به گزارش «جوان»، اين دور از مذاكرات به فاصله هشت ماه از مذاكرات قبلي و در حالي برگزار شد كه طرف غربي طي ۱۰ روز گذشته پالسهايي را براي گرفتن بازخورد ايران در مورد بسته پيشنهادياش فرستاده و البته اين پيام را از طرف مقامات ايراني دريافت كرده بود كه جمهوري اسلامي از حقوق هستهاياش كوتاه نميآيد. اما روز گذشته باز هم غرب در گام اول مذاكرات تلاش كرد با پيشنهادهاي حداقلي و درخواستهاي حداكثري مذاكرات را به سمت خواستههايي نزديك به همان خواستههاي گذشتهاش هدايت كند تا شايد باز هم «جديت» ايران را بسنجد. اين مسئله همان تكرار پيشنهادي «هم وزن و غيرهم سطح» غرب است كه حدود يك هفته پيش رامين مهمانپرست، سخنگوي وزارت امور خارجه كشورمان از آن سخن گفت.
از ادعا تا واقعيت گروه ۱+۵ اندكي پيش از آغاز مذاكرات اعلام كرد در صورتي كه ايران برخي از پيشنهادهاي ما را در رابطه با برنامه اتمي خود بپذيرد، تحريمهايي كه عليه اين كشور در جريان است تخفيف خواهند يافت. كاهش احتمالي تحريمها شامل تحريمهاي صادرات طلا، صنعت پتروشيمي و برخي از تحريمهاي بانكي خواهد شد. منابع غيررسمي ديروز به رسانههاي غربي از جمله سايت المانيتور گفتند طرف غربي توقف غنيسازي ۲۰ درصدي اورانيوم، بستن تأسيسات اتمي فردو و انتقال ذخيره اورانيوم ۲۰درصدي به خارج از كشور را در مقابل خواستار شده است.
البته اين مطالباتي است كه در سطح رسانههاي غربي نزديك به مذاكرات ۱+۵ با ايران گزارش ميشود. اين در حالي است كه منابع نزديك به هيئت ايراني مذاكره كننده ديروز عصر به «جوان» گفتند كه مطالبات طرف غربي به اين صورت در ميز مذاكرات مطرح نشده و با ادبيات خفيف تري به طرف ايراني پيشنهاد شده است. اين منابع ميگويند در مذاكرات ديروز تعطيل شدن فردو مطرح نشده است و لي همان درخواستهاي اوليه طرف غربي هم با پيشنهادهاي مابه ازاي مطرح شده متوازن نيست.
سعيد جليلي اما در ديدار روز دوشنبه با نورسلطان نظربايف، رئيسجمهور قزاقستان گفته بود:«جامعه جهاني منتظر پاسخهاي سازنده، منطقي و معتبر۱+۵ به پيشنهادهاي جامع ايران است كه در نشست مسكو مطرح شد. »
دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران چند روز پيش از آغاز مذاكرات از گروه ۱+۵ خواست با يك «پيشنهاد معتبر» وارد مذاكرات آلماتي شود.
به هر روي متوقف نشدن مذاكرات به اين بستگي دارد كه در دورههاي بعدي (امروز) چه پيشنهادهايي روي ميز قرار بگيرد. خبرگزاري رويترز در گزارشي به قلم جاستينا پاولاك و فردريك دال از آلماتي كه روز دوشنبه ۷ اسفند (۲۵ فوريه) منتشر شد، از قول منابع غربي گفته است كه پيشنهاد آلماتي صرفاً تلاشي براي التيامبخشي به برخي از تحريمهايي است كه اخيراً اعمال شده است. گزارش رويترز به گونهاي است كه تلويحا تأييد ميكند پيشنهاد آلماتي چيزي فراتر از لغو تحريم طلاست و منابع نزديك به مذاكرات در آلماتي را به اين نتيجه رسانده كه ظاهراً طرف غربي قصد ندارد در مرحله اول، همه پيشنهادها را روي ميز بگذارد. از سوي ديگر جان كري، وزير امور خارجه امريكا مدعي شده بود كه امريكا در آلماتي به دنبال «حسن نيت» ايران است. ادعاي حسن نيت كري در حالي است كه فقط در فاصله مذاكرات مسكو در خرداد گذشته تا آلماتي امريكا ۹ قانون تحريم جديد عليه ايران تصويب كرده است. جان كري ديروز هم تقريباً همزمان با مذاكرات درباره گفتوگوي آلماتي اظهار نظر كرد و گفت كه در اين مورد فعلاً اظهار نظر نميكند.
تركيب اعضاي مذاكرات عباس عراقچي، معاون وزارت خارجه و علي باقري، معاون سياست خارجي شوراي عالي امنيت ملي، از جمله اعضاي هيئت ايراني هستند و وندي شرمن، معاون سياسي وزارت خارجه امريكا، سايمون گس، مديركل وزارت خارجه بريتانيا و سفير سابق اين كشور در ايران، ما ژائوشو، دستيار وزير خارجه چين، سرگئي ريابكوف، معاون وزير خارجه روسيه، ژاك اوديبر، مديركل وزارت خاجه فرانسه و هانس ديتر لوكاس، از مقامات ارشد وزارت خارجه آلمان به نمايندگي از سوي كشورهاي گروه ۱+۵ در اين اجلاس شركت ميكردند. كاترين اشتون، مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا پيش از آغاز اين مذاكرات گفت: گروه ۱+۵ با پيشنهادي بازنگريشده به «آلماتي» آمده و اميدوار است در پايان نشست به پيشرفتهايي دست يابد.
وي ابراز اميدواري كرده است كه اين دور از مذاكرات با «حصول پيشرفت»، پايان يابد. در بيانيه اشتون آمده است:«ما مجموعه اين مذاكرات را با اين ديد كه بتوانيم در زمينه كاهش نگرانيهاي جامعه بينالملل از ماهيت برنامه هستهاي ايرانيها، پيشرفت داشته باشيم، انجام ميدهيم كه اين دور از اين مذاكرات هم از اين نظر مستثني نيست. ما با پيشنهادي بازنگريشده به اينجا آمدهايم تا با ايران به شيوهاي مناسب تعامل كنيم... اعضاي ۱+۵ متحد هستند. همه ما تلاش ميكنيم اطمينان يابيم كه پيشنهادهاي ارائهشده، نظر مشترك همه ما باشد. ما پيشنهادهايي را ارائه ميدهيم و قطعاً ايران هم بايد اراده لازم براي تعامل داشته باشد». اما پس از اتمام دور نخست مذاكرات در روز گذشته هيچ اظهار نظر رسمي از سوي دو طرف درباره اينكه فضاي مذاكرات مثبت يا منفي بوده ارائه نشد. يك منبع نزديك به مذاكرات به «جوان» گفت: «طرفين توافق دارند تا قبل از اتمام مذاكرات اظهار نظري نكنند.»
دويچه وله در گزارشي نوشت: روز اول مذاكرات هستهاي گروه ۱+۵ با ايران در قزاقستان پايان يافت. به ايران اعلام شد كه در صورت پذيرفتن برخي شروط، تحريمها كاهش خواهد يافت. اتحاديه اروپا ميگويد، به نظر نميرسد گشايشي حاصل شود. مايكل مان، سخنگوي اتحاديه اروپا اندكي پس از شروع مذاكرات در كنفرانسي خبري گفت:«روشن است كه هيچ كس انتظار ندارد كه از آلماتي نتيجه كاملي بيرون بيايد. » يك منبع نزديك به هيئت ايراني هم با اشاره به اينكه تهران هم با بسته تعديل شده پاي ميز مذاكره رفته، گفت:«پيشنهاد ما طيفي از گزينهها را شامل ميشود. بسته به اينكه چه پيشنهادي از جانب طرف مقابل دريافت كنيم نسخههاي متفاوتي از پيشنهاد جديد قابل عرضه است اما در هر حال ايران پيشنهاد جديدي خواهد داشت.» اين منبع اضافه كرد:«هدف ما در اين پيشنهاد اين است كه ببينيم واقعاً غربيها نگران ماهيت برنامه هستهاي ايران هستند يا اينكه اين موضوع را ابزار باجخواهي قرار دادهاند.»
مذاكرات ادامه پيدا ميكند، اگر. . .
«مايكل مان» دبير مطبوعاتي نماينده ارشد اتحاديه اروپا در امور خارجي روز سهشنبه به خبرگزاري «ريانووستي» گفت: بلافاصله پس از اينكه ايران پيشنهادهاي تغيير يافته گروه ۱+۵ ميانجيان بينالمللي حل مسئله هستهاي را مطالعه كند، مذاكرات ۱+۵ با تهران از سرگرفته ميشود. مايكل مان ضمن پاسخ دادن به پرسشي در خصوص امكان انجام ديدارهاي دو جانبه پس از پايان نشست عمومي اول گروه ۱+۵ ميانجيان بينالمللي و ايران گفت: «ايرانيان پيشنهادهاي ما را مطالعه ميكنند. اگر آنها پيشنهادهاي ما را بپذيرند مذاكرات در چارچوب ۱+۵ ادامه خواهد يافت.»
غرب بيش از آنچه ميدهد، ميخواهد يك ديپلمات ايراني در گفتوگو با ال مانيتور در خصوص مذاكرات انجام شده در آلماتي در روز نخست اين دور از مذاكرات گفت: ايران هنوز معتقد است پيشنهادي كه ۱+۵ داده است، بيش از آن چيزي است كه از ايران تقاضا كرده است. ما معتقديم كه كليت مذاكرات آلماتي مثبت است زيرا قصد ما اين است كه اصول و جزئيات را بررسي كنيم. همچنين معتقديم تا كنون يك مذاكره واقعي وجود نداشته است. وي افزود: من نميتوانم بگويم نتيجه مذاكرات چه ميشود، اما فكر ميكنم نتيجه ميتواند معطوف به نشستي شود كه در آن مسائل تكنيكي بررسي شود.
ال مانتيور مينويسد: اين اظهار نظر تقريباً مشابه همان چيزي است كه منابع غربي روز دوشنبه از آن سخن گفتند و نوشتند كه يك يا يك سري نشست كارشناسي بين دو طرف برگزار شود و ايدهآل آن اين است كه زمان آن پيش از عيد ايرانيها باشد. اين ديپلمات ايراني همچنين تصريح كرد كه هر دو طرف مذاكره بر اين مسئله واقفند كه به يك توافق جامع در آلماتي نميرسند و تنها براي بخشي از توافقها با هم مذاكره ميكنند. اين در حالي است كه تأكيدها روي اورانيوم ۲۰ درصد است و درخواست غربيها براي تبادلاتي غيرهم وزن است. يك مقام امريكايي هم در خصوص بسته پيشنهادي غرب گفت كه اين بسته در واقع تجديد نظر در همان بسته پيشنهادي ۱+۵ در سال گذشته است. كمي آن طرفتر از مذاكرات علياكبر ولايتي، مشاور رهبر جمهوري اسلامي در امور بينالملل در واكنش به پيشنهاد تعطيلي سايت فردو در قبال لغو تحريم صادرات طلا گفت:«جمهوري اسلامي ايران همواره بر حق قانوني و مشروع خودش پافشاري كرده و ميكند.»
