در نقاط مختلف سوريه بوده است.
اجراي خلع سلاح از جمله خلع سلاح شيميايي اين گروهها، از الزامات براي دادن تضمين امنيتي به سوريه است. اين سلاحها از سوي كشورهاي غربي به اين گروهها داده شده است لذا اين كشورها بايد ضمن پاسخگويي به جامعه براي دادن تضمينهاي عيني به سوريه مبني بر عدم استفاده دوباره اين گروهها از سلاحهاي شيميايي به سوريه اقدام نمايند.
دوم آنكه مهمترين تهديد براي امنيت سوريه، رژيم صهيونيستي است كه در جنايت و كشتار از هيچ اقدامي فروگذار نيست. با توجه به اين شرايط از يك سو جامعه جهاني بايد به سوريه درباره امنيت سوريه در برابر تهديدات رژيم صهيونيستي تضمينهاي عيني دهد و از سوي ديگر، با اجراي طرح خلع سلاح هستهاي و شيميايي رژيم صهيونيستي مانع از استمرار تهديدات منطقهاي صهيونيستها گردد و به نوعي ثبات و امنيت منطقه را تضمين نمايند. آنچه مسلم است سوريه همچنان از سوي صهيونيستها تهديد ميشود و سلاح شيميايي دمشق نيز براي مقابله با اين رژيم بوده است. حال كه غرب به دنبال خلع سلاح شيميايي سوريه است بايد براي امنيت اين كشور نيز تضمينهاي عيني داده كه بخشي از آن را خلع سلاح هستهاي و شيميايي رژيم صهيونيستي تشكيل ميدهد.
سازمان ملل در قبال همكاريهاي گسترده سوريه با اين سازمان در عرصه تسليحات شيميايي بايد مؤلفههاي امنيتي براي اين كشور در نظر گيرد كه محور اصلي آن را خلع سلاح رژيم صهيونيستي تشكيل ميدهد. جهانيان اذعان دارند كه تهديد اصلي براي صلح و ثبات منطقه رژيم صهيونيستي ميباشد و راهكار مقابله با آن نيز خلع سلاح اين رژيم است. اقدام داوطلبانه سوريه در مورد تسليحات شيميايي را ميتوان مؤلفهاي براي تحقق اين مهم دانست كه در قالب تعهد جهاني در تأمين امنيت سوريه قابل اجرا ميباشد. اجرا يا عدم اجراي اين مهم ميتواند مؤلفهاي براي سنجش ميزان صداقت رفتاري سازمان ملل در تأمين امنيت منطقه باشد. سازمان ملل اكنون در آزمون صداقت رفتاري قرار دارد چراكه اقدام يكجانبه در قبال سوريه و عدم توجه به دغدغههاي امنيتي اين كشور نشانگر رفتار مغرضانه سازمان ملل در قبال دمشق است كه واهي بودن ادعاي اين سازمان مبني بر اقدام عليه سوريه براي تضمينهاي امنيتي را آشكار ميسازد كه رسوايي ديگر براي سازمان ملل در صحنه جهاني است.
