به گزارش ایسنا، منوچهر متکی ـ وزیر خارجه پیشین کشورمان ـ در نشست "در امتداد انقلاب" که در دانشگاه تهران برگزار شد، اظهار کرد: عمر سلیمان جز همان شجره خبیثه مبارک است و در پشت پرده همه طراحیها و توطئهها علیه ملت فلسطین و همکاریها با رژیم صهیونیستی در سازمان امنیت ملی مصر، شخص او بود. پردهها باید بیفتد تا معلوم شود اینها چه اقداماتی علیه ملت خود و ملت فلسطین و دیگر ملتهای خاورمیانه انجام دادهاند. متکی با بیان این که اتفاقات منطقه به ظاهر از یک حادثه کوچک شروع شد، ادامه داد: آسیبشناسی حوادث، حادثهای که در تونس رخ داد و موجب بروز خشم مردم شد را یک اتفاق کوچک نمیداند بلکه حادثه رخ داده در تونس فرصتی برای باز شدن عقدهای شد که در دهها سال در این جوامع ریشه دوانده بود و تحقیرشدگی محصول آن برای مردم بود. او وجود مبانی اعتقادی را از دیگر ویژگیهای ریزشهای منطقه عنوان کرد و افزود: انجام نمازهای جماعت در روزهای نخست نشان دهنده غلبه مبانی ایدئولوژیک در منطقه است. متکی با بیان این که ویژگی حکمرانی، تمامیتخواهی است، ادامه داد: حکمرانان در ورطهای افتادهاند که حاصل آن خودکامگی بود چرا که خودکامگی همزاد حکمرانی است و نبود مراقبت موجب افتادن در این ورطه میشود. وی همچنین گفت: عنصر دیگر در خودکامگی، تداوم آن است و در کشورهایی مثل تونس، مراکش، اردن و قطر بیش از دو دهه حکمرانی واحد با رویکردهای مشخصی روز به روز بر اراده ملی در تصمیمگیریها اثر گذاشت و آنها را محدود کرد. وزیر خارجه پیشین کشورمان در ادامه اظهار کرد: در دهههای گذشته آمریکا میخواست نظامهای دموکراتیکی در برخی کشورها ایجاد کند اما انگلیسیها با آن مخالفت کردند و گفتند حکومتهای جایگزین الزاما مطلوب ما نخواهد بود و آمریکاییها نیز تسلیم این نظر شدند و بیست سال این روند ادامه داشت و حتی در بعضی کشورها که نظرات مخالفی در انتخابات از مردم بروز میکرد نتایج آن را به هم میزدند. متکی افزود: در بسیاری از این کشورها حتی ابتداییترین نمادهای دموکراتیک نیز وجود ندارد و در برخی از این کشورها زنان حق رانندگی ندارند چه رسد به رای دادن و به لحاظ اقتصادی نیز پول و درآمد محصور اراده حکمران و خانواده آنهاست. وی ادامه داد: سیستم این کشورها سیستم وابستهای بود و مردم میدیدند که هیچ نوآوری و محصول بومی که بشارت یک سیاست و اقتصاد مستقل و توام با مشارکت مردمی باشد، وجود ندارد. متکی با بیان این که فرد حکمران در این کشورها سرمست از باده غرور هیچ کس را به حساب نمیآورد، افزود: در انتخابات قبلی مجلس مصر 100 نفر از افراد مذهبی توانستند به مجلس راه یابند اما گفتند احزاب دینی اساسا حق شرکت در انتخابات را ندارند و به همین سادگی آنها را کنار گذاشتند. وزیر خارجه پیشین مصر نقش کلیدی در خاورمیانه دارد، ادامه داد: هیچ پیروزی و شکستی در جهان عرب بدون پیروزی یا شکست مصر اتفاق نمیافتد و مصر در صورت تحول کل خاورمیانه را متحول خواهد کرد. او با تاکید بر این که مصر در تحولات اجتماعی یک گام به جلو آمده است، افزود: تاثیر متقابل قیامها بر یکدیگر از دیگر ویژگیهای انقلابهای منطقه است و همین موجب به هم ریختگی غرب و آمریکا شده و خاورمیانه در حال پوستاندازی جدی است. وی خاطرنشان کرد: اگر قضایا همین جا تمام شود حداقل آثار این تحولات این خواهد بود که دیگر حکمرانان نمیتوانند به سادگی حکومت کنند و انبانهایشان را از بیتالمال پر کنند چرا که آنها ناگزیر به رعایت شفافیت در امور خواهند بود. وزیر خارجه پیشین کشومان یادآور شد: فکر میکنم آن چه مصر تاکنون نشان داده تغییرات ساختاری در سطح ملی بوده است اما ناگزیر روند انقلاب مصر بعد از تاثیرگذاری در ساختار داخلی، به سمت موضوعات منطقهیی میرود که اولین آن در رابطه با اسراییل و بعد مناسباتش با غرب و آمریکا خواهد بود. متکی همچنین گفت: فروپاشی لیبی و شخص قذافی محور همه تصمیمسازیهاست و موج وسیعی این بار با فروپاشی لیبی کل منطقه را فرا خواهد گرفت چرا که سقوط قذافی یعنی فاصلهای کوتاه تا سقوط عبدالصالح در یمن و این نشان میدهد که بقیه حکومتها نیز سرنوشت مشابهی خواهند داشت. وی تاکید کرد: در پیگیریهای بینالمللی نسبت به موضوع اجیر کردن مزدوران دیگر کشورها برای به خاک و خون کشیدن مردم لیبی باید اقدام شود و با تشکیل دادگاههای صحرایی زهر چشمی به این مزدوران که در امور لیبی دخالت میکنند و عوامل کشتار در این کشورند نشان داده شود و از ادامه این روند جلوگیری شود. این دیپلمات پیشین کشورمان خاطرنشان کرد: غرب در یک تناقض گیر کرده است و هرگونه دخالتی بیحساب از سوی غرب، سرنوشت آنها را به شدت دشوار خواهد کرد. متکی در پاسخ به سوالی در مورد فقدان رهبری در کشورهای منطقه اظهار کرد: اتفاقاتی در این کشورها در حال روی دادن است و آن این که با وجود فقدان رهبری، عملکردها واحد شده و هوشیاریها به هم نزدیکتر شدهاند. وزیر خارجه پیشین کشورمان با بیان این که باید به ساختار جوامع نیز توجه کنیم، گفت: یکی از رسالتهای انقلاب این است که مجموعه شگردها، تکها و پاتکهایی را که از قبل انقلاب و بعد آن به دست آورده است به صورت مدون طراحی کرده و اینها را به عنوان کمکی در اختیار مردم دیگر کشورها قرار دهند چرا که با استراتژیهای مناسب مبتنی بر شناخت فتنهها میتوان تا حدودی فقدان رهبری را جبران کرد. او نقش زنان در شکلگیری و پیروزی انقلابها را کلیدی خواند و افزود: زن مهمترین عنصر ستون جامعه یعنی خانواده است و در حرکتهای اخیر به ویژه در کشور بحرین نقش زنان بسیار برجسته است. متکی همچنین با خوب ارزیابی کردن عملکرد رسانههای داخلی افزود: رسانههای غربی سیاستهای کشورشان را پیگیری میکنند و اگر اخبار آنها را پیگیری کنیم به خوبی فراز و نشیبها و آهنگهای متفاوت سیاستهای آنها قابل مشاهده است. وی ادامه داد: در روزهای ابتدایی حوادث منطقه اشخاصی چون مولر سعی داشتند وانمود کنند که اتفاقات خاورمیانه ربطی به ایران ندارد و اینها تنها ناشی از مطالبات اقتصادی و ... است؛ اما بعدها که ایران موضوع دخالت آمریکا در کشورهای منطقه را مطرح کرد این حرف زمینه خود را در بین ملتها باز کرد و وجهه آمریکا را در بین آنها زیر سوال برد، پس از این بود که به یک باره مولر، گیتس و کلینتون در مصاحبههای خود اعلام کردند که ایران در منطقه دخالت دارد. او همچنین طرح خاورمیانه بزرگ را تمام شده و آن را طرحی برای مشغول کردن منطقه و حفظ اسراییل عنوان کرد و افزود: اینها بازیهایی بود که موج اخیر منطقه، طومار همه آنها را در هم خواهد پیچید و رژیم صهیونیستی اکنون در یک شرایط احتضار نظارهگر تحولات منطقه است و خاورمیانه جدید مبتنی بر اراده مردم، استقلالخواهی، نفی دخالت بیگانه و تحولی اساسی در رابطه با غرب ایجاد خواهد شد. متکی همچنین با مشترک خواندن چارچوب خواستههای کشورهای منطقه گفت: یک شعار واحد در بین آنها وجود دارد و آن شعار "الشب یرید اسقاط النظام" است و شعارهای اسلامی آرام آرام در حال بروز است اما آمریکا به هر حال سعی در کمرنگ کردن این انقلابها و سوار شدن بر امواج آنهاست تا بتواند آب از جوی رفته را برگرداند. او خاطرنشان کرد: آمریکا و غرب با این تحولات نمیتوانند سازش کنند اما تمام سعی خود را میکنند تا حد مقدور دخالتهای خود را حفظ کنند و اکنون نیز غربیها در بسیاری از منافذ حضور جدی دارند. وزیر خارجه پیشین کشورمان در پاسخ به سوال دیگری اظهار کرد: معتقدم حوادث منطقه در نحوه حکمرانی کشورهای جهان سوم به طور عام و منطقه به طور خاص و در کشورهایی آسیای مرکزی و قفقاز تاثیر غیرمستقیم خواهد داشت. وی در پایان با بیان این که هیچ کس حتی سازمانهای امنیتی و اطلاعاتی این تحولات را پیشبینی نکرده بودند، خاطرنشان کرد: با مطالعات معمولی نمیتوانند آینده این انقلابها را پیشبینی کنند و این بهمنی است که از قله راه افتاده و تا دامنه ادامه خواهد داشت.
