علیرضا مظفری- مهمترین رویداد فرهنگی این روزهای کشورمان، نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، امروز پنج روز نخست خود را پشت سر گذاشت، حال آنکه دیروز درهای نمایشگاه به احترام عزای بانوی دو عالم، حضرت فاطمه زهرا (س) سه ساعت دیرتر باز شد. اکنون دوستداران کتاب تنها شش روز دیگر فرصت دارند تا در هوای کاغذ و نوشتار نفس تازه کنند و شاید برای یکسال ذهن خود خوراک تهیه کنند. دیروز همچنین مدیر نمایشگاه در کنفرانسی مطبوعاتی حاضر شد و به پرسشهای خبرنگاران پاسخ گفت. طبق آمار غیررسمی که در این نشست اعلام شد، امسال 15درصد بر شمار بازدیدکنندگان افزوده شده است، اما برای رقم دقیقتر باید منتظر پایان نمایشگاه بمانیم.
جان درختان در خطر!
خیابان شهید بهشتی مصلی که چند سالی است بهطور موقت مهمان کتاب است، کمکم باید خود را آماده فراموشی این جشن بزرگ سالانه کند. بهمن دری در نشست مطبوعاتی خود از چهار مکان تازه برای برگزاری این رویداد سخن گفت: تپههای عباسآباد، شهر آفتاب، مجتمع امام خمینی (ره) (نزدیک مصلی) و پرند. دری از چیتگر نیز به عنوان مکان پنجم یاد میکند، جایی که اکنون پر از درخت است و اگر قرار بر استفاده از آن به عنوان محل نمایشگاه باشد باید درختها را قطع کرد. اما دری در این باره میگوید: «این یکی از معایب این محل است و مسلماً ما هیچ محلی را برای نمایشگاه انتخاب نخواهیم کرد که معایبش بیشتر از محاسنش باشد. باید برعکس باشد. » وی از نامه به رئیسجمهور برای پیگیری این موضوع خبر میدهد و این نشان میدهد که چیتگر نیز گزینهای جدی است، احتمالاً طرفداران
پر و پا قرص طبیعت بهزودی وارد میدان شوند تا جان درختان چیتگر را نجات دهند!
حجاب، مناسب یا ایدهآل
پیش از شروع نمایشگاه بر رعایت حجاب تأکید بسیاری شده بود، دری در نشست مطبوعاتی خود بار دیگر این نکته را یادآور شد: «این نمایشگاه نمایشگاه کتاب جمهوری اسلامی ایران است و باید ضوابط قانونی نظام جمهوری اسلامی در آن رعایت شود. اگر قرار باشد ما بستری فراهم کنیم تا آنجا قوانین نظام مورد تخطی و بیتوجهی قرار گیرد، قطعاً باید با آن برخورد شود. من معتقدم نمایشگاهها باید اساساً به گونهای باشد که صرفاً یک آوردگاه فرهنگی باشد و نه اینکه کسانی بیایند پز شکل و شمایلشان را آنجا بدهند. » دری تا حدی از وضعیت حجاب امسال اعلام رضایت میکند، اما این صحبتهای او نشان میدهد که وضعیت ایدهآل نیست: «اینجا که محل عروسی نیست که بعضیها با آرایشهای وحشتناک بیایند و خودنمایی کنند! تعداد معدودی از بازدیدکنندگان هستند که من شخصاً از حجابشان راضی نیستم. البته غرفهداران و متقاضیان غرفهها نسبت به سال گذشته بیشتر رعایت پوشش را کردهاند ولی بینیاز از تذکر نیستند. برای ما رعایت حجاب و عفاف شرط اصلی است و اساساً نمایشگاه را برگزار میکنیم برای ارتقای معرفت دینی.»
هزینههای نمایشگاه چقدر است؟
موضوع جالب توجه دیگری که احتمالاً برای بسیاری جای پرسش دارد، هزینههای نمایشگاه است. دری در نشست خبری خود به این موضوع نیز برای نخستین بار اشاره میکند: «به دلیل هزینههای شناوری که نمایشگاه دارد، امکان ارائه برآوردی دقیق از این هزینهها نیست، اما میشود به چند هزینه اشاره کرد: اجاره مصلی برای 10 روز اخیر بالغ بر یک میلیارد و 200 میلیون تومان بوده است. همچنین هزینه سازههایی که به صورت موقت نصب شده است، قابل توجه است. البته ما هنوز این هزینه را پرداخت نکردهایم و در حال رایزنی با مسئولان برای پایین آوردن قیمت آن هستیم. » رئیس نمایشگاه ادامه داده است: «در سال جدید سعی شد یک صرفهجویی توأم با تدبیر صورت گیرد و ما در عین اینکه از چیزی کم نمیگذاریم، کارها را به نحو احسن هم انجام دهیم.»
چادرها، باران، بیمه
امسال نمایشگاه تفاوت دیگری با پارسال دارد و آن بر پا شدن چادرهایی است که میزبان برخی ناشران شده است. نویسنده خبرگزاری فارس این چادرها را در شدن نمایشگاه ندانسته و نوشته: « با توجه به اینکه تقریباً همه ناشران خارجی (در کنار ناشران کودک و نوجوان و آموزشی و دانشگاهی) در این چادرها مستقر شدهاند، برای مسئولان فرهنگی و مردم فرهنگ دوست کشورمان زیبنده نیست که در یک چنین رویداد بزرگ فرهنگی از میهمانان (ناشران) خارجی در چادرهایی میزبانی کنند که برای برپایی غرفههای عرضه و فروش کتاب محلهای استانداردی (در مقایسه با نمایشگاههای بینالمللی در دیگر کشورها) محسوب نمیشود. » این روزها که بهار طبیعت و کتاب قرین شدهاند به هر حال امکان بارندگی وجود دارد و این چادرها چندان نمیتوانند قابل اطمینان باشند، بخصوص که کتاب اصلاً امکان مقاومت در برابر آب ندارد. با این حال، علی اکبر تورانیان، رئیس ستاد اجرایی حوزه ناشران دانشگاهی نمایشگاه کتاب اعلام کرده است که همه کتابهای نمایشگاه بیمه هستند که در صورت خسارت دیدن ناشران به دلیل باد و باران بیمه تاوان آن را پرداخت میکند.
