در فرخنده شب عید قربان، چهرههای فرهنگی، علمی و هنری کشور در سالن همایشهای صدا و سیما همنشین شدند تا نام 23 چهره ماندگار سال 89 را بشنوند و به پاس یک عمر فعالیت مؤثر آنان، قدردانشان باشند. در این میان، 9 مرد و یک زن فرهنگی-هنری، چهره ماندگار حوزههای خود معرفی شدند تا ایرانیان برای همیشه نامهای مجید انتظامی، علیرضا افتخاری، مسعود جعفریجوزانی، ژاله علو، محمد سلحشور، عباس اخوین، علی شیخ السلامی، جعفر مهراد و محمد دبیر را به خاطر بسپارند.
ماندگاران فرهنگی و هنری
غروب 27 آبانماه 89، چهرههای ماندگار ایران را دور هم جمع کرد. در میان این چهرهها، مجید انتظامی با سابقهای درخشان در ساخت موسیقی، از جای خود برخاست، به جایگاه رفت و نشان «چهرههای ماندگار» را از دستان پدرش که پیشتر چهره ماندگار شناخته شده بود دریافت کرد. مردم ایران، انتظامی پسر را با موسیقیهای خوب برای فیلمهای ماندگار میشناسند. بسیاری از ایرانیان، موسیقی فیلمهایی مثل «از کرخه تا راین» و «بوی پیراهن یوسف» را بدون یادآوری با دهان زمزمه میکنند و با هر بار شنیدن موسیقی فیلمهایی چون «دوئل»، «مریم مقدس» و «روز واقعه»، عمیقاً تحت تأثیر قرار میگیرند. حالا شاید دریافت جایزه «چهره ماندگار» برای مردی مثل «مجید انتظامی» تنها تأییدی قدردانانه به این همه خاطره و یاد ماندگار موسیقیهای او باشد.
دیگر مرد ماندگار فرهنگی و هنری، علیرضا افتخاری است؛ خوانندهای پرکار که به بسیاری از عرصههای موسیقی وارد شده و در آن اثری تولید کرده است. افتخاری 52 ساله برای عموم و خصوص مردم ایران غریبه نیست. آثار او توان جلب رضایت بیشتر اقشار جامعه را داشته است. البته ماجراهای سیاسی سال 88 و ثابتقدمی او در طرح دیدگاههایش نیز در دریافت این جایزه بیتأثیر نبوده است. با این همه افتخاری چه با اظهارنظرهای سیاسیاش و چه بدون آنها، چهره ماندگار عرصه موسیقی ایران است و قطعاً ماندگاریای که تاریخ گواهش باشد، کتمانشدنی نیست.
در حوزه سینما نیز کارگردان «شیر سنگی» چهره ماندگار سال 89 شد. عرق ملی او به تنهایی برای ماندگار بودنش در تاریخ ایران کافی است و گواه این عرق ملی، بازتاب عشق و غیرت ایلیاتیهایی است که در «شیر سنگی» میجنگند و جلوی دشمن انگلیسی میایستند. «مسعود جعفریجوزانی» با ساخت مجموعه درخشان «در چشم باد» تاریخ ایران را دلچسب، جانگداز و تأثیرگذار روایت کرد تا مخاطبان سریالش، بسیار پیشتر از برگزارکنندگان همایش چهرههای ماندگار نام او را در ذهن خود ماندگار کنند.
همایش چهرههای ماندگار، به صدای دلنشین مادری مهر «ماندگاری» زد که مردم هیچگاه آن را از خاطر نمیبرند. صدای «ژاله علو» در «خاله لیلا»ی «روزی روزگاری» یادآور شیرزنان ایرانی بود. حالا همایش چهرههای ماندگار به «علو» 83 ساله ادای احترام کرد.
هنر خوشنویسی نیز مردان ماندگار خود را شناخت. «عباس اخوین» و «محمد سلحشور» در حالی چهرههای ماندگار هنر خوشنویسی شناخته شدند که هر طالب هنر خوشنویسی بر استادی آنان گواهی میدهد. اخوین از 1359، رسماً به درجه استادی در رشته خود رسیده است. او در این حوزه، صاحب تألیفاتی است و شاگردانی بسیار در رشته نستعلیق پرورده است. او نه تنها در ایران که در کشورهای مسلمان منطقه نیز صاحب آوازه و شهرت است. این توصیفات درباره محمد سلحشور نیز صادق است. مشتاقان هنر خوشنویسی با آثار این خطاط مصحف شریف در نمایشگاههای مختلف آشنا شدهاند.
دکتر «علی شیخالاسلامی» چهره ماندگار ادبی کشور است. او آثاری چون «الغدیر» و «زندگینامه حضرت زهرا و حضرت خدیجه» را ترجمه کرده است.
«محمد دبیرمقدم» دیگر برگزیده رشته ادبی این دوره از همایش چهرههای ماندگار است. این زبانشناس و استاد دانشگاه، پیشتر از این جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در سال 79 را از آن خود کرده است. او علاوه بر تألیفاتش، مقالات متعدد و تجربه سخنرانیهای داخلی و خارجی در حوزه زبانشناسی دارد.
اما رشته کتابداری نیز نام «جعفر مهراد» را به عنوان «چهره ماندگار» شناخت. او از اعضای مؤثر ستاد انقلاب فرهنگی بوده است.
دیگر برگزیدگان
در رشتههای دیگر نیز، نام بزرگانی چون دکتر باقر لاریجانی (پزشکی)، جواد صالحی (مهندسی برق)، دکتر فرامرز رفیعپور (جامعهشناسی)، دکتر محمدرضا مخبر (دامپزشکی)، دکتر محمد فرهادی (پزشکی)، دکتر علیرضا مدقالچی (ریاضیات)، دکتر علیرضا رهایی (مهندسی عمران)، دکتر رضا شعبانی (تاریخ)، دکتر محمود گلابچی (مهندسی راه و ساختمان)، دکتر سیدعبدالله محمودیان (ریاضیات)، دکتر محمدمهدی علیشاهی (مهندسی مکانیک)، دکتر منصور فلامکی (معماری)، دکتر محمد لنگهاوزن (فلسفه) و دکتر محمدعلی مولوی (ژنتیک) به عنوان چهرههای ماندگار ایران مطرح شد.
ماندگاری معنوی
خبرگزاری برنا خبر داد در مراسم اعطای جایزه چهرههای ماندگار، دکتر غلامعلی حداد عادل سخن راند و با یادآوری مفهوم ماندگاری گفت: باید پرسید دلیل این ماندگاری از دیدگاه برگزارکنندگان این همایش چیست؟ اگر مقصود ماندگاری مادی ما باشد که یک شوخی است اما آثار ماندگار خواهند بود.
در ادامه عزتالله ضرغامی رئیس سازمان صدا و سیما گویی که بخواهد وظیفهای مغفول را یادآوری کند، گفت: جامعهای که بزرگان خود را بر صدر ننشاند ارتباط خود با مدینه فاضله را از دست دادهاست.
دکتر فرامرز رفیعپور از دیگر بزرگانی بود که در این همایش سخن گفت. این جامعهشناس بزرگ ساماندهی قوی این برنامه را در سطح جهان بی نظیر دانست و آن را دلیلی برای امیدواری جوانان در کنار توکل به خدا و موفقیت دانست.
ژاله علو نیز با صدای به یادماندنی خود پشت میکروفن رفت، شعری خواند و امیدوارانه آرزو کرد تا با دعای خیر مردم، همچنان مسیر فعالیتهای هنری خود را ادامه دهد.
در این مراسم، رئیس سازمان صدا و سیما از هیئت داوران و ستاد برگزاری همایش چهرههای ماندگار خواست تا از سال آینده جایزه ویژهای برای مدیران سرآمد کشور در نظر بگیرند.
