برترینها نوشت : در این پرونده به سراغ دکتر نراقی رفتیم تا برایمان بیشتر از جزئیات این تحقیق بگوید، در کنار گفتههای دکتر، نظر متخصصان مختلفی چون روانپزشکان، جامعهشناسان و ... را در مورد افزایش آمار جراحیهای زیبایی آوردهایم.
جراحیهای بینی در جهان کمتر شده است
در ایالات متحده در سال ۱۹۹۰ جراحی پلاستیک بینی در بین تمام اقداماتی که برای زیبایی انجام میشد رتبه ششم را داشت ولی از سال ۲۰۰۰ به بعد از فهرست ۱۰ اقدام اول زیبایی هم خارج شده است، در صورتی که جراحیهای راینوپلاستی یعنی همان جراحی زیبایی بینی پس از روشهای بوتاکس و فیلر(پرکنندههای صورت) شایعترین عملهای زیبایی جراحی و غیرجراحی در کشور ماست.
جراحی بینی چهره را جوان نمیکند!
با کمی بالارفتن سن پوستشان انعطافپذیری خود را از دست داده و چین و چروکهایی روی آن پدید میآید. افراد وقتی چهره خود را متفاوت از قبل میبینند، گمان میکنند که میتوانند با جراحی بینی دوباره جوان شوند و چهره مطلوب خود را بهدست آورند، در صورتی که باید به آنها توصیه کرد به جای جراحی بینی، با درمانهای سرپایی چین و چروکهای صورت را تا حدی محو کنند تا نه تنها فرد جوانتر به نظر بیاید، بلکه چهره مطلوب خود را نیز بهدست آورد.
آیا بینی ایرانیها پر ایرادتر است؟
گاهی شنیده میشود که میگویند ایرانیها نسبت به دیگر جاهای دنیا بینی بزرگتری دارند و به همین دلیل بیشتر سراغ جراحیهای زیبایی میروند، ولی باید بدانید به هیچ وجه چنین گفتهای صحیح نیست و هیچ مبنای علمیای ندارد؛ زیرا تا به حال هیچ بررسی و تحقیق علمیای در این زمینه وجود نداشته و حتی میتوان گفت که خیلی از کشورها هستند که مردمشان بینیهایی بدتر از ما دارند؛ مثل کشورهای عربی.
حجاب ربطی به جراحی بینی ندارد
بعضیها هم داشتن حجاب و پوشش را عامل استقبال مردم از جراحیهای بینی میدانند، اما به عقیده من این مورد هم اصلا صحیح نیست؛ زیرا مثلا کشورهای حوزه خلیج فارس پوششهای بسیار سنگینتری دارند ولی آمار جراحیهای زیبایی آنها کمتر است. به نظر من باید بیشتر به جنبههای اجتماعی- روانی این قضیه اندیشید.
جراحی بینی، مشکلترین جراحی پلاستیک
در تمامی کتابهای مرجع جراحی پلاستیک آمده است که جراحی بینی از مشکلترین جراحیهای پلاستیک است؛ زیرا بینی در مرکز صورت است و هر اشتباهی حتی در حد میلیمتری میتواند زیبایی صورت را دچار مشکل کند و تناسب را از بین ببرد. از طرف دیگر با توجه به عملکرد و نقش بینی در تنفس، هرگونه اشتباهی در جراحی بینی میتواند سلامت فرد را از او بگیرد و موجب ایجاد مشکلات متعددی ازجمله مشکلات تنفسی شدید از راه بینی شود؛ تا جایی که برخی روزها خوابآلود، بیحوصله و خسته هستند و حتی دچار مشکلاتی در روابط اجتماعی خود میشوند، همچنین صدایشان عوض و راه تنفسی آنها از بینی به طور کامل بسته میشود.
چرا بالا بودن آمار نگرانکننده است؟
این مطالعه نشان میدهد که جراحیهای بینی در ایران بیش از اندازه و این نگرانکننده است؛ زیرا نشاندهنده این است که بسیاری از تقاضاها کاذب و غیرلازم هستند، از طرف دیگر وقتی تقاضاها اینقدر بالا میرود موجب میشود که بسیاری از پزشکان غیرمتخصص و گاهی هم بیتجربه اقدام به چنین جراحیهایی کنند.
چه کسانی نباید جراحی کنند؟
به طور کلی میتوان افراد را به سه دسته تقسیم کرد:
یک دسته کسانی که صورت آنها هیچ مشکلی ندارد و نارضایتی تنها ناشی از وسواسهای درونی آنهاست و نیازی به عمل ندارند ، دسته دوم کسانی هستند که اشکالاتی غیر قابل اصلاح در صورت آنها وجود دارد که جزئی از ساختار صورتشان است و کار چندانی نمیتوان برای آنها کرد. در میان این دو دسته، دسته دیگری قرار دارند که کارهای مختلفی میتوان برای آنها انجام داد تا به احساس رضایت درونی برسند، پزشک باید سعی کند تا جایی که میتواند با کارهای سادهتر فرد را راضی کند؛ یعنی اول کارهای غیر جراحی در نظر گرفته شود و نباید از همان ابتدا تصمیم گرفت که بیمار را زیر تیغ جراحی برد، بلکه باید کارهای سادهتر را امتحان کرد.
آیا شیوع جراحی زیبایی ریشه روانی دارد؟
این یک اتفاق فرهنگی است که توجه به زیبایی و چهره زیبا در جامعه ما افزایش یافته است اما اگر بخواهیم علتها را بررسی کنیم میتوان آنها را چنین برشمرد:
۱. به طور حتم این افزایش میتواند تا حدودی متاثر از زمینههای اجتماعی باشد؛ زیرا افرادی که از بعضی از زمینههای زندگی خود راضی نیستند و آنطور که باید از آن لذت نمیبرند، مثلا وسیلههای تفریحی برایشان کافی نیست و سعی میکنند این لذت را کسب کنند، چنین افرادی توجه بیشتری به خودشان میکنند و میخواهند کاری کنند که زیباتر شوند.
۲. دلیل دیگر ارتباطات گسترده تصویری و رسانهای با دنیای مد و غرب است که باعث میشود افراد به این سمت گرایش پیدا کنند.
۳. دلایل فرهنگی هم میتواند عامل دیگری باشد، یعنی افراد این روزها بیشتر به فرهنگهایی توجه میکنند که چنین ارزشهایی در آن وجود دارد.
۴. در نهایت دلایل طبیعی که ناشی از بزرگتر بودن بینی ایرانیها و تمایل به زیباییست.
اما نکته دیگری که نباید نادیده گرفت این است که شخصیتهای خاص مثل شخصیتهای نمایشی،افراد وسواسی و افرادی که اختلال بدشکلی بدن دارند بیشتر به چنین اعمالی روی میآورند، مثلادر افراد دارای اختلال بدشکلی بدن، بیشتر از همه اختلال بدشکلی بینی وجود دارد تا جایی که فرد کاملا اشتغال ذهنی پیدا میکند و زندگیاش تحتالشعاع قرار میگیرد.
حال اگر این فرد دچار وسواس هم باشد احساس منفی بیشتر میشود و اگر افسرده هم باشد، باز هم این احساس منفی شدت بیشتری پیدا میکند. یا توجه به زیبایی در شخصیتهای نمایشی گاهی بیش از اندازه میشود؛ زیرا فرد میخواهد خود را شبیه فلان بازیگر محبوبش کند یا .... اما نکته جالب این است که خیلی از اینها بعد از عمل احساس رضایت نمیکنند؛ چرا که باید از نظر روانی تحت درمان قرار گیرند.
به همین خاطر نوعی ارتباط بین رواج این عمل زیبایی و شیوع اختلالات شخصیتی در جامعه ما وجود دارد که به نظرم باید به صورت علمی بررسی شود.
آیا شیوع جراحی زیبایی ریشه اجتماعی دارد؟
افزایش جراحیهای زیبایی نوعی آسیب اجتماعی است و مشکلات بسیاری را به وجود میآورد؛ آسیبهایی که هم متوجه خود افراد میشود و هم خانواده و جامعه آنها را در بر میگیرد. فرد با تحمیل میلیونها تومان پول به خانواده خود برای عمل زیبایی مشکلات بسیاری را برای آنها به وجود میآورد و با فراگیرشدن این مسئله و شدید شدن چشم و هم چشمیها برای جراحیهای زیبایی پولهای بسیاری که باید در تولید و سازندگی هزینه شود در زمینههای نادرستی خرج میشود که نتیجهای در بر ندارد.
میتوان گفت، میل به تنوعطلبی در جوانان از علل مهم گرایش آنان به جراحیهای زیباییست ، البته تنوعطلبی یکی از ویژگیهای جوانان است و هر جوانی در زندگی به تنوع نیاز دارد که اگر راههای ارضای این میل بسته شود ممکن است جوانان به کارهای دیگری همچون جراحیهای زیبایی روی بیاورند.
ویژگیهای یک جراحی بینی مطلوب
از نظر زیباشناسی صورت، زیباترین بینی، بینی متناسب و طبیعی است که اصلا کسی متوجه عمل شدن آن نشود. در علم زیباییشناسی وقتی یک چهره را زیبا میدانیم که اول از همه چشمها جلب توجه کنند نه سایر اجزا مثل بینی، با این حساب عملی موفقآمیز است که بعد از آن تمام توجهها به چشمها معطوف شود و بینی آنقدر طبیعی باشد که اصلا به چشم نیاید. وقتی عمل باعث شود اولین چیزی که در صورت فرد جلوه کند بینیاش باشد؛ یعنی اصلا عمل خوبی نبوده؛ جملهای که من همیشه در کنفرانسهای خارج از ایران میگویم.
ایرانیها، دوبرابر بیشتر طرفدار پروتز
اما بعد از جراحی بینی، بیشترین آمار جراحیهای زیبایی مربوط به پروتزهای صورت، بهخصوص چانه و گونه است؛ تا جایی که آمار آنها در ایران نسبت به ایالاتمتحده حدود دوبرابر است. بوتاکس (فلج کردن عضلات صورت برای رفع خطوط ابرو و چروکها) در صدر اقدامات زیبایی غیرجراحی و پس از آن فیلر (استفاده از پرکنندهها در اندام صورت برای رفع چروکها) در رتبه دوم در کشور ما قرار دارند؛ اما این اعمال به ظاهر ساده در مواردی بر اثر استفاده از مواد نامرغوب یا کاربرد نابجا ، مشکلاتی را برای افراد پیش میآورد، انجام اینگونه اقدامات غیرجراحی زیبایی برای اندام صورت نیز باید زیر نظر متخصصان مجرب صورت گیرد؛ زیرا انجام نادرست آن، مشکلات فراوانی را برای افراد جراحیشده به دنبال خواهد داشت.
ایراد از اجزای دیگر صورت است نه بینی
متاسفانه فرهنگی در ایران به وجود آمده که میخواهند همه مشکلات زیبایی را با جراحی بینی حل کنند؛ مثلا هستند کسانی که برای جراحی بینی اقدام میکنند در صورتی که بینیشان هیچ مشکلی ندارد و مشکل از دیگر اجزای صورت است که تناسب را به هم زده؛ برای مثال چانه آنها خیلی عقب است، این افراد را باید با توجه به آنالیز صورت توجیه کرد که اشکال اصلی در چانه است نه بینی و فرد با جلو آوردن چانه صورت زیبایی خود را بهدست میآورد و هیچ احتیاجی به جراحی بینی ندارند؛ زیرا عقب بودن چانه و جلوتر بودن بینی، باعث میشود فرد گمان کند که بینی بزرگی دارد.
ویژگیهای یک چهره زیبا
در یک چهره زیبا نباید هیچ چیزی غیرطبیعی جلوه کند؛ زیبایی باید طبیعی باشد؛ تا جایی که هیچکس متوجه عملهایی که روی صورت انجام گرفته است نشود. با این تعریف خیلی از افراد به هیچ عملی نیاز ندارند؛ زیرا همهچیز در صورت آنها نرمال و طبیعی است.
بیشتر ایرانیها به جراحی بینی نیاز ندارند
فرهنگسازی برای کاهش تقاضا به منظور جراحیهای غیرضروری بینی بسیار ضرورت دارد؛ زیرا بیش از ۵۰ درصد مراجعان جراحی بینی را میتوان با راهنمایی صحیح از جراحی بیمورد منصرف کرد. جالب است بدانید که در کشور ما بیشتر جراحیهای ترمیمی، پس از انجام جراحیهای بینی صورت میگیرند که بر اثر ابتلای افراد به مشکلات تنفسی یا ایجاد ظاهری نامناسب ایجاد شده است.
