منو بکش ولی خوشگلش کن

شکل و شمایل ماشین‌هایشان با آن چیزی که ما از خودروهای داخل و خارج می‌شناسیم، بسیار متفاوت است. سرشان درد می‌کند برای تغییر دادن ظاهر ماشین. به هر نحو پول بی زبان را به پای رینگ و لاستیک و هزار چیز دیگر می‌ریزند که به عشق خود که همان ماشین بازی است، برسند. ماشین بازی برایشان نوعی سرگرمی است. از محمود که از میدان شوش آمده و تنها به دنبال چند بر چسب برای پشت ماشینش است گرفته تا مهدی که از خیابان ایران زمین برای خرید سیستم صوتی 4 میلیونی برای خودرو 39 میلیونیش، درد مشترکی دارند و آن «عشق ماشین» است. اگر سری به خیابان ایران زمین شهرک غرب زده باشید به این نتیجه خواهید رسید که تیونینگ‌بازها هر ازچند گاهی به این عرصه پرهیاهو پای می‌گذارند و با افتخار بلاهایی را که بر سراتومبیل خود آورده‌اند به رخ دیگران می‌کشند. امروز ماشین بازی جوانان مختص به این خیابان نیست و شما به راحتی هر چه تمام‌تر می‌توانید در هر کوچه‌ای رد تیونینگ را پیدا کنید و نقشه‌ای تازه برای خودروی خود بکشید، البته اگر مشکلی به نام بیمه بدنه، کارت سوخت و چندین و چند چیز دیگر نداشته باشید و هر روز به دنبال شمارش تاریخ برای رسیدن به ابتدای برج نباشید. به هر حال تیونینگ تفریحی است برای جوانانی که درد مادیات ندارند و برای رسیدن به خواسته خود از پاپی یا مامی پول می‌گیرند و‌... هر چند نمی‌توان آن بخش از جوانان پایین شهر را نادیده گرفت که با قسطی برداشتن جنس‌ها برای خود ماشین بازی می‌کنند با این تفاوت که هیچ گاه نمی‌توانند مانند همسن و سالان خود در آن سوی تهران دود گرفته ریسک کنند و برای این به اصطلاح تفریح بودجه‌ای اختصاص دهند.عشق اسپرت‌هاهمه ما به خاطر داریم پیکان جوانان‌هایی که لاستیک مارشال یا دور سفیدشان روزگاری تهران و دیگر شهرها را به تسخیر خود در آورده بود و هرکس این مدل ماشین را داشت انگار زمین و زمان را به او داده بودند. اما آن زمان گذشته و تنوع خودرویی چنان زیاد شده که اگر کسی باز این ماشین را سوار شود به او لقب «جواد تایتانیک» را می‌دهند. محسن یکی از تیونینگ کارهای خیابان پیروزی که چیزی حدود 8 سال تخصص در زمینه طرح دهی ماشین و زیبا کردن آن را برای خود کوله کرده می‌گوید: «این روزها بیشتر از اینکه افراد به فکر رنگ و رینگ باشن یه جورایی دنبال تغییر موتور ماشینشون هستن. برای مثال خیلی‌ها دوست دارن موتور مزدا یا فورد رو روی ماشینشون بذارن که این تغییر برای ماشینی مثل پراید یک تا یک و نیم میلیون هزینه می‌بره و همین کار برای پژو 206، دو تومن آب می‌خوره.» محسن که سری در بازار موتور هم دارد از قیمت‌های انواع موتورها سخن به میان می‌آورد: «قیمت موتورها چندان با هم فرق نمی‌کنه بلکه تنها چیزی که تو این تغییر مهمه نوع ماشینه و کاری که باید روش انجام بشه. چند وقت پیش یکی اومده بود و می‌خواست روی فولوکس موتور مزدا بندازه. برای من خیلی جالب بود نمی‌دونم چه فکری کرده بود که میشه این کارو انجام داد. ولی به هر صورت ماشین قشنگی جمع کرده بود و سیستم خوبی روش گذاشته بود. رنگشم نوک مدادی بود. من تا به حال یه ماشین قدیمی به این قشنگی ندیده بودم هر چند که دیگه صاحبش داشت توهم می‌زد و می‌خواست موتورش رو هم بترکونه و چیز جدیدی ازش دربیاره .»ارتقا یا دستکاری ناشیانهتنظیم خودرو یا تیونینگ Tuningروشی است برای ارتقای سطح عملکرد ماشین با حذف‌، اضافه و جایگزینی چند قطعه داخلی یا حتی دستکاری بدنه و چرخ‌‌های اتومبیل که همگی بنا بر سفارش مشتری و در خارج از شرکت خودروساز و توسط متخصصین این امر انجام می‌‌گیرد‌.می‌‌توان گفت اولین تیونینگ‌‌ها با شروع عصر تولید انبوه خودرو‌های شخصی صورت گرفت و همپای پیشرفت صنعت اتومبیل صنعت و هنر تیونینگ جلو آمده و برای راضی نگه داشتن ذائقه مشتریان خود همیشه چند قدمی پیشاپیش خودروسازان حرکت نموده است. اولین تیونینگ کار‌های تاریخ را می‌‌توان مهندسان جوانی دانست که وقت خود را روی ارتقای عملکرد موتور خودرو و مکانیک آن خرج کردند و بنا به دلایلی اکتشافات و ابداعات آنها توسط خودروساز‌‌ها مورد استفاده قرار نگرفت که شاید مهمترین دلیل این امر هزینه زیاد تیونینگ بر قیمت تمام شده خودرو بود که امکان از دست رفتن بازار فروش ماشین را بالا می‌‌برد. اما تیونینگ کارها به طور معمول روی چند قسمت اتومبیل کار می‌‌کنند که می‌‌شود به مواردی مانند سیستم صوتی ماشین که در کشور ما هم مشتریان پروپا قرصی دارد و شامل نصب انواع آمپلی فایر‌، ساب‌ووفر در انواع و اقسام مختلف به منظور کسب حداکثر خروجی صدا و بازی با دینامیک صدای خروجی جهت به اوج رساندن هیجان ناشی از آهنگ‌های پرحرارت اسپرت است که بالطبع نمی‌‌شود انتظار داشت تمامی کسانی که در حال شنیدن این نوع موسیقی با چنین حدی از قدرت صدا و دسیبل‌های بالا هستند از آن راضی باشند و خودخواهی راننده اتومبیل و عدم رعایت حقوق دیگر شهروندان باعث توقیف و ضبط خودرو شده و ممکن است تمامی هزینه‌ای که برای ارتقای سیستم صوتی ماشین خرج شده در یک آن از بین برود‌. نمونه دیگر تیونینگ که مانند سیستم صوتی بیشتر روی مسائل جانبی خودرو کار می‌‌کند، تغییر تو دوزی و شکل و فرم صندلی‌‌های اتومبیل است. بعضی از علاقه‌مندان به مسابقات اتومبیلرانی صندلی ماشین خود را با صندلی‌های خاص ماشین‌های فرمول یک عوض می‌‌کنند و با تعویض رول یا فرمان خودرو و عقب‌دادن صندلی راننده، فضای درونی ماشین‌های مسابقه‌ای را برای خود تداعی می‌‌کنند‌. تغییرات روی بدنه و لاستیک خودرو هم به طور عموم شامل اضافه کردن بالک‌هایی روی ماشین، تغییر رنگ و اندازه چراغ‌های اتومبیل و تعویض لاستیک‌های معمول ماشین با لاستیک‌های پهن است که اینها به همراه نقاشی‌هایی روی بدنه خودرو و رینگ‌های متنوع و اسپرت همراه می‌‌شود‌.رینگ و لاستیک پایه ثابت تیونینگشاید یکی از مهمترین بخش‌های تزئین ماشین مربوط به انتخاب رینگ و لاستیک باشد. تیونینگ بازها می‌گویند رینگ و لاستیک به ماشین جلای خاصی می‌دهد و آن را به نوعی با ابهت می‌کند. برای یک رینگ و لاستیک معمولی که هم شکل و قیافه داشته باشد و هم کارایی حداقل باید بین 800 تا یک و دویست هزینه کرد. در غیر این صورت اگر تمایل به بالاتر رفتن کیفیت و کمیت باشد باید چیزی در حدود 4 میلیون پول خرج کرد. ولی وای بر آنهایی که ندانسته رینگ و لاستیک پهن انتخاب می‌کنند و با دست خود گور جعبه فرمان را کنده و از گارانتی بی بهره می‌شوند! به هر حال ماشین بازی عشق است و خیلی‌ها برای این عشق پول‌های بسیاری صرف می‌کنند. یک مثل قدیمی می‌گوید:« آن سرمایه‌ای که از زیرش باد رد می‌شود، سرمایه نیست» شاید برای جوانان تیونینگ باز جالب نباشد ولی این یک حقیقت است پولی را که برای زیبایی خودرو خود خرج کرده‌اند دیگر بازگشتی ندارد و نمی‌توان توقع داشت که از آن برای آینده خود استفاده کنند. اما سؤالی که پیش روی جوانانی که پول را صرف این علاقه زودگذر خود می‌کنند این است که در شرایطی که بحران بیکاری در جامعه بیداد می‌کند و بسیاری از آنها نیز در این بحران دست و پا می‌زنند چگونه دلشان می‌آید چنین سرمایه‌ای را از جیب پدر خارج کنند و برای عشق چند روزه خود هزینه کنند؟ آیا بهتر نبود به جای این همه ناز و تنعم برای خود به فکر کاری بودند و این سرمایه را در آن راه هزینه می‌کردند. در همین زمینه جعفر که پراید نقره‌ای ساده‌ای دارد و به میدان توپخانه آمده تا باندهای قطع شده‌اش را وصل کند، می‌گوید: تنوع خوب است ولی باید دید چه بهایی را برای آن پرداخت می‌کنیم و چگونه سرمایه وجودی خود را پای آن می‌گذاریم. بعضی از مواقع عشق به ماشین همچون جنونی می‌شود که فرد را برای زیباتر کردنش به هر راهی می‌کشد برای مثال چند سال پیش ما یک فامیل داشتیم که پیکان بژی داشت. عشقش این بود که رویش لاستیک مارشال بیندازد. اما دستش تنگ بود نمی‌توانست این کار را بکند. یک بار طلاهای زنش را برداشت و برد برای فروش و با پول آن چهار حلقه لاستیک دور سفید خرید. از آن روز به بعد دیگر آن زندگی حالت قبلی خود را نداشت و تنها چیزی که در آن دیده می‌شد، مشاجره بود و دعوا و بی‌مهری... به هر حال اعتیاد به هر چیز بد است و باید حد اعتدال را رعایت کرد. این ماشینو تنها نذاراحمد، ساکن نارمک است و عشق ماشین. سبیل‌هایش تا لب چانه‌اش پایین آمده و موهای فشنش پشت شیشه نیمه مات خودرو به او حالتی خشن داده است. صدای زیر باندهایش به راحتی از پس پنجره‌های بسته به گوش می‌رسد و می‌توان فهمید این آهنگ محصولی داخلی است یا خارجی. کمی صندلیش را عقب داده و فنرهای پرشیایش را خوابانده تا ماشین سیاه رنگش به قول گفتنی بیشتر درچشم باشد. اگزوز مگسی نصب کرده و به عبارتی تا توانسته به خود حال داده است. می گوید:« من از بچگی عشق ماشین بودم و دوست داشتم تا ماشینم رو حسابی سر و دست بکشم. الان خدا رو شکر تو چراغ برق برای خودم یه مغازه دارم و با درآمدی که دارم هر از چند گاهی یه تغییری تو ماشینم ایجاد می‌کنم. اگر سیستم صوتی جدیدی بیاد می‌بندم و اگه هم لازم باشه مجوزهای لازم رو برای تغییر رنگ ماشینم می‌گیرم. به هر حال عشقه دیگه کاریش هم نمیشه کرد‌». وی در پاسخ به این سؤال که «می‌تونی این ماشین رو تو خیابون پارک کنی و بری سر خونه زندگیت؟» جواب می‌دهد «‌ای بابا این همه هزینه کردیم که آقا دزده بیاد یه دقیقه‌ای همشو جارو کنه بره؟ نه بابا! پارکینگ یکی از همسایه‌ها رو کرایه کردم و هرشب کنار ماشین رفیقم پارکش می‌کنم. این ماشین‌ها رو که نمیشه تو خیابون پارک کرد». بازار دابس و دوبس فقط توپخونهقطعاً پایتان به میدان امام خمینی(ره) یا همان توپخانه سابق باز شده و انواع و اقسام مغازه‌هایی که سیستم‌های صوتی ارائه می‌کنند را دیده اید.در این میدان به راحتی می‌توان صدای «دابس و دوبس» ماشین‌هایی را شنید که برای نصب سیستم صوتی آمده‌اند. مارک‌های متفاوت، انواع ساب و آمپیلی فایر را می‌توان در این محدوده روی ماشین نصب کرد و حتی می‌توان صندلی‌های عقب ماشین را کند و تا دل می‌خواهد و جیب می‌گذارد رویش سیستم سوار کرد.کامران یکی از جوانانی که با پراید خود برای نصب سیستم صوتی به این بازار پا گذاشته می‌گوید: «تو محله اتابک همه دوست دارن یه جورایی صدای «گوم گوم» ساب از ماشینشون بیرون بیاد. من تازه یه هفته‌ای هست ماشینم رو تحویل گرفتم و می‌خوام حسابی بهش برسم تا رفیقام حالشو ببرن .» در حالی که مهدی با آب و تاب از ماشین و سیستم یک میلیونی در حال نصب روی خودرو تعریف می‌کرد، یاسر یکی از نصاب‌ها که سخت مشغول کار است، می‌گوید:«برای سیستم صوتی انواع و اقسام هزینه‌ها میشه. گاهی برای داشتن صدای بهتر، افراد 9 تا 10 میلیون هزینه می‌کنن که گاهاً این پولی که برای سیستم خرج می‌شود از خود خودرو ارزشمند‌تر است. به هر حال عشق است و بچه‌هایی که اینجا میان برای این کار‌، تیریپ شخصیتی خاص خودشونو دارن.» وسرش را کمی بالا می‌آورد و ادامه می‌دهد: «فقط پول دادن برای سیستم که خوب است. برخی به دنبال ارتقای موتور هستن برای همین موتور را پیش مکانیک می‌برن و با پرداختی در حدود 500 هزار تومن موتور رو تقویت می‌کنن، سرسیلندر را ‌تراش میدن، سر سوپاپ‌ها و‌... رو عوض می‌کنن که اگر کل این قیمت‌ها را محاسبه کنیم به این نتیجه می‌رسیم که پول‌های سر سام آوری برای تزئین ماشین صرف میشه. اگر به طور کلی بخواهیم به این پدیده نگاه کنیم از نظر من کار جالبی نیست ولی از اونجایی که نون ما از این راه در میاد نمی‌تونم به طور قطع بگم جوان‌ها پول خودشان را صرف اینگونه موارد نکنن .»