اخیراً استناد به آمار 2دهه قبل مهاجرت نخبگان دستمایه برخی رسانهها برای ایجاد ناامیدی در کشور شده و چنین القا میکنند که عمده نخبگان و دانشگاهیان کشور در یک سال اخیر ناچار به ترک کشور شدهاند.
به گزارش فارس، موضوع مهاجرت نخبگان و فرار مغزها اخیراً با انتشار آمار و ارقام بینالمللی در رسانههای گروهی یک بار دیگر برجسته شده و در این میان برخی تلاش میکنند فضای کشور را نا امیدکننده توصیف کرده و چنین القا کنند که عمده نخبگان و دانشگاهیان کشور در یک سال اخیر ناچار به ترک کشور شدهاند.
بازگشت برخی سیاسیون و نمایندگان مجلس به یک گزارش آرشیوی
نگاهی گذرا به برخی آمارهای مورد استناد این رسانهها نشان میدهد که بیش از 150 هزار نفر تحصیلکرده کشور را ترک کرده و روزانه 15 کارشناس ارشد و 2 تا 3 دکترا به کشورهای دیگر مهاجرت میکنند، غافل از اینکه بررسی و واکاوی دقیق موضوع، اثبات میکند این آمار غیرواقعی و عمدتاً متغلق به 2 دهه گذشته است.
با این حال شاهدیم که برخی از روزنامهها و سایتهای خبری از زبان فعالان سیاسی به طرح این موضوع پرداخته و حتی برخی نمایندگان مجلس مانند نصیری قیداری نماینده زنجان ادعاهایی را مطرح میکنند.
وزیر علوم: بیش از 12 هزار دانشجوی بورسیه داریم؛ 400 نفر برنگشتهاند
در همین زمینه کامران دانشجو وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در جلسه اعضای هیأت علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی استان اردبیل در سفر چندی پیش هیات دولت به این استان، طرح موضوع مهاجرت نخبگان و فرار مغزها به این شکل در رسانهها را جنجال رسانهای خواند و تصریح کرد که این آمار مطابق با واقعیتهای موجود کشور نبوده و مطرح کردن آن، توهین به مجموعههای داخلی است.
وی در بخش دیگری از سخنرانی خود در جمع دانشگاهیان اردبیل، مطرح کردن فرار مغزها را جوسازی و بر اساس جهالت و یا غرضورزی توصیف کرد و با بیان اینکه هماکنون 80 هزار دانشجوی ایرانی در خارج از کشور تحصیل میکنند، اظهار داشت:80درصد این افراد در مقطع کارشناسی و در کشورهایی مشغول به تحصیل هستند که از مرتبه علمی پایینتری نسبت به ایران برخوردارند.
وزیر علوم همچنین یادآور شد: در سالهای پس از انقلاب 12 هزار و 500 نفر به عنوان بورسیه به کشورهای خارجی برای تحصیل اعزام شدهاند که تنها 400 نفر از آنها به کشور باز نگشتهاند و مابقی که از نخبگان ایران محسوب میشوند به کشور بازگشته و به تدریس و کارهای علمی و پژوهشی مشغول هستند.
با وجود این توضیحات باید یادآور شد که انتشار آمار غیرواقعی از مهاجرت نخبگان در سال گذشته نیز در بحبوحه مباحث انتخاباتی و شکلگیری جریان فتنه توسط برخی سایتهای خبری و رسانههای گروهی مورد استناد قرار گرفته و به عنوان حربهای علیه دولت استفاده میشد.
شورای عالی انقلاب فرهنگی آمار دقیق مهاجرت نخبگان را پیگیری میکند
به گزارش فارس، این موضوع در جلسه شب گذشته (سهشنبه 4 آبان) شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز مورد توجه قرار گرفت و در ابتدای این جلسه وزیر علوم، تحقیقات و فناوری نکاتی را درباره گزارشهایی که در برخی منابع خبری در خصوص آمار خروج نخبگان و دانشگاهیان در رشتههای مختلف مطرح میشود، بیان کرد.
دانشجو این گزارشها را مربوط به آمارهای صندوق جهانی پول در مورد مهاجرت نخبگان در سال 1990 میلادی یعنی سال 1371 هجری شمسی و برخی دیگر را هم به آمار سال 78 اداره گذرنامه مربوط دانست که معلوم نیست اکنون با چه هدفی منتشر میشود.
البته در جلسه دیشب شورای عالی انقلاب فرهنگی مقرر شد که با توجه به تکرار دائم این اعداد و ارقام در رسانهها، دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی با همکاری سایر نهادهای مرتبط گزارشی مستند و به روز را از تعداد فارغالتحصیلان، میزان خروج و تغییر شیب آن تهیه کرده و بعد از بررسی در کارگروههای تخصصی، به افکار عمومی ارائه دهد.
استناد مدعیان "فرار مغزها " به گزارشهای 2 دهه قبل
بر اساس آنچه وزیر علوم بیان کرده است این آمار نادرست مربوط به گزارشی است که در سال 1990 یعنی نزدیک به 2دهه قبل صندوق جهانی پول درباره مهاجرت به کشورها تهیه کرده و رتبه ایران را در میان 91 کشور در جایگاه نخست قرار داده بود.
اگرچه در همان زمان هم این آمار محل تشکیک بوده است اما حتی به فرض صحت، باید توجه داشت که این آمار مربوط به 2دهه قبل و زمان ریاست جمهوری هاشمی رفسنجانی در دورههای چهارم و پنجم ریاست جمهوری بوده است.
اما آمار دیگری که حاکی از مهاجرت 15 کارشناس ارشد و 3 یا 2 دکترا به خارج از کشور است نیز مربوط به سال 1378 و زمان ریاست جمهوری سید محمد خاتمی است که اداره گذرنامه در آن مقطع تهیه کرده بود و البته باید یادآوری کرد که این آمار الزاما به معنای اقامت دائم در خارج از کشور نبوده و تنها از لیست خروجی مسافران به خارج از کشور استحصال و در سال 1378 یعنی دقیقا 11 سال قبل انتشار یافته است.
تنها نکته مبهم و قابل بررسی در این میان تلاش برخی رسانههای خبری برای استناد به این 2 آمار و انتساب آن به دولت دهم است که از پی آن به دنبال القای جو یاس و ناامیدی نزد نخبگان جامعه و ترک کشور از سوی تحصیلکردگان و دانشگاهیان هستند.
