دكتر يدالله جواني: در اين سخنان خوب دقت كنيد: «... لابد اين سؤال براي ملت ايران مطرح است كه چرا از روز گذشته، روز بيستم، تبليغات آغاز نشد؟ من نامزدهاي رياست جمهوري را دعوت كردم به كميسيون نظارت و با بسياري از آنها صحبت كردم. مسلماً اين توطئه بوده است، چرا توطئه؟ اولاً براي اينكه مراسم تبليغات انتخابات و خود انتخابات رياست جمهوري را به هرج و مرج بكشانند و ثانياً در انظار جهانيان نظام جمهوري اسلامي ايران را آن قدر به ابتذال بكشانند كه دنيا اين چنين قضاوت كند كه يك ملت بيضابطه، يك ملت بيقاعده، كه هر كس ميتواند خود را نامزد رياست جمهوري كند... پس از آنكه من در يك جلسه در وزارت كشور صحبت كردم، بعد از آن عده زيادي انصراف خود را اعلام كردند... مگر ممكن است [ملت ايران] به چنين آشغالهايي اجازه بدهند كه به عنوان نامزد رياست جمهوري، ايران را لكهدار كنند؟ امام مسئله اين ۱۰۶ نفر نامزد را و تأييد و رد آنها را به ملت ايران واگذار كرده بود و من به عنوان ناظر در تبليغات انتخابات ميبايست نظارت كنم. اگر چنانچه ملت ايران اجازه ميدهند، من افرادي را كه صد در صد صلاحيت ندارند حذف ميكنم، و اما افراد باقيمانده، كه اجازه تبليغات خواهند داشت، به اين معني نيست كه من يا ديگران صلاحيت آنها را صد در صد تأييد كنم.»
سخنان فوق بخشي از سخنراني جناب آقاي موسوي خوئينيها پيش از نماز جمعه تهران در تاريخ ۲۱/۱۰/۱۳۵۸ در دانشگاه تهران است.
اما داستان چه بود؟ با تصويب قانوني اساسي، راه براي برگزاري انتخابات رياست جمهوري و مجلس هموار گرديد. براي انتخابات رياست جمهوري، بيش از ۱۰۰ نفر نامزد شدند. با توجه به اينكه هنوز شوراي نگهبان طبق قانون تشكيل نشده بود، حضرت امام (ره) كار تأييد صلاحيتها را براي اولين دوره انتخابات رياست جمهوري بر عهده خود مردم گذاشتند. حضرت امام (ره) طي پيامي خطاب به ملت فرمودند: «با اينكه در اين دوره به حسب قانون اساسي مصوب از ناحيه ملت، تصديق صلاحيت رئيسجمهور و واجد بودن شرايط او به عهده اينجانب است، به واسطه بعضي مصالح و جهات لازم المراعات، از آن جمله وضع استثنايي كه كشور دارد، لازم است در اين امر مهم حياتي تأخير نشود. از طرفي، شناسايي بيش از ۱۲۰ نفر محتاج زمان طولاني است و تأخير در اين حال استثنايي به صلاح ملت و كشور نيست. به اين جهت و جهات ديگر اينجانب امر صلاحيتها و انتخاب را به ملت واگذار نمودم كه خود سرنوشت خود را تعيين كنند. در دورههاي آينده كه انشاءالله استقرار كامل حاصل شد، به حسب قانون اساسي بايد اين امر به وسيله شوراي نگهبان عمل شود و آنان هستند كه بايد تشخيص صلاحيت رئيسجمهور را به حسب موازين قانوني بدهند.» (صحيفه امام، ج۱۲، ص۱۰)
بنابراين از متن پيام امام به خوبي برداشت ميشود كه: ۱- در اولين انتخابات رياست جمهوري خود مردم تشخيص صلاحيت بدهند و انتخاب نمايند. ۲- براي دورههاي بعد احراز و تأييد صلاحيتها با شوراي نگهبان باشد.
اتفاقي در آن ايام رخ داد و آن رفتارهاي به ظاهر انقلابي ولكن بر خلاف قانون و منويات حضرت امام (ره) بود. در آستانه انتخابات براي تضمين برخورداري عادلانه نامزدها از امكانات دولتي، شوراي نگهبان تشكيل كميسيوني را با عنوان «كميسيون بازرسي بر تبليغات انتخابات» تصويب كرد. آقاي خوئينيها يكي از اعضاي اين كميسيون بود كه به تنهايي با يك نظارت فوق استصوابي و در حالي كه هيچ صلاحيتي براي اين امر نداشت، بسياري از نامزدهاي انتخابات اولين دوره رياست جمهوري را رد صلاحيت كرد. اين بخشي از اظهارات خوئينيها در سخنراني قبل از خطبههاي نماز جمعه تهران مبني بر اينكه، من افرادي را كه صد در صد صلاحيت ندارند حذف ميكنم، ناظر به همين اقدام ايشان ميباشد. جالب است كه آقاي خوئينيها در مصاحبه با ماهنامه شهروند امروز (شماره ۲۳)، ضمن اعتراف به مخالفت نمايندگان دولت و قوه قضائيه با كارش، به تهديد نامزدها براي انصراف از كانديداتوري براي انتخابات هم اشاره كرده و ميگويد: «... همه كانديداها را به وزارت كشور دعوت كردم و صحبتي مبني بر شرايط انقلاب بيان كردم و گفتم: اينطور نيست هر كس بيايد و بخواهد كانديدا شود. اين صحبت به نوعي تهديد آنان بود... خيلي سمج بودند.»
حال بايد مواضع كنوني آقاي موسوي خوئينيها و همفكرانش در جبهه مدعي اصلاحات را در قبال نظارت استصوابي شوراي نگهبان كه امري كاملاً قانوني است، با گذشته ايشان تطبيق داد.
خوئينيها در اين سالها از جمله كساني بوده كه همواره شوراي نگهبان را مورد تهاجم و تخريب قرار داده و بر اين نكته تأكيد دارد كه شوراي نگهبان حق نظارت استصوابي ندارد. اين مواضع امروزين او در حالي است كه در گذشته به تنهايي و بر اساس سلايق شخصياش، نظارت فوق استصوابي را در انتخابات اولين دوره رياست جمهوري اعمال كرده است. البته قابل ذكر است در همان دوره افرادي چون بني صدر، مسعود رجوي، كاظم سامي و احمد مدني و صادق قطبزاده از فيلتر تأييد صلاحيت او عبور كردند! حال و در آستانه انتخابات يازدهمين دوره رياست جمهوري، آقاي موسوي خوئينيها ميگويد: ما در انتخاباتي شركت ميكنيم كه آزاد باشد و نشانه آزادي در انتخابات را هم، اين ميداند كه هر كسي حتي موسوي و كروبي! بتوانند در آن نامزد رياست جمهوري شوند!
