اين در شرايطي است كه طي ساليان گذشته بارها اين موضوع مورد بحث قرار گرفته اما تاكنون اقدامي اساسي براي رفع اين معضل صورت نگرفته است!
ديوارنويسيهاي تبليغاتي مشاغل و آگهيهايي كه به صورت برچسب روي در و ديوارهاي شهر جا خوش كردهاند، وصلههاي ناجوري هستند كه به در و ديوارهاي كلانشهرها وصل شده و حجم وسيعي از آلودگيهاي بصري را براي اين شهرها به ارمغان آوردهاند.
يادگارينويسيهاي متعدد با انواع رنگها و روشها يا برچسبهاي تبليغات اصناف مختلف روي درهاي منازل، همه و همه يك هجمه وسيعي از آلودگي بصري را مدتهاست كه در كلانشهرها به وجود آورده و متأسفانه تاكنون هم اقدامي اساسي براي پاك كردن اينگونه زشتيها از سطح شهر نشده است و در شرايط كنوني هم بينظمي و يك نوع افسارگسيختگي در تبليغات را بهوجود آوردهاند.
اين ديوارنويسيها از تيم فوتبال مورد علاقه گرفته تا تبليغ اصناف مختلف، چهره زشتي به كالبد شهر تزريق ميكند كه نه تنها مورد استقبال مردم قرار نميگيرد بلكه روح شهروندان نيز با مشاهده آن دچار خستگي ميشود.
كافي است براي درك بيشتر اين موضوع نه در تهران بلكه در ساير شهرها و استانهاي كشور يك روز صبح فاصلهاي كوتاه را پياده طي كنيد و به در و ديوار محله، خيابان و مسيري كه از آن ميگذريد با دقت بيشتري نگاه كنيد، در آن زمان متوجه خواهيد شد كه روي در بسياري از خانهها، نماي ساختمانها، تابلوي اعلانات، تيرهاي روشنايي معابر، علمكهاي گاز و. . . انواع تبليغات از تبليغات تخليه چاه، تاكسي تلفني و قاليشويي گرفته تا تبليغ مطب پزشكان و... با نصب پوستر و آگهيهاي تبليغي مختلف بدون اجازه و رضايت شهروندان خودنمايي ميكند.
با وجود اين، اين برچسبها و ديوارنويسيها اغلب پنهاني و دور از چشمان شهروندان روي در و ديوار خانهها نصب ميشود و در روشنايي روز، آه از نهاد مردم برميآورد. استفادهكنندگان از اين روش با صرف هزينهاي اندك و به كارگيري چند نفر آگهي پخشكن، محدودهاي نسبتاً وسيع را از تبليغات خود مطلع ميكنند.
بازار داغ ديوار نويسي در فضاي مجازي! در شرايطي كه دفتر تبليغات و اطلاعرساني وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي هرگونه تبليغ روي ديوار و در منازل را ممنوع كرده است اما با گشتي كوتاه در فضاي مجازي به راحتي ميتوان با حجم انبوه تبليغات براي تبليغ روي ديوار و حتي در منازل روبهرو شد! در اين تبليغات كه با عنوان ديوارنويسي و نقاشي روي ديوار در فضاي مجازي انتشار پيدا كرده، عنوان شده است «براي كارخانجات، سازمانها، شركت ها، مهدهاي كودك، شهربازيها و اتاق كودك و حتي شهروندان گرامي؛ در تمام نقاط ايران، با مديريت مدرس خط و نقاشي، ديوارنويسي بدون رنگ زمينه هر متر ۸ هزار تومان، ديوارنويسي با رنگ زمينه و كادر هر مترمربع ۱۵ هزار تومان. نقاشي روي ديوار در طرحهاي گوناگون، هر متر مربع ۲۰ هزار تومان. ديوارنويسي و نقاشي در ارتفاع هرمترمربع ۳۰ هزار تومان !»
هزينه ميلياردي روي دست شهرداري معضل ديوارنويسي شهري در حالي همچنان پابرجا بوده است كه طي ساليان گذشته شهرداريهاي كلانشهرهاي كشور بارها از هزينه گزاف پاكسازي اين تبليغات گله كردهاند! متوليان امر بايد هر ساله براي پاكسازي و زيباسازي اين معابر هزينههاي زيادي را متحمل شوند؛ هزينههايي كه بيشك اگر به شهر تحميل نميشد به طور حتم در ساير طرحهاي زيباسازي شهر به طور مؤثرتري مورد استفاده قرار ميگرفت اما اكنون همين پولها بايد صرف پاكسازي تبليغات عدهاي خودخواه شود.
با وجود اين، طبق برآوردها ساليانه براي هر شهر حدود يك ميليارد تومان هزينه براي پاكسازي اينگونه تبليغات صورت ميگيرد!
ممنوعيت ضمني كافي نيست! در همين راستا كميته مركزي سازمانهاي تبليغاتي كشور در جلسه فوقالعاده خود با اصلاح دستورالعمل اجرايي تبليغات شهري مصوب جلسه پانزدهم در شرايطي دستورالعمل جديد را در ۱۳ ماده، ۶ تبصره و ۲۹ بند تصويب كرده است كه بر اساس ماده ۹۲ قانون شهرداريها تبليغات روي معابر شهر به جز در اماكني كه شهرداري آنها را مجاز شناخته ممنوع است و متخلفان تعديكننده به حقوق عمومي و قانون محسوب ميشوند، اما با اين حال، سودجويي برخي افراد، ضعف آگاهيهاي شهروندي و از همه مهمتر نبود بازدارندگي در اين قانون سبب شده تا تخلفات نصب تبليغات همچنان ادامه داشته باشد. جدا از اين، نداشتن ضمانت اجرايي در اين قانون از يكسو و نداشتن متولي مشخص براي رسيدگي به چنين تخلفاتي موجب شده تا شركتهاي مذكور با فراغ بال به نيت خود برسند.
قطع تلفن شركتهاي بيانضباط در همين ارتباط برخي از شهرداران كلانشهرها در اقدامي مناسب با قطع تلفن شركتهاي بيانضباط در تبليغات شهري تا حدودي توانستهاند برابر اين شركتها قد علم كنند اما بيشك اين راهحل مقطعي نميتواند برابر حجم انبوه اين تخلفات مؤثر باشد.
جزئيات دستورالعمل جديد طبق ماده يك اين دستورالعمل، تبليغات شهري يا محيطي اعم از ديواري، فلزي، رايانهاي متحرك، و منقوش بر وسايل نقليه است كه به منظور معرفي يا تبليغ كالا، خدمات و هرنوع فعاليتي كه براي اطلاعرساني و اعلام عمومي در سطح شهرها، خيابانها، جادههاي شهري و بين شهري، بزرگراهها، فرودگاهها، پايانههاي مسافربري، مترو، ايستگاههاي اتوبوس، ميادين و ساير اماكن عمومي مورد بهرهبرداري قرار ميگيرد.
همچنين بند ۲۳ ماده ۳ اين دستورالعمل ميگويد: تبليغ روي تأسيسات، ديوارها، ابنيه و ساختمانهاي اشخاص حقيقي و حقوقي، دولتي و غيردولتي منوط به كسب اجازه قبلي از صاحبان و مسئولان آنها است. همچنين تنها كانونهاي تبليغاتي داراي مجوز، ميتوانند با نظر شهرداري و دستگاههاي اجرايي در محلهاي تعيين شده شامل بيلبوردها، تابلوها، اتوبوسها و تلويزيون شهري اقدام به تبليغات كنند.
طلايي: نميدانم ضمانت اجرايي دارد يا نه!
در همين ارتباط رئيس كميسيون فرهنگي شوراي شهر تهران در گفتوگو با «جوان» ميگويد: ديوارنويسي صرف تنها در تهران منسوخ شده است، اما متأسفانه همچنان زدن برچسب روي در و ديوار در تهران و ساير كلانشهرها رواج دارد.
مرتضي طلايي ميافزايد: از كليدسازي گرفته تا چاه بازكني و ديگر مراكز خدماتي تبليغات خود را به بهانه اينكه نميتوانند هزينه اجاره بيلبورد را بدهند در سطح شهرها ميچسبانند و متأسفانه تاكنون نتوانستهاند ترك عادت كنند.
وي خاطرنشان ميكند: در اين موضوع مديريت شهري هم متضرر شده و هزينه زيادي را براي برطرف كردن اين زشتيها ميپردازد و متأسفانه اين رفتاري است كه در اثر بيفرهنگي و نابساماني رخ ميدهد، مديريت شهري هم نميتواند اقدامي ديگر را انجام دهد.
طلايي اظهار ميكند: ضمانت اجرايي چنين قانونهايي نيز بسيار سخت است و تنها رشد فرهنگي ميتواند در اين بين مؤثر باشد. در اطراف شهرها هم بايد حوزه راه و ترابري رسيدگي كند و بيشك اعمال جريمه براي اينگونه شركتها و كساني كه تبليغات غيرقانوني انجام ميدهند ميتواند تا حد زيادي اين معضل را برطرف كند.
چندكلمه با كانديداهاي انتخاباتي در همين ارتباط شركتها و ديگر صنفهاي خدماتي بهتر است به جاي زشت كردن چهره شهر به ارائه مطلوب خدمات خود و همچنين راهكارهاي مؤثر براي معرفي خدمات بينديشند و از دور زدن قانون پرهيز كنند. همچنين با نزديك شدن به انتخابات، كانديداهاي انتخاباتي نيز بايد توجه داشته باشند كه در و ديوار مكاني مناسب براي تبليغات نيست و از ديوارنويسي به شدت پرهيز كنند.
