پس ازتمام تلاشها قبل از آغاز سال ۹۲ براي حفظ آرامش بازارهاي مصرف در كشور اما گويا نظارت و توزيع صيفيجات و ميوهجات (بر خلاف مواد غذايي همچون مرغ) به عنوان بيشترين محصولات مصرفي اين ايام به محاق يا احتمالا به تعطيلات رفت تا موز همچون سالهاي گذشته ركورد خود را در همان اول سال بزند و به ارقام تا ۷ هزار تومان بالا برود و گوجه نيز در يك اقدام محيرالعقول به۶ تا ۸ هزار تومان برساند و پرتقالهاي ۱۴۰۰ توماني تنظيم بازار نيز به رقم ۴ هزار تومان در شهرستانها برسد. هر چند كه همه اين موارد همچون پياز۵۰ توماني كه به ۲۵۰۰ تومان رسيد، اندكي قيمتهاي خود را تعديل كردند.
اما با اين حال گوجهاي كه زماني با خاطرات محله نارمك يكه تاز بود و مدتي از صدر خبرها دور شده بود، اكنون به عنوان ركورد دار قيمتشكنيها در آغاز سال ۹۲ همچنان به عنوان نماد گراني خودنمايي ميكند.
در همين ايام بود كه مسئولان مختلف به كشف عوامل جديد پرداختند. گويي اين مشكلات در سالهاي قبل يا نبوده يا تا سال جاري نمود پيدا نكرده است. مهمترين دلايل مطرح شده نيز پليس! و كارگران سردخانهها عنوان شد.
دلايلي كه اگر از سوي مسئولان مطرح نميشد شايد توسط طنزپردازان رسانهها به عنوان بيربطترين عوامل باعث آوردن خنده به لبان خريداران معترض به قيمتها بود.
استدلال اين مسئولان نبود نيروي كار در سردخانهها و تعطيلي چند روزه سردخانهها و در نتيجه توزيع نشدن بموقع ميوهها عنوان شده بود و از سوي ديگر ممانعت تردد خودروهاي سنگين كاميون در جادهها از سوي پليس!
موز به جاي گوجه!
يك فروشنده روز گذشته در گفتوگو با خبرنگار «جوان» كه براي خريد يك كيلو گوجه به وي مراجعه كرده بود، درباره علت گرانيها گفت: ميگويند دليل گراني گوجه و پياز و. . . تعطيلي سردخانهها بوده است. اما به نظرم دليلش چيز ديگري باشد چون هر روز كه بار از ميدان ميوه و ترهبار ميآوريم با قيمتهاي جديدي ميآوريم و نوسانات زيادي دارد.
وي با طرح اين سؤال كه هر سال ما با تعطيلي سردخانهها مواجه هستيم با مزاح به خبرنگار ما گفته بود: با اين قيمت كاهو و پياز وگوجه از اين به بعد مردم به جاي گوجه، موز در سالاد خود ميريزند و سالاد ميوه مُد خواهد شد.
به گزارش «جوان» استدلال اين ميوه فروش درباره بيربط بودن دلايل آورده شده براي گرانيها نميتواند چندان بيربط باشد زيرا در تمام سالهاي گذشته سيستم توزيع بيشك با چنين پديدهاي مواجه بوده و كنترلكنندگان بازار نيز اين موضوع را به خوبي ميدانستهاند. لذا بعيد است كه چنين مشكل سنتي و روتيني دليل اصلي و موجهي براي گراني ميوه و صيفيجات باشد مگر آنكه عمدي در كار بوده باشد!
بنابراين گزارش به نظر ميرسد و قتي كنترل قيمتها دستوري و خارج از قاعده قانون عرضه و تقاضا باشد قيمتها از هر فرصتي براي جبران خود استفاده و سوءاستفاده ميكنند. به عبارت ديگر در سالهاي گذشته شايد با كنترل قيمت دلار و واردات بيرويه و وجود منافع آني براي دستهاي وارد كننده شايد بازارها را با سرعت بيشتري كنترل ميكرد اما با بالا رفتن قيمت ارز و تامين ميوهها وكنترل قيمت توسط دولت يا نمايندگان محدود آن همين كه دست حمايتي و نظارتي اندكي برداشته ميشود عكس العمل آن در قيمتها نمود مييابد.
البته اين روش كنترل بازار در سال آينده ميتواند نمودهاي ديگري نيز داشته باشد و آن رويكرد توليدكنندگان و كشاورزان براي كشت محصولات است. به نحوي كه توليدكنندگان علت اين موضوع را كاهش نسبي توليد ميدانند و آن را ناشي از متضرر شدن توليدكنندگان آنها در سال گذشته اعلام ميكنند.
عضو مجمع ملي خبرگان كشاورزي در اين باره به ايسنا گفته بود: سال گذشته پياز كيلويي ۵۰ تومان از كشاورزان خريداري شد و در بازار حدود ۲۰۰ تومان به دست مصرفكنندگان رسيد اما نه كسي فكري به حال كشاورزان كرد و نه براي گنديدن در مزرعه و فساد آن در انبارها چارهاي انديشيد.
مجبي شادلو با بيان اينكه ضرر و زيان صيفيكاران در ايام نوروز سال گذشته باعث كمبود نسبي پياز و گوجهفرنگي شد، افزود: هنگامي كه يك محصول كشاورزي با افت شديد قيمت مواجه ميشود كسي براي كشاورزان و ضرر و زياني كه متحمل ميشود، چارهاي نميانديشد.
وي خاطر نشان كرد: سال گذشته چنين مسئلهاي گريبانگير محصولات پياز و گوجهفرنگي شد و حجم بسياري از اين محصولات ضايع شد در حالي كه زمينه صادرات براي هر محصولي وجود دارد.
شادلو تأكيد كرد: سودجويان نيز از فرصت به وجود آمده و نبود مديريت و نظارت صحيح در بازار استفاده كرده و باعث افزايش بيشتر قيمت شدهاند.
البته عضو مجمع ملي خبرگان كشاورزي با بيان اينكه پياز و گوجه فرنگي بهاره مناطق جنوبي كشور در حال ورود به بازار است، گفته: روزهاي آتي قيمت اين محصولات متعادل خواهد شد.
