كودتاي نظاميان و دستگاه امنيتي مصر در 30 ژوئن گذشته، منتظر اين بود تا با فضاسازي شديد عليه اخوانيهاي شكست خورده در تجربه حكومتي، همه چيز را در كنترل گرفته و حتي اخوانيها را نيز در خود حل كند. يعني آنچنان هيبتي توليد كند كه از روي ترحم، اخوان را نيز زير بال آشتي ملي بگيرد. فقط به شرطي كه اخوانيها مزاحمت جديد ايجاد نكنند و در چارچوبهاي تعريف شده عمل كنند.
اصرار اخوانيها بر مشروعيت انتخاباتي براي مرسي و ضرورت پذيرش حقوق كامل آن و عدم پذيرش اقدامات فراقانوني ارتش و دستگاههاي اطلاعاتي مصر كه از طريق حضور همه روزه در ميدانهاي اصلي قاهره و شهرهاي بزرگ اسكندريه، اسيوط، اسوان و ... تجمع نموده و به مسئولان منصوب شده جديد و موقت فشار وارد ميكرد، نمود پيدا كرد. مقامات پشت پرده در مصر انتظار داشتند كه با گذشت يكي دو هفته، اوضاع آرام شود و اخوانيها هم از كسب امتياز مأيوس شوند.
نه تنها اين اتفاق در جمعه گذشته روي نداد، بلكه با عنوان مخالفت با كودتا در مقابل طرفداران ارتش و حكومت موقت با كه شعار حمايت از ارتش براي سركوب به اصطلاح تروريسم به ميدان آمده بودند، فراز جديدي در مصر آغاز شد كه احتمالاً در پيشبينيهاي نظاميان و اطلاعاتيهاي مصر ثبت نشده است. السيسي و ارتش مصر كه ابزاري در دست دستگاههاي اطلاعاتي هستند، با ژست حمايت از مردم و حتي ناصريستي، مانند قهرمان و انقلابي صحبت ميكنند و جالب است كه جريانهايي مانند تمرد و جبهه نجات يا شخصيتهايي مانند صباحي و برادعي، ابوالفتوح و ... خود را حامي ارتش براي سركوب اخوان ميدانند.
همين حمايتها و خوشبينيها در مشروعيت موجب شده تا ارتش مصر، به هيجان آمده و دست به كشتار وسيع و بيسابقه در محل تجمع حاميان مرسي يا اخوانيها بزند. حاصل 200 كشته و 5 هزار زخمي از جمعه تا پايان مهلت ارتش در روز شنبه يك ركورد جديد است كه در روندهاي بعدي آثار خود را به جا ميگذارد.
ارتش كه در واقع ركن اصلي است و السيسي به جاي عدلي منصور سخن ميگويد، نميتوانند حضور گسترده و منظم و پرحجم طرفداران مرسي يا اخوانيها را تحمل كنند، ضمن اينكه تدريجاً ماهيت كودتا آشكار ميشود. در اين كودتا و در مرحلهاي نزديك بايد كاملاً نظام قبلي با چهرههاي جديد و كمي بزك و روتوش در تصوير نظام گذشته، جريانهايي مانند ناصريستها و چپها و انقلابيها هم حذف شوند و همانطور كه الان در صحنه رويكردي و ساختاري هيچ جايگاهي ندارند و فقط از وجاهت اعتراضات آنها براي سركوب اخوان استفاده ميشود، كاملاً حذف شوند. چقدر جالب است كه مرسي به جرم همكاري با امريكا يا ارتش يا رژيم صهيونيستي محاكمه نميشود بلكه او را به جرم فرار از زندان دوره مبارك و به جرم همكاري با يك گروه مقاومت فلسطيني (حماس) محاكمه ميكنند. يعني اينكه دستگاه قضايي و نظامي و سياسي فعلي خود را موظف به دفاع از نظام مبارك دانسته و هر كس مخالف آن عمل كند را مجرم ميدانند. اگر اخوانيها هم در يك سال گذشته فريب ارتش و دستگاه اطلاعاتي مصر را نخورده بودند و همين خطا را امروز انقلابيها و ناصريستها و چپها نميكردند، ارتش مصر جرئت چنين چهرهنمايي نداشت كه به سادگي ماهيت خود را آشكار نموده و صدها تن را كشته يا هزاران تن را زخمي نمايد.
رويداد روزهاي گذشته كه احتمالاً در روزهاي آينده هم به شكلهاي مختلف ادامه مييابد، در واقع تصوير ماههاي آينده در سناريوي كودتا در مصر است كه كمي زودتر به وقوع پيوسته و شايد عصبانيت و انفعال ارتش براي تخليه ميدان رابعه و طرفداران مرسي از ميدانهاي اعتراض به همين دليل است كه سرعت تحولات از برنامه كودتا پيشي نگيرد.