میخ رسانه‌‌ای دوحه بر تابوت تشکیلات خودگردان

انتشار اسناد مربوط به مذاکرات محرمانه تشکیلات خودگردان و رژیم صهیونیستی درباره مذاکرات سازش به یکی از موضوعات خبرساز تبدیل شده است. این اسناد شامل 270 برگه ملاحظه، 130 صورت جلسه محرمانه، بیش از 270 پیام الکترونیکی داخلی میان کادر مذاکرات، 64 پیش‌نویس توافق میان طرفین و 50 نقشه است. در بیشتر این جلسات مذاکره‌کنندگان از زبان انگلیسی استفاده می‌کردند و بیشتر اسناد نیز به زبان انگلیسی است. الجزیره، افشای این اسناد را بزرگ‌ترین درز اسناد محرمانه مربوط به اختلافات اسرائیل و فلسطینی‌ها توصیف کرده است. این اسناد شامل تقریباً ۱۷۰۰ پرونده است و 11 سال، از سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۰ را در بر می‌گیرد.انتشار این اسناد محرمانه که بزرگ‌ترین افشاگری در نوع خود در تاریخ منازعه فلسطینی- صهیونیستی به شمار می‌رود از حجم امتیازدهی‌های بیهوده مذاکره‌کننده فلسطینی به دشمن صهیونیستی پرده بر می‌دارد. طبق این اسناد، تشکیلات خودگردان فلسطین باقی‌ماندن شهرک‌های صهیونیستی واقع در قدس شرقی را نه تنها رد نکرده است بلکه آن را منفعتی مشترک میان اسرائیل و تشکیلات خودگردان دانسته است. چنانکه احمد قریع رئیس تیم مذاکره‌کننده فلسطینی وقت تشکیلات خودگردان در پانزدهم ژوئیه به کاندولیزا رایس وزیر سابق امور خارجه امریکا ابلاغ کرد که تشکیلات فتح در مورد همه شهرک‌های قدس به استثنای جبل ابوغنیم امتیاز داد که در تاریخ مذاکرات فتح با اسرائیل بی‌سابقه بود. همچنین این اسناد فاش می‌سازد که طرف مذاکره‌کننده فلسطینی فقط به بازگشت سالیانه 10 هزار آواره فلسطینی به سرزمین خود آن هم به مدت 10 سال اکتفا کرد که در آن صورت مجموعاً 100 هزار آواره فلسطینی طی 10 سال به فلسطین اشغالی بر می‌گردند؛ حال آنکه تعداد آوارگان فلسطینی در جهان به بیش از پنج میلیون نفر می‌رسد. همچنین طبق این اسناد، محمود عباس بازگشت پنج میلیون آواره فلسطینی را غیرمنطقی خوانده و گفته است که حتی بازگشت یک میلیون آواره فلسطینی می‌تواند به نابودی اسرائیل منجر شود.
اما سؤال‌های مهمی که در این زمینه وجود دارد این است که چرا الجزیره اقدام به این افشاگری کرده است؟ دوم اینکه انتشار این اسناد چه آثار و تبعاتی را در صحنه فلسطین ایجاد می‌کند؟ و سوم اینکه چرا با وجود اعطای چنین امتیازات گسترده‌‌ای از سوی تشکیلات خودگردان، مذاکرات دو طرف به شکست انجامیده و موجب بن‌بست در روند سازش شده است؟ در پاسخ به سؤال اول باید گفت که دو احتمال در این خصوص مطرح است؛ نخست اینکه این اقدام به تأسی از اقدام ویکی‌لیکس در جهت جذب مخاطب و تقویت جایگاه رسانه‌ای الجزیره صورت گرفته باشد، دوم اینکه این افشاگری نتیجه بروز اختلاف و اصطکاک در مواضع قطر و تشکیلات خودگردان باشد که به این شکل تجلی یافته است. حتی برخی اقدام الجزیره را بازتاب شکاف در داخل تشکیلات خودگردان می‌‌دانند که در دو جناح محمود عباس و محمد دحلان بروز کرده و قطری‌ها برای کنار زدن جناح عباس از طریق الجزیره دست به اقدام زده‌اند. در پاسخ به سؤال دوم باید گفت که این افشاگری مسئولان تشکیلات خودگردان را از تضعیف موقعیت خود در میان مردم فلسطین به وحشت انداخته و موجب تناقض‌گویی آنها شده است، به گونه‌ای که محمود عباس از یکسو گفته است که محتوای این اسناد را قبلاً با رهبران عرب در میان گذاشته بود و بدین ترتیب صحت و اعتبار آن را تأیید کرده اما از دیگر سو گفته است که این اسناد پیشنهادهای طرف اسرائیلی را به طرف فلسطینی آشکار می‌کند و نقشه‌های موجود درباره جابجایی سرزمینی، از سوی اسرائیل تهیه شده است. اما در پاسخ به سؤال سوم نیز می‌توان گفت که رژیم صهیونیستی در سال 2008 یعنی در آخرین سال ریاست جمهوری جورج بوش و هنگامی که چنین امتیازات کلانی از سوی تشکیلات خودگردان مطرح شده، برای رهایی از فشارهای داخلی و خارجی به انتخابات زودهنگام روی آورد و در حالی که تزیپی لیونی رئیس حزب کادیما یک کرسی بیش از لیکود در پارلمان به‌دست آورد اما به طور شگفت‌انگیز نتانیاهو برای احراز پیست نخست وزیری معرفی شد که اکنون با انتشار این اسناد مشخص می‌شود اگر به فرض لیونی نخست وزیر می‌شد مجبور بود توافقات قبلی با تشکیلات خودگردان را پیگیری کند، حال آنکه رژیم صهیونیستی به اجماع داخلی درباره این توافقات نرسیده است و این از دیگر شاخص‌هایی است که نشان می‌دهد شکست مذاکرات سازش در توسعه‌طلبی‌های این رژیم و امتیاز دهی‌های تشکیلات خودگردان ریشه دارد.