پس از امضاي پيماننامه استراتژيك ميان افغانستان و امريكا، بسياري از كشورها مانند فرانسه، آلمان، كانادا، آلمان و حتي چين و روسيه در صدد برآمدند تا معاهدات مشابهي را با كابل امضا كنند. البته هنوز مفاد پيماننامه امضا شده ميان واشنگتن و كابل به طور كامل افشا نشده است. اين رفتار نشانگر آن است، بندهايي در اين معاهده است كه شايد با مخالفتهاي داخلي و بينالمللي بسياري روبهرو شود.
با وجود تلاش بسيار زياد دستگاه ديپلماسي كشورمان و موج مخالفتهاي داخلي، اوباما در سفري سرزده ناگهان به كابل آمد و پس از امضاي پيماننامه به كشورش بازگشت. مخالفتهاي ايران با عكسالعمل تند برخي سياسيون افغان مواجه شد. كار حتي به احضار سفير ما كشيد، اما كار از كار گذشته بود. در اين ميان حامد كرزاي، بارها و بارها به همسايگان افغانستان اطمينان داد، هرگز از خاك اين كشور خطري متوجه آنان نخواهد بود.
اين ادعايي بيش نبود. هر روز هواپيماهاي بدون سرنشين امريكايي از پايگاههايي در داخل خاك افغانستان به پرواز درآمده و اهداف مختلفي را در شمال پاكستان بمباران ميكنند. غيرنظاميان، قرباني اغلب اين بمبهايند. در موردي نيز ۲۴ سرباز پاكستاني كشته شدند؛ اتفاقي كه ماهها روابط اسلامآباد- واشنگتن را تيره و تار كرد تا جايي كه آنها مسير ترانزيت نيروهاي ناتو را بستند و به تازگي پس از دورهاي طولاني و با عذرخواهي امريكا آن را گشودند. پهپادي كه در آسمان ايران به چنگ نيروهاي جنگ الكترونيك سپاه افتاد نيز از پايگاه هوايي «شيندند» در غرب افغانستان به پرواز درآمده و به حريم هوايي كشورمان وارد شده بود. پس اطمينان خاطردادنهاي «حامد كرزاي» تنها جنبه تبليغاتي دارد. آنها تمام تلاش خود را ميكنند تا از حساسيت همسايگانشان نسبت به امضاي معاهدات رنگارنگ با كشورهاي عضو ناتو و غير آن بكاهند.
در اين وضعيت، براي همه كارشناسان ديپلماسي ما يقين حاصل شده است كه امكان پيشگيري از چنين قراردادهايي را ندارند. راه بهتر امضاي پيماننامههايي مشابه است، بهگونهاي كه كابل نسبت به تأمين حقوق امنيتي و رفع نگرانيهاي تهران، تعهداتي را فراتر از كلام و اطمينان خاطردادنهاي پي درپي بپذيرد. به تازگي وزير خارجه كشورمان خبر داده است كه «در حال مذاكره براي انعقاد توافق امنيتي ايران و افغانستان هستيم.» اين اقدام ستودني دستگاه ديپلماسي كشور بايد تمام ملاحظات پيچيده ناشي از توافقات مشابه ميان كابل و ديگر دول عضو ناتو را مدنظر قرار دهد. روابط كرزاي با تهران كمابيش دوستانه و سرشار از احترام متقابل است.
اما او يك سال ديگر براي هميشه از پست رياست جمهوري خداحافظي خواهد كرد. هيچ دليلي نيست كه رئيسجمهور بعدي، تحت تأثير فشارهاي غرب، تا همينحد از همكاري را با تهران داشته باشد. لذا لازم است آقاي صالحي دستور دهد هر چه زودتر اين توافقنامه با تمام ريزهكاريهاي لازمه آن، تنظيم و به امضاي طرفين برسد.
