«ليست سياه شركتهاي پخش دارو وتجهيزات پزشكي»، چالش جديدي در حوزه دارو و درمان است كه از يك تحريم داخلي بر ضد بيمارستانهاي كم بضاعت حكايت دارد. واقعيت اين است كه هم اكنون بيشتر داروهاي مورد نياز موجود است اما شركتهاي پخش، سهم داروي بيمارستانهاي فقير را هم به بيمارستانهاي پولدار ميدهند.
چالشهاي دارويي كشور انگار پاياني ندارد و حالا كه بانك مركزي ومسئولان سازمان غذا و دارو به ياري شركتهاي وارد كننده دارو آمدهاند تا داروهايي مانده در گمرك ترخيص شود، شركتهاي پخش، مغرضانه شبكه توزيع داروهاي بيمارستاني را به انحراف كشيدهاند و با حذف سهميه داروهاي بيمارستانهاي فقير، اين داروها را در اختيار بيمارستانهاي پولدار قرار ميدهند. اين در حالي است كه بيمارستانهاي دولتي بيشترين مراجعه كننده را در بخش بستري دارند و با كمبود داروهاي حياتي در بيمارستانها سلامت و جان مردم به خطر ميافتد. به گفته معاون غذا و داروي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي، شركتهاي پخش دارويي اكثر داروها را دارند اما چون بيمارستانها به اين شركتها بدهي دارند يا بيمارستان را تحريم ميكنند يا براي خريد دارو شرط ميگذارند كه بايد نقدي بپردازند.
تحريم داخلي بزرگترين مركز تروماي كشور!
تفاوت بيمارستانهاي دولتي و بيمارستانهاي خصوصي در خيلي چيزهاست، از كيفيت ارائه خدمات و رسيدگي به بيمار گرفته تا تفاوت مبالغ پرداختي حالا اما بايد كمبود داروهاي حياتي در داروخانه بيمارستانهاي دولتي را هم به اين تفاوتها اضافه كرد. در شرايط كنوني بدهيهاي بيمهها به بيمارستانهاي دولتي و بدهي بيمارستانهاي دولتي به شركتهاي پخش دارو و تجهيزات پزشكي چرخه معيوبي را شكل داده تا شركتهاي پخش براي حفظ درآمدهاي خود دست به تهيه ليست سياه بزنند. اگر به سراغ بيمارستانها برويد در مييابيد اين ليست سياه در عمل ليستي از بيمارستانهاي دولتي است.
محمد علي امام هادي، رئيس بيمارستان شهداي هفتم تير در اين رابطه به «جوان» ميگويد: در حال حاضر چند شركت پخش دارويي از جمله شركت پخش دارويي «ه»، شركت پخش دارويي «ر» و شركت پخش دارويي «ق» به رغم همكاريهاي اخير بيمارستان شهداي هفتم تير به دليل تأخير در پرداخت بدهيها، ما را تحريم كردهاند. اين در حالي است كه بيمارستان شهداي هفتم تير بزرگترين مركز تروماي تهران و حتي كشور است و ما روزانه 4 هزار تا 4 هزارو500 بيمار تصادفي با وضعيت بسيار وخيم را پذيرش ميكنيم و ميزان اشغال تختهاي اين بيمارستان صد در صد است. بنا به تأكيد وي با چنين
شرايطي برخي شركتهاي دارويي ما را در داروهاي بسيار مهمي همچون داروهاي بيهوشي تحريم كردهاند.
تهيه داروهاي بيمارستاني از مسير واسطهها
رئيس بيمارستان شهداي هفتم تير در پاسخ به سؤال «جوان»در رابطه با چگونگي تأمين اقلام دارويي مورد نياز بيمارستان ميگويد: ما در بسياري از موارد مجبوريم تحريمهاي شركتهاي پخش داخلي را دور بزنيم و داروهاي مورد نيازمان را از دلالها و واسطهها و بعضا با پرداخت هزينههاي بيشتر تهيه نماييم.
اين صحبت دكتر امام هادي علاوه بر تذكر توزيع ناعادلانه دارو مويد اين نكته است كه نظام توزيع دارو در كشورمان نشتي دارد و دارويي كه بايد با سهميهبندي متناسب با نياز بيمارستانها توزيع شود به دست دلالها و واسطهها ميافتد.
نامعادله پول و قدرت در توزيع دارو
رئيس بيمارستان شهداي هفتم تير در ارتباط با قانوني يا غير قانوني بودن اين كار و واكنش وزارت بهداشت در برابر چنين اتفاقي ميگويد:متأسفانه هر جا پول هست قدرت هم هست. دست ما كاملاً بسته است و كسي نيز حمايت مناسبي ندارد.
ليست سياه دارند!
محمد صادق مهدوي، رئيس بيمارستان بقيهالله(عج) نيز در گفتوگو با «جوان»عملكرد انتخابي شركتهاي پخش دارو را كاملاً تأييد ميكند. بنا به تصريح وي، شركتهاي پخش دارو با تشكيل يك ليست سياه بيمارستانها را بر اساس پرداختهايشان اولويت بندي كردهاند و دارو را به آنهايي كه پرداخت به موقع دارند ميفروشند. ظاهراً بيمارستان بقيه الله هم در ليست سياه برخي شركتهاي دارويي جاي دارد و به گفته دكتر مهدوي مسئولان اين بيمارستان با ضرب و زور دارو تهيه ميكنند.
اصلاح سياستها تنها راهكار است
رئيس بيمارستان بقيهالله(عج) در پاسخ به اين سؤال كه آيا اين بيمارستان هم ناگزير از تهيه دارو از مسير دلالها و واسطهها شده است، ميگويد:خيلي به ندرت اين اتفاق افتاده است و ما عمدتاً با شركتهاي شناخته شده تعامل خوبي داريم اما چه در حوزه دارو و چه در بخش تجهيزات پزشكي مصرفي، به دليل تأخير در پرداخت تعهدات مالي شركتهاي پخش همكاري مناسبي ندارد. وي معتقد است شايد اين شركتها هم حق داشته باشند، زيرا آنها نيز بايد تعهدات مالي خود را تسويه كنند. رئيس بيمارستان بقيهالله(عج) راهحل اين مشكل را در اصلاح سياستگذاريهاي ارزي و مالي در كشور ميداند. به باور وي، اين موضوع با ضرب و زور حل نميشود، زيرا اگر دارو بدون مشكل وارد و از سوي ديگر بودجه كافي به بيمارستانها اختصاص داده شود و بيمهها هم به تعهدات خود عمل كنند، اين مشكلات خودبهخود حل ميشود.
توزيع ناعادلانه دارو، مزيد بر علت
بنا به تأكيد جمشيد سلامزاده، مهمترين مشكل داروخانههاي بيمارستاني كمبود اقلام دارويي نيست بلكه كمبود نقدينگي براي خريد دارو است. بيمارستانها هم امكانات مالي ندارند، چون مطالبات از بيمهها به بيمارستانها برگشت داده نشده و بيمارستانها مطالبات زيادي دارند و در نتيجه نميتوانند مطالبات شركتهاي پخش دارو را بدهند. بيمارستانهايي كه به اين شركتها بدهي دارند در تأمين داروي مورد نياز خود دچار مشكل هستند.
بنا به اظهارات معاون غذا و داروي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي، برخي بيمارستانها چون نميتوانند خريد نقدي داشته باشند از طرف شركتهاي پخش دارو تحريم شدهاند كه باعث شده زماني كه سهميه داروي خاصي توليد يا وارد ميشود، شركتهاي پخش ترجيح دهند با بيمارستانهايي كه بدهي ندارند وارد معامله شوند، چون خريد نقدي دارند. در نتيجه سهميه بيمارستانهاي بدهكار به بيمارستانهايي داده ميشود كه وضعيت بهتري دارند. اين موضوع اما سبب توزيع ناعادلانه دارو شده و داروهايي مانند داروي بيهوشي يا ديگر داروهاي مورد نياز در اتاق عمل به بيمارستانهاي داراي پول نقد به وفور داده شده است و سهميه بيمارستانهاي ناتوان از پرداخت نقدي نيز به بيمارستانهاي پولدار داده ميشود.
خواب وزارت بهداشت و نهادهاي نظارتي
اين چالشها بيش از پيش توان بيمارستانهاي دولتي را ميگيرد و مسئولان وزارت بهداشت يا از اين مشكلات بيخبرند يا تمام توانشان را صرف تغييرات بيهدف در اين حوزه كردهاند. حالا ديگر بايد منتظر اقدامات دولت يازدهم بود.