به گزارش سرويس پژوهشي خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، دکتر مهروز ملک ــ متخصص راديولوژي و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران ــ با اشاره به نتايج مثبت اين آزمايش در نمونه هاي حيواني گفت: روش متداول در مرحله بندي و درمان سرطان هاي مختلف از جمله سرطان پستان، جراحي بافت بدخيم و بيرون آوردن غدد لنفاوي است که احتمال درگيري آنها وجود دارد.
وي با اشاره به عوارض متعدد برداشتن غدد لنفاوي افزود: روش هاي معمول تصوير برداري به ميزان50 تا 60 درصد، سرطاني بودن غدد لنفاوي را نشان مي دهد که براي اطمينان جراح کافي نيست؛ بنابراين بافت مشکوک کاملا برداشته مي شود، در حالي که ممکن است اين بافت يا بخشي از آن سالم باشد.
ملک تصريح کرد: تشخيص دقيق ميزان درگيري اين بافت و حفظ غدد لنفاوي سالم اهميت زيادي در کاهش عوارض درمان و همچنين در تعيين پيش آگهي بيماري و نوع درمان دارد.
پژوهشگر طرح، ميزان دقت تصوير برداري به کمک نانوذرات مغناطيسي را تا 98 درصد در اندازه دست کم دو ميليمتري ذكر کرد و گفت: نانوذرات مغناطيسي که به شکل تزريق داخل وريدي يا زيرجلدي وارد بدن ميشوند در فضاي بين بافتي و سپس لنف وارد شده و در صورتي که کارکرد گره لنفاوي درست باشد، در آنجا، سلولها، نانوذرات مغناطيسي را مي بلعند و در تصوير ام آر آي ظاهر مي شود اما در غدد لنفاوي سرطاني به علت جايگزيني بافت با سلول هاي بدخيم، گره لنفاوي قادر به جذب ذرات مغناطيسي نيست و همين امر تشخيص بافت سالم و درگير را ممکن ميكند.
وي افزود: اين روش در انواع نمونه هاي حيواني آزمايش شده و نتايج کاملا رضايت بخش بوده به گونه اي که کيفيت و کارآيي آن در حد نمونه هاي معتبر خارجي است.
دکتر حميد رضا مداح حسيني ــ استاد دانشكده مهندسي و علم مواد دانشگاه صنعتي شريف و مدير طرح ــ نيز در اين خصوص اظهار داشت: با توجه به قيمت بالاي اين ماده که به عنوان روش تشخيصي نسل آينده به شمار ميرود، دانشگاه علوم پزشکي تهران ساخت نانومغناطيسهاي مورد نياز را در طرحي تحقيقاتي با حمايت ستاد ويژه توسعه نانوفنآوري به دانشگاه صنعتي شريف سپرد.
وي افزود: با هدايت سه پايان نامه دکتري و شش کارشناسي ارشد، در نهايت موفق شديم اين ماده را با مشخصاتي که هم اکنون تعداد معدودي از شرکت هاي توليدي مطرح آن را توليد مي کنند، در دانشگاه بسازيم.
مداح حسيني، با احتساب قيمت نمونه هاي معمول خارجي که بالغ بر20دلار در هر سي سي مي شود و نياز به تزريق حدود50 سي سي از اين ماده در هر بار تصوير برداري در مرحله کاربرد در انسان گفت: نمونه خارجي هزينه زيادي را به بيماران تحميل خواهد کرد در حالي که ما در مقياس آزمايشگاهي که گرانتر از مرحله توليد تجاري است، نانومغناطيس مورد نياز را با يک دهم قيمت خارجي و با همان مشخصات به دست آورده ايم.
عضو هيات علمي دانشگاه صنعتي شريف از جمله پيچيدگي هاي اين دستاورد را ايجاد رفتار ابرپارامغناطيسي (متصل نشدن ذرات مغناطيسي در ابعاد نانو در شرايط عادي و حساسيت بالاي آنها به ميدان مغناطيسي)، داشتن ابعاد قابل تزريق و جذب در بافت مورد نظر و همچنين پوشش دهي با کمک پليمر سازگار با بدن بيان و اضافه کرد: علاوه بر مشخصات فني، هر ماده اي که در بدن تزريق مي شود نبايد موجب ايجاد لخته يا سميت سلولي شود که اين کار روش هاي توليد را بسيار پيچيده مي کند.
رضا احمدي، دانشجوي دکتري و پژوهشگر ديگر طرح نيز روش توليد نانوذرات مغناطيسي را از راه همرسوبي و حرارتي بيان کرد و گفت: اين ذرات با اندازه هاي20 تا30 و همچنين70 تا100نانومتر توليد شد که براي تصويربرداري از غدد لنفاوي و کبد مناسب است.
وي افزود: اندازه ذرات براي تعيين بافت مقصد اهميت دارد، بنابراين بايد محلولي يکنواخت از ماده نانومغناطيسي در اندازه مورد نظر تهيه کرد و با پوشش پليمري مانع از سميت بافتي آن شد.
احمدي، دستيابي به اندازه مورد نظر ذرات را مهار شرايط توليد نظير دما، pH و نرخ افزايش واکنشگرها برشمرد و گفت: در اين طرح نوآوري هايي نيز داشتيم که شامل استفاده از منگنز براي بهبود خواص مغناطيسي و نيز به کارگيري محلول واسطه ليپي يودول به عنوان ماده زيست سازگار مي شد. کاربرد ذرات مغناطيسي در تصوير برداري ام آر آي روش نويني است که توجه مراکز تحقيقاتي معتبر را به خود جلب کرده است.
از آنجا که اين مواد ارزش افزوده بسياري دارد، توليد آنها در داخل کشور نه فقط موجب ارزان تر شدن قابل توجه استفاده از روش هاي جديد درماني و تشخيصي مي شود بلکه راه را براي حرکت در مرزهاي دانش و نيز صادرات محصولات پيشرفته باز خواهد کرد.
