اکبر ناظمی که در دنیای عکاسی هنرمند شناخته شدهای است، به تازگی انیمیشنی به نام پرواز ساخته است. وی سال 57 وقتی در آلمان مشغول تحصیل بود، خبر تظاهرات مردم ایران را از تلویزیونهای آن طرف آب شنید و دوربین به دست به ایران میآید. حاصل کارش شد 4000 قطعه عکس از انقلاب ایران. اکبر ناظمی، سال 67 از ایران مهاجرت میکند و حالا بعد از 17 سال در ایران دوباره حضور حرفهای پیدا کرده است. او این اواخرعکسهایش را در نگارخانه بهزاد به نمایش گذاشت و قصد دارد تا مقدمات کارگردانی دو فیلم سینمایی را فراهم کند. انیمیشن کوتاه «پرواز» ساخته این هنرمند در سینمایهای امریکا به نمایش درآمده است. با او درباره این انیمیشن گفتوگو کردهایم.
چه شد که بعد از سالها فعالیت حرفهای در دنیای عکاسی به ساختن انیمیشن روی آوردید؟
در واقع اصلاً رشته اصلیای که من در دانشگاه وین خواندم گرافیک و تصویرسازی است و از همان زمان کارهای گرافیکی زیادی روی عکس و نگاتیو انجام دادم. وقتی تصمیم گرفتم انیمیشن بسازم به نظرم چیز عجیب و غریبی نیامد که نتوانم انجامش دهم. الان هم که دنیا یک دنیای عجیب و غریبی است، به فکرم رسید چرا از آن طرحهای سادهای که 30سال پیش کار کردم برای ساختن انیمیشن استفاده نکنم چون هم خیلی ساده بودند و هم خیلی فانتزی و جذاب. یک روز انگشتم را توی جوهر زدم و گذاشتم روی کاغذ و بعد برایش بال گذاشتم و دو تا پا کشیدم دیدم شد یک پرنده ساده.
داستان کار را از کجا آوردید؟
بعد از اینکه این پرنده را ساختم به این فکر کردم که این پرنده کجاها میتواند برود و چه بلاهایی میتواند سرش بیاید. چون با این پرنده خیلی میشود بازی کرد. دیدم این پرنده میتواند آرزوهای زیادی داشته باشد. یکی از این آرزوها را نوشتیم و این شد داستان فیلم.
داستان این انیمیشن کوتاه هم پرداختن به موضوع صلح و آزادی است.
تکنیک این انیمیشن چیست؟
در دنیای 3d و انیمیشن دیجیتالی دیدم که چه کار ساده و خوبی میشود اگر انیمیشنی را مثل گذشته با کاغذ کارکرد چون این تکنیک در حال منسوخ شدن است. به همین خاطر در ساخت این فیلم کوتاه، از تکنیکهای ساده گرافیکی دستی به وسیله اثر انگشت، خطوط ساده و در فضای سیاه و سفید استفاده کردم و تلاشم بر این بود تا علاوه بر نوآوری در تکنیک، اثری با محتوای جهانی خلق کنم. قابلیت تکنیکی این انیمیشن به صورتی است که به راحتی میتوان مفاهیم پیچیده را در قالبی ساده و همه فهم به مخاطب انتقال داد.
چه شد که این فیلم در سینماهای امریکا به نمایش در آمد؟
این فیلم در چهارده جشنواره حضور داشته است. دو سال پیش یک فیلم کوتاه ساختم که در فستیوال میامی جایزه ویژه هئیت داوران را گرفت. معمولاً دستاندرکاران جشنواره به برگزیدگان میگویند اگر کار دیگری هم دارید برای دوره بعد بفرستید، من هم این انیمیشن را فرستادم و خیلی از کار استقبال کردند. از آن طریق فستیوال فیلم سیاتل که 27 سال سابقه دارد هم طی مکاتبهای با من خواهان شرکت این فیلم در جشنواره سیاتل شد و من هم کار را فرستادم که جز پنج انیمیشن برگزیده این جشنواره شد از میان شش هزار فیلم. در همین حال انجمن فرهنگ هنری سینمای بوستون با من تماس گرفت که ما میخواهیم این فیلم را قبل از نمایش فیلمهای بلند سینمای جهان در مجموعه سینمایی کرنر تئاتر به مدت یک ماه، برای مخاطبان نمایش بدهیم. من هم موافقت کردم.
آیا برای این پخش به شما پولی هم دادند و فکر میکنید که چند نفر این کار را دیدهاند؟
نه، من که هیچ پولی از این بابت نگرفتم. مهم برای من نمایش یک فیلم ایرانی بود برای مخاطبان امریکایی. البته این را باید بگویم نه فقط برای کار من بلکه برای فیلمسازان بزرگ کشورمان هم اگر در سینماهای امریکا نمایش داشته باشند، پولی پرداخت نمیشود.
درخصوص میزان مخاطب هم باید بگویم که این مرکز سینمایی که قدمت 75 سالی دارد، ماهانه حداقل 16000 تماشاگر ثابت از میان 25000 عضو خود دارد.
برای پخش در جشنوارههای داخلی تصمیمی گرفتهاید؟
بله، برای پخش در جشنواره دوسالانه پویا نمایی تهران آن را به دفتر جشنواره فرستادم.
قصد ساخت انیمیشن در ایران را دارید؟
اگر منابع مالی اجازه بدهد حتماً، من این فیلم را برای چند نفر از دست اندرکاران انیمیشن پخش کردم که در این بین حوزه هنری از تکنیک کار خیلی خوشش آمد و قرار شده است که با همین تکنیک موضوعات اجتماعی را در 13 قسمت تهیه کنیم که هنوز قطعی نشده است.
