سفره‌هاي زير زميني تشنه مي‌شوند

مصطفي خدا بخشي - بر اساس برآورد وزارت نيرو ساليانه 5 ميليارد متر مكعب بيلان منفي آب در كشور وجود دارد كه اين موضوع نشان دهنده برداشت بيش از ظرفيت آب از سفره‌هاي زير زميني است.سفره‌هاي زير زميني كه به عنوان ذخيره گاه آبي كشور به حساب مي‌آيند امروز با مجوز قانوني بيش از پيش ضعف را در قامت خود مشاهده مي‌كنند؛ چرا كه قرار بر اين شده چاه‌هايي كه قبل از سال 85 به طور غيرمجاز حفر شده بودند مجوز دريافت نمايند.اما سوال اينجاست آيا آمار دقيقي از تعداد چاه‌هايي كه قبل از سال 85 حفر شده بودند وجود دارد و يا به طور كلي معياري در دست است تا بر اساس آن بتوان تشخيص داد كه چاه در چه سالي حفر شده است؟كارشناسان بر اين باورند هم اكنون اغلب دشت‌هاي كشور با افت شديد سفره آب‌هاي زير‌زميني روبه‌رو هستند كه اين موضوع در دشت‌هاي همدان، سيستان و بلوچستان و قسمت‌هايي از خراسان بسيار مشهود است و مي‌توان در آنها فرو نشست زمين را به طور مشخص مشاهده كرد؛ چرا كه با تخليه سفره‌هاي آب زير زميني فضايي كه توسط آب پر‌بوده آزاد مي‌شود و با فشاري كه از بالا دست زمين بر اين حفره‌ها وارد مي‌شود دشت‌ها فرو نشست پيدا مي‌كند كه اين وضعيت تنها ناشي از برداشت بي‌رويه از آب‌هاي زير زميني است.حال بايد چشم انتظارماند تا با چاه‌هايي كه طي همين هفته حفر شده‌اند و در صف مجوز ايستاده‌آند چگونه بحران آب دركشور رقم خواهد خورد و كم‌كم خشكي از سطح به عمق زمين هم مي‌رسد.شايد ما امروزها ديروز خود را فراموش كرده‌ايم؛ چراكه روزگاري ايرانيان تكنولوژي قنات را به جهان مي‌آموختند ولي حال با حفر چاه‌هاي عميق اين سيستم به فراموشي سپرده شده و باعث گرديده تا كم‌كم آب‌هاي شور به سمت آب‌هاي شيرين پيشروي كنند.نبايد اين نكته را فراموش نمود كه ايران كشوري خشك است و ميزان نزولات جوي در آن حدود يك سوم متوسط جهان است؛ ضمن اينكه پيش‌بيني شده ميزان بارندگي در آن به كمتر از 250 ميلي‌متر نيز خواهد رسيد.حال بايد ديد با صدور مجوز براي چاه‌‌هاي غير مجاز سفره‌هاي زير زميني كه هر روز تشنه‌تر از ديروز مي‌شوند به چه شكلي درخواهند آمد و يا اينكه اصلاً صورتي از آن باقي خواهد ماند يا خير.