الناز خماميزاده| در دنياي امروز تكنولوژي، بازيهاي رايانهاي بيشترين سهم را در علايق و سرگرميهاي خاص بشر دارند؛ تصاوير گرافيكي با چند كليك و حركت موس بر صفحه نمايش، اين توانايي را دارند كه بازيكن را با خود به فضاي مجازي برده و تمام احساساتش را فارغ از دنياي واقعي درگير دنياي پر هيجان و اكشن بازي كنند. سالانه شركتهاي تجاري بسياري در جهان به شركتهاي توليدكننده بازيهاي رايانهاي تغيير شكل داده يا پارهاي از فعاليتهاي تجاري جانبي خود را به ساخت بازي در اين صنعت پر مخاطب اختصاص ميدهند. سالانه تعداد زيادي بازي خارجي وارد ايران ميشود، برخي مجوز عرضه در بازار را ميگيرند و برخي ديگر به دليل برخي مميزيها از ورود به بازار باز ميمانند اما كماكان از ميانبرهايي راه خود را در مسير بازار دستفروشان پيدا ميكنند؛ بازيهايي كه عموما كمتر همخواني با فضاي كشور و فرهنگ ايراني دارند. شايد كمتر كسي تصورش را بكند كه در همين ايران خودمان، بازيسازان جوان ايراني كه ميانگين سنيشان به 30 سال هم نميرسد بازيهايي در قد و قامت بازيهاي خارجي را توليد و روانه بازار ميكنند. شماري از اين بازيها در سومين نمايشگاه بازيهاي رايانهاي تهران كه چندي پيش برگزار شد عرضاندام كردند؛ از نبرد در خاكريز جنگ گرفته تا جستوگريز در جنگلهاي گيلان و ايستادن در مقابل نيروهاي قزاق و نبرد دليران تنگستان در نمايشگاه امسال، بازيهاي رايانهاي ايراني كولاكي به پا كردند. با هم سري به دنياي چند نمونه از اين بازيهاي ايراني ميزنيم.
دوران افتخار
شركت سپاسه فتح پارسه در اولين تجربه خود از ساخت بازيهاي رايانهاي به سراغ ساخت بازي «دوران افتخار» رفته است. «دوران افتخار» بازياي است كه با موتور يونيتي 3D ساخته شده و مراحل آمادهسازي آن دو سال زمان برده است. اين بازي با المانهاي ايراني خود دوران جنگ هشت سال دفاع مقدس، عمليات مرصاد و عمليات بيتالمقدس را شبيهسازي كرده است. به گفته عليرضا سادات شريف، لول ديزاين و مدير هنري «دوران افتخار» براي ساخت اين بازي از خاطرات واقعي شهدا و جانبازان استفاده شده است. سازندگان آن شخصا به تنگه «چهار زبر» رفتند و با عكسبرداري از فضاي آن تمام تلاش خود را براي فضاسازي طبيعي اين بازي به كار بستند. در اين بازي پنج سلاح ژ3، كلاشينكف، آر پي جي و كلت و سيمي نوف به ترتيب مراحل بازي در اختيار بازيكن قرار داده ميشود. طول مدت اين بازي سه ساعت است و در هر مرحله امكانات جديدي دراختيار بازيكن قرار ميگيرد. بازيكن در برخي مراحل اين بازي كنترل تانك، هلي كوپتر و حتي كنترل موشكهاي كنترل شونده را در اختيار ميگيرد.
سادات شريف به «جوان» ميگويد كه عنوان اين بازي را از بيانات رهبر انقلاب استخراج كرده است. به گفته او در داستان اصلي بازي كه برگرفته از خاطرات شهداست تغيير زيادي اعمال نشده است. بازي اول شخص است و بازيهاي خارجي زيادي در اين سبك وجود دارند؛ Call of duty، Batter field و مدال افتخار از جمله آنهاست. بعد از انتخاب عنوان «دوران افتخار» بسياري تصور ميكردند كه عنوان آن از عنوان بازي «مدال افتخار» گرفته شده است اما تيم 15 نفره سازنده بازي «دوران افتخار» اسم اين بازي را از اين سخن رهبر انقلاب كه دوران هشت سال دفاع مقدس دوران افتخار جمهوري اسلامي ايران است انتخاب كرده بودند.
در ابتداي بازي «دوران افتخار» بازيكن سه مرحله مربوط به آزادسازي خرمشهر را پشت سر ميگذارد؛ در ادامه بازي عمليات مرصاد اتفاق ميافتد. در اين عمليات منافقين حمله ميكنند، ايرانيها از اين موضوع بيخبر هستند. در اين مرحله داستان به نحوي پيش ميرود كه فرمانده خودي بدون آنكه بداند با منافقين رو بهرو است به يكسري از منافقين دستور ميدهد و منافقين هم نميدانند كه او از منافقين نيست. بعد از اينكه دو طرف از ماهيت هم باخبر ميشوند درگيري ميان آنها ايجاد ميشود و فرمانده بايد با موتور از چنگ منافقين بگريزد. در پايان، مرحله عمليات مرصاد با وارد عمل شدن هليكوپتري كه شهيد صياد شيرازي كنترل آن را در دست داشته به پايان ميرسد. اين بازي از جلوههاي ويژهاي نيز برخوردار است. وقتي بازيكن به نور شديد يا خورشيد نگاه ميكند، نور، چشمانش را ميزند و در اثر حركت گرد و خاك از روي زمين بلند ميشود.
بازي «دوران افتخار» 31 شهريور ماه رونمايي و آبان ماه در سطح بازار عرضه ميشود و به زودي براي نصب روي گوشيهاي تلفن همراه نيز كد خواهد شد.
مسير عشق
«مسير عشق» عنوان يك بازي ايراني ديگر است كه گروهي متشكل از 30 بازيساز تهراني و 10 بازيساز كاشاني دشواريهاي پروژه ساخت آن را بر عهده گرفتهاند. ژانر اين بازي Adventure و ماجراجويي سوم شخص است كه در داخل ايران اين سبك بازيها را به عنوان بازيهاي كوله پشتي محور ميشناسند.
«مسير عشق» از بازيهايي است كه در زير مجموعه دفاع مقدس قرار ميگيرد و عمليات والفجر مقدماتي 8 و قبل و پس از آن را پوشش ميدهد.
داستان بازي درباره رزمندهاي به نام رسول است كه در عملياتي خارج واقع در بغداد شركت ميكند و به دست عراقيها اسير ميشود. اكنون عاصف شخصيت و كاراكتر اول شخص بازي مأموريت دارد تا دوست رزمنده خود را نجات دهد. بعضي از لوكيشنهاي اين بازي در داخل ايران و برخي در خارج از كشور رقم ميخورد. مجموع گيم پلي و مدت زمان اين بازي حدود هفت ساعت است و بازي از جلوههاي ويژه بارزي در محيط گرافيكي بازي برخوردار است و به دليل وجود اشيا و ابجكتهاي محيطي بسيار، لوكيشنهاي بازي از عمق جالب توجهي برخوردار هستند. «مسير عشق» از حدود يك ماه پيش در سطح بازار بازهاي رايانهاي عرضه شده است و به گفته اميررضا عابديني، مديرعامل داخلي شركت «رسانا شكوه كوير» كه سازنده اين بازي است تاكنون 30 هزار نسخه از آن به فروش رفته است كه اين رقم آمار خوبي است و احتمال دارد «مسير عشق »به تيراژ دوم برسد. «قتل در كوچههاي تهران» از ديگر بازيهاي توليدي اين شركت بود كه پيشتر نيز فروش بسيار خوبي را در سطح بازار بازيهاي رايانهاي رقم زده بود.
كارآگاه علوي
بازي «كارآگاه علوي» يكي از بازيهاي جالب ايراني در ژانر ماجراجويي است. شركت نوين پندار اين بازي را از دو برادري كه سازنده اين بازي بودند خريداري كرده است.
داستان بازي «كارگاه علوي» بر اساس داستاني واقعي است كه در سال 1320 اتفاق افتاده است. در يكي از مهمانيهاي بعد از شب، يك زن ثروتمند انگليسي كه همسري روس دارد به قتل ميرسد. دربار آن زمان دستور استخدام يكي از بهترين كارآگاههاي شهر را براي كشف قاتل صادر ميكند. بازيكن درنقش كارآگاه علوي پا به ميدان ميگذارد و به دنبال كشف آثار جرم از شهرهاي مختلفي چون رامسر، تهران، بندرانزلي و غيره ميگذرد تا به قاتل برسد. فضاسازي شهرها، طراحي لباس و ماشينها در اين بازي مطابق واقعيت و همان چيزي است كه در قديم وجود داشته است. بازي كارآگاه علوي به 41 زبان و 42 خط دنيا از جمله پارسي طراحي شده است. پخش و عرضه اين بازي با قيمت 5 هزار تومان از اين هفته آغاز ميشود و سال آينده نيز سري جديد آن وارد بازار ميشود.
فرياد آزادي
يكي از متفاوتترين بازيهاي ايراني كه در سومين دوره نمايشگاه بازيهاي رايانهاي به بازديدكنندگان معرفي شد بازي ايراني، حماسي و ملي «فرياد آزادي» بود. شركت پردازش افزار پژواك توليدكننده اين بازي، سناريوي آن را با برداشتي آزاد از اتفاقات دوران نبرد تنگستان طراحي كرده است. «فرياد آزادي» درباره رئيسعلي دلواري و سربازي است كه در كنار او ميجنگيده است. در ابتداي بازي خالو كه يكي از ياران اصلي رئيسعلي دلواري است با پدر خسرو كه كاراكتر اصلي بازي است وارد جنگ ميشود. پدر خسرو كشته ميشود و بازي از آنجا شروع ميشود كه خسرو ميخواهد هم براي كشورش بجنگد و هم انتقام پدرش را بگيرد. گروه بازيساز «فرياد آزادي» متشكل از چهار بازيساز دائمي بوده است كه چهار سال زمان پاي ساخت اين فيلم صرف كردهاند. بهزاد خرسند، سازنده اين بازي به «جوان» ميگويد:«بازي اول شخص است و طي مدت چهارسال روي گرافيك بازي بسيار كار شده است. تيرخوردن، انفجار، دويدن، تير زدن و حتي وزيدن باد و باران آمدن هر يك داراي جلوههاي بصري است كه بر بازيكن اثر ميگذارند.»
سبك بازي «فرياد آزادي» مانند بازي ميرمهناست كه سال گذشته پخش شد اما جالب است كه بدانيد بازي «فرياد آزادي» خيلي قديميتر از بازي ميرمهناست و ساندگان آن سالهاست كه در حال كار كردن روي اين بازي هستند و هنوز هم كار تست اين بازي به پايان نرسيده است. سازندگان آن سال گذشته در نمايشگاه گيم اكسپو دوبي شركت كرده و مورد استقبال بازديدكنندگان قرار گرفتند. اين بازي كه تاكنون بالغ بر150 ميليون تومان هزينه ساخت داشته است در پاييز امسال عرضه ميشود.
مبارزان جنگل
تاريخ ايران مملو از رشادتها و جنگاوريهايي بوده است كه هر يك به تنهايي ميتوانند سوژه ساخت بازيهاي رايانهاي فاخر شوند. مؤسسه تبيان نيز در نمايشگاه امسال دو بازي جديد و فاخر «مبارزان جنگل» و «فاتحان خورشيد» را بر پايه رشادتهاي جوانان ايراني معرفي كرده است.
بازي «مبارزان جنگل» داستان رشادتها و شهادت ميرزا كوچك خان جنگلي است. اين بازي با گرافيك بسيارخاصي هم اكنون مراحل طراحي خود را پشت سر ميگذارد. تيم طراح اين بازي تيم تبيان مستقر در رشت و از بوميان اين شهر است كه با كل منطقه آشنايي دارند و در مناطقي كه اين درگيريها صورت گرفته حاضر شده و تصاوير و مستنداتش را تهيه كردهاند. به گفته يكي از نمايندگان مؤسسه تبيان اين گروه به لحاظ بومي بودن و عرق به تاريخ و پيشينه استان گيلان با انگيزه خاصي در حال طراحي اين بازي بر اساس مستندات تاريخي هستند. بازي «مبارزان جنگل» داستان درگيريهاي مردان رشيد ايران با نيروهاي قزاق است كه در شش مرحله گرد هم آمده و بازي به صورت اول شخص است. بازيكن به جاي يكي از نيروهاي ميرزا كوچك خان و در كنار اين بزرگمرد تاريخ ايران با نيروهاي قزاق ميجنگد. بازي با گرافيك بالايي كه دارد با جست و گريزهايي در جنگلهاي زيباي گيلان دنبال ميشود. «مبارزان جنگل» پاييز امسال و در سالگرد شهادت ميرزا كوچك خان جنگلي در رشت رونمايي خواهد شد.
«فاتحان خورشيد»
«فاتحان خورشيد» دومين بازي فاخر مؤسسه تبيان در نمايشگاه بازيهاي رايانهاي تهران است كه بحث رشادتها و اتفاقات سقوط خرمشهر را مرور ميكند. بحث عمليات و حوادثي كه در سقوط خرمشهر روي داد در كمتر منبعي ذكر شده است. در هر جا عمدتاً بحث آزادسازي خرمشهر مطرح شده و اين موضوع در زمينه بازيهاي رايانهاي نيز صدق ميكند. هنگام سقوط خرمشهر رشادتهاي بسياري اتفاق افتاده كه جايي ديده نشده است. داستان بازي «فاتحان خورشيد» نيز به همين رويداد ميپردازد و از اين حيث روايت متفاوتي دارد. گروه سازنده اين بازي مدتي در خرمشهر مستقر بودند و از نزديك با اين شهر آشنا شدهاند. «فاتحان خورشيد» گرافيك فوقالعاده عالي دارد و بازي اول شخص است. ژانر اين بازي همچون بازي «مبارزان جنگل» اكشن است و ظرف چند ماه آينده رونمايي ميشود.
جوانان بازيساز ايراني تاكنون بازيهاي رايانهاي بسياري ساختهاند كه نبردهاي پايدار، آرماگدون، يوسف، لطفعلي خان زند، مأمور ويژه، پايان معصوميت، والفجر 8، نجات بندر و بهشت بازي از جمله آنهاست. بازيهايي كه در آنها همچون بسياري از بازيهاي خارجي از سيگار كشيدن، رد و بدل شدن فحش و ناسزا بين شخصيتهاي بازي، مشروبات الكلي و دزدي و قتل عام شهروندان خبري نيست؛ به جاي آن فضاسازي بومي و ملي بازيهاي داخلي در كنار توجه به فرهنگ ايراني و ارزشهاي ديني، ملي و تاريخ ايران جزئي از جاذبه دروني اين بازيهاي رايانهاي براي جوانان ايراني است.
